Danıştay 2. Daire E.2021/7017 K.2024/1213

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

...

İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; olayda, davacının üzerine atılı iş sahiplerini dövme fiili sübut bulmakla birlikte, disiplin cezasına dayanak teşkil eden ve olay tarihinde yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-1 maddesi (iş sahiplerini ya da herhangi bir nedenle emniyet binalarına gelen ya da getirilenleri dövmek fiili) yürürlükten kaldırıldığından, kişilerin lehine olan mevzuat hükmünün dikkate alınması gerekeceği, ancak lehe hükmün uygulanması amacıyla verilecek bir iptal kararının başka disiplin cezalarının uygulanmasına engel olmayacağı, bu durumda;

davacının sübuta eren fiilinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün yürürlükteki maddeleri arasında cezalandırıldığı uzun süreli durdurma cezasından daha hafif bir ceza maddesi olan ve aylıktan kesme cezasını gerektiren 5/A-7. maddesindeki "iş sahiplerine veya halka karşı onur kırıcı söz söylemek veya davranışlarda bulunmak'' fiiline karşılık geldiği, anılan madde kapsamında değerlendirilmek suretiyle cezalandırılması gerekirken, yürürlükten kalkan 7/A-1 maddesi esas alınarak cezalandırılmasına ilişkin işlemde mevzuata ve hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; dava konusu işlem tarihinde Tüzük maddesinin yürürlükte olduğu ve sonradan yapılan düzenlemenin fail lehine uygulanamayacağı, buna rağmen lehe düzenleme kabul edilse dahi davacının fiilinin görev bitiminde eve gitmekte iken resmi elbise üzerinde ve resmi ekip otosunu kullanırken meydana gelmesi nedeniyle, Tüzüğün 6/B-5 maddesinde yer alan fiille daha uygun olduğu ve karşılığı olan 6 ay kısa süreli durdurma cezasının aynı zamanda lehe bir ceza olduğu, ayrıca hangi maddeden ceza verileceğinin belirtilmesinin yerindelik denetimi oluşturduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından da, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden.

Konya Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü'nde polis memuru olarak görev yapan davacının, 20/07/2013 günü saat 19:20 sıralarında görev çıkışı ekip otosu ile ikametine gittiği sırada İş Merkezi önünde bir aracın 2. sıra park yapması ve alışverişe gelen insanların giriş çıkışına engel olması sebebiyle araç sürücüsü M.B'yi uyarması üzerine tartışma başladığı ve aralarında çıkan kavga sonucunda davacının ve M.B'nin yaralandığı, davacı hakkında M.B.'yi darp ettiğinden bahisle açılan disiplin soruşturması sonucunda, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-1 maddesi uyarınca 12 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına,

anılan Tüzüğün 15. maddesi de uygulanmak suretiyle 4 ay kısa süreli durdurma cezasıyla tecziyesine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemin iptali istemiyle temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunduğu şekliyle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-1 maddesinde; "İş sahiplerini ya da herhangi bir nedenle Emniyet binalarına gelen ya da getirilenleri dövmek" fiili, 12 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmış olup; anılan madde, 08/07/2015 günlü, 29410 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 26/06/2015 günlü, 2015/7911 sayılı Bakanlar Kurulu kararına ekli Emniyet Örgütü (Teşkilatı) Disiplin Tüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair Tüzüğün 3. maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır.

Anılan Tüzüğün "Memurluktan çıkarma" başlıklı 9. maddesinde ise, memurluktan çıkarma cezası için Devlet Memurları Kanunu hükümlerinin uygulanacağı öngörülmüştür.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(f) maddesinde; "(Değişik: 13/2/2011 - 6111/111 md.) Amirlerine, maiyetindekilere ve iş sahiplerine fiili tecavüzde bulunmak" eylemi, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında gösterilmiştir.

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve Emniyet Genel Müdürlüğü teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." şeklindeki geçiş hükmü yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için; disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.

Dava konusu uyuşmazlıkta; davacının 12 ay uzun süreli durdurma cezasıyla cezalandırılmasına dayanak oluşturan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 7/A-1 maddesinin, 08/07/2015 günlü, 29410 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Örgütü (Teşkilatı) Disiplin Tüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair Tüzüğün 3. maddesiyle yürürlükten kaldırılmasının, davacı lehine veya aleyhine bir durum oluşturup oluşturmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda, anılan Tüzüğün 7/A-1 maddesindeki düzenleme yürürlükten kaldırılmış olmakla birlikte, söz konusu değişikliğin gerekçesinde; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 13/02/2011 günlü, 6111 sayılı Kanun'la değiştirilen 125. maddesinin (E) bendinin (f) alt bendinde yer alan "amirlerine, maiyetindekilere ve iş sahiplerine fiili tecavüzde bulunmak" hükmüne paralel şekilde astlarını, aynı rütbedeki arkadaşlarını ve iş sahiplerini ya da herhangi bir nedenle emniyet binalarına gelen ya da getirilenleri dövme fiiline Tüzüğün 9. maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesi hususunda düzenleme yapıldığı belirtilmiştir.

Dolayısıyla Tüzükte, 12 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılan "iş sahiplerini ya da herhangi bir nedenle emniyet binalarına gelen ya da getirilenleri dövmek" fiilinin, disiplin cezasını gerektiren fiil olmaktan çıkarılmamış, tam tersine, aynı fiile yönelik olarak daha ağır nitelikteki Devlet memurluğundan çıkarma cezasının verilmesi öngörülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve lehe olan normun uygulanması ilkesi çerçevesinde işbu dava konusu uyuşmazlıkta, davacının lehine olan ve işlem tarihinde yürürlükte bulunan Tüzük hükümleri esas alınarak hukuki incelemenin yapılması zorunluluk arz etmektedir.

Dava konusu olay hakkında yürütülen adli ve idari soruşturmalar çerçevesinde elde edilen bilgi ve belgelerden.

Konya Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü'nde polis memuru olarak görev yapan davacının 20/07/2013 günü saat 19:20 sıralarında görev çıkışı ekip otosu ile ikametine gittiği sırada İş Merkezi önünde bir aracın 2. sıra park yapması ve alışverişe gelen insanların giriş çıkışına engel olması sebebiyle araç sürücüsü M.B'yi uyarması üzerine tartışma başladığı ve aralarında çıkan kavga sonucunda davacının ve M.B'nin yaralandığı, davacı hakkında M.B.'yi darp ettiğinden bahisle disiplin soruşturması açıldığı, ayrıca adli yönden yürütülen ceza yargılaması sonucunda ...

Asliye Ceza Mahkemesinin . günlü, E:.., K:… sayılı kararıyla, davacının kasten yaralama suçundan toplam 5 ay 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, davacıya isnat edilen darp fiilinin, yapılan disiplin soruşturması ve … Asliye Ceza Mahkemesinin kararı ile sübuta erdiğinden, İdare Mahkemesince davacının sabit olan fiilinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-1 maddesi kapsamında olup olmadığı yönünde bir değerlendirme yapılmak suretiyle karar verilmesi gerekirken, Tüzüğün 7/A-1 maddesinin yürürlükten kaldırıldığı gerekçesiyle bu yönde bir değerlendirme yapılmaksızın verilen kararda hukuka uyarlık bulunmamaktadır.