Danıştay 2. Daire E.2021/7991 K.2025/2916

Dava Konusu İstem

Dava; ... İl Emniyet Müdürlüğü emrinde komiser yardımcısı olarak görev yapmakta iken 672 sayılı KHK uyarınca ihraç edilen davacı hakkında yürütülen soruşturma neticesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (a) alt bendi uyarınca tesis edilen "Devlet Memurluğundan Çıkarma" cezası ile tecziye edilmesine ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... karar sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:... K:... sayılı kararla. 30.04.2015 tarihli işlem ile, davacının 04-08 Mayıs 2015 tarihleri arasında ...

Adliyesinin içerisinde ve çevresinde alınacak emniyet tedbirleri açısından görevlendirildiği hususunun belirtilmiş olmasına rağmen, olay günü davacının tüm mesaisini MİT Tırları Davasının görüldüğü duruşma salonlarının bulunduğu alanda duruşma sona erdiği saate kadar bekleyerek geçirdiği ve yine şahsına ait cep telefonu ile orada bulunan sanıkların ve görevini yapmaya çalışan mesai arkadaşlarının gizlice görüntülerini kayda almaya çalıştığı ve sonrasında da kayda aldığı görüntülerin ne amaçla kullanılacağına ilişkin olarak ne amirlerine, ne de mesai arkadaşlarına herhangi bir açıklamada bulunmadığı,

ayrıca anılan görevlendirme kapsamında adliye içerisinde emniyet tedbirleri açısından güvenliği sağlamakla görevli olduğu halde, söz konusu görevlendirmenin mahiyetine uygun olmayarak sanıklarla ve sanıkların yakınlarıyla sohbet ettiği ve yine sanıkların bulunduğu odada vakit geçirdiği hususu gözönünde bulundurulduğunda, dava konusu fiilleri ideolojik veya siyasi amaçlarla yaptığı ve böylelikle de çalıştığı kurumun huzur, sükun ve çalışma düzenini bozduğu açık olup; davacının eylemine uyan disiplin cezası ile tecziyesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, idari soruşturma sırasıda kamera kayıtlarının tarafına gösterilmediği, kayıtlarda hangi şüphelinin, hangi akrabası ve yakınlarıyla görüştüğüne dair bir görüntü veya tespitin olmadığı, tarafına iftira atıldığı, suçun niteliği ve şahısların beyanlarının birbiriyle örtüşmediği, şahısların ifadeleri ve soruşturmacının kanaatinin tamamen taraflı olduğu ve dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden; kamuoyunda MİT tırlarının Adana otoyolunda durdurulmasına ilişkin olay olarak bilenen davanın sanığı konumunda bulunan şahısların duruşmalarının yapılması amacıyla ... tarihinde ... Ağır Ceza Mahkemesine getirildiği, söz konusu duruşma salonlarının bulunduğu alanda, ...

İl Emniyet Müdürlüğü emrinde komiser yardımcısı olarak görev yapmakta iken 672 sayılı KHK uyarınca ihraç edilen davacının şahsına ait cep telefonu ile sanıkların ve orada görevli bulunan polislerin görüntülerini çektiği, ayrıca şüphelilerin yakınları, avukatları ile sohbet ettiği ve yine anılan davanın şüpheleri konumunda bulunan şahısların bekleme salonuna alındığı sırada bekleme salonuna davacının da girdiği ve orada belli bir süre kaldığının belirtildiği, sanıklara, sanıkların yakınları ve onlara destek olmak amacıyla gelen şahıslarla görüşmesi, onları teselli etmeye çalışmasının görevleri arasında yer almadığı,

davacıya isnat edilen fiillerin sabit görülerek 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/E-a maddesi uyarınca "Devlet Memurluğundan Çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... karar sayılı kararın tesis edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(a) maddesinde; ideolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunların tahrik ve teşvik etmek yada yardımda bulunmanın Devlet Memurluğundan Çıkarma cezasıyla cezalandırılacağı hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuştur.

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Dava konusu uyuşmazlıkta; davacının eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(a) maddesinde yer alan "ideolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunların tahrik ve teşvik etmek yada yardımda bulunmak" şeklindeki suç tanımına uymadığı, bu fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, anılan madde kapsamına girmeyen fiillerinden dolayı dava konusu işlemin tesis edilmesinde hukuka uygunluk görülmemiştir.

Diğer yandan, davalı idarece, söz konusu disiplin soruşturması kapsamında davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezasının verilebileceği de açıktır.

Bu itibarla; Bölge İdare Mahkemesince verilen temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir.