Danıştay 2. Daire E.2021/8423 K.2023/4360

Dava Konusu İstem

Dava; Gaziantep ili, Şehitkamil İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, uygulama yaptıkları sırada şüphelenerek polis merkezine getirdikleri bir şahsın kaçması olayında kusuru bulunduğu gerekçesiyle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 7/D-2 maddesi gereğince 24 ay uzun süreli durdurma cezasıyla tezciye edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesince; dava dosyasında yer alan bilgi, belgelerle soruşturma raporu ve eklerinin değerlendirilmesinden, A.

P. isimli şahsın sonradan sahte olduğu anlaşılan sürücü belgesi üzerinde yapılan sorguda herhangi bir kayda rastlanmadığı, kaçan şahsın kaçma anına kadar uysal davrandığı, kaçma olayının polis merkezi bahçesinde, dışarıya göre güvenlik önlemleri daha fazla olan bir yerde meydana geldiği, bahçenin çevresinde toplam 420 cm yüksekliğinde demir parmaklıklı bahçe duvarının bulunduğu, normal şartlar altında bu yüksekliğin ve ucu sivri demir parmaklıkların kaçmaya müsait olmadığı,

şahsın kaçmasında davacının uyanık davranmadığından söz edilemeyeceği, diğer yandan olayın başından sonuna kadar kaçan şahsın yanında bulunduğundan dolayı önlem almamasının da söz konusu olmadığı, alabileceği önlemlerin neler olabileceğine ilişkin olarak davalı idarenin herhangi bir iddiasının da bulunmadığı anlaşıldığından, davacı hakkında isnat edilen fiilin sübut bulmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesince, mahkeme kararı onanmıştır.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacı hakkında isnat edilen fiilin sübuta erdiği, zamanında gerekli dikkat ve özeni göstermemesi sonucu şahsın kaçtığı, kusurlu olduğu, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Düzeltilmesi istenen kararın yöntem ve yasaya uygun olduğu, bu nedenle istemin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme istemin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 20/06/2019 günlü, E:2016/27653, K:2019/4208 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından; Gaziantep İli, Şehitkamil İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken, uygulama esnasında şüphelenerek polis merkezine getirdikleri bir şahsın kaçması olayında kusuru bulunduğu gerekçesiyle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 7/D-2 maddesi gereğince 24 ay uzun süreli durdurma cezasıyla tezciye edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün -dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle- 7/D-2 maddesinde; "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" fiili, 24 ay uzun süreli durdurma cezasının gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/5-c-2 maddesinde ise, "Muhafazası veya sevkiyle yükümlü bulunduğu şüpheli, sanık, tutuklu veya hükümlünün uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak", yirmi ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık konusu olayla ilgili dosyada yer alan bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının üzerine atılı fiili işlediğinin sabit olduğu ve bu eyleminin Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/D-2 maddesi kapsamında bulunduğu açıktır.

Dava devam ederken, davacının fiiline uygulanacak disiplin cezasına ilişkin mevzuatta değişiklik olması nedeniyle uyuşmazlığın çözülebilmesi için davacının işlediği fiile hangi mevzuat hükmünün uygulanması gerektiğinin de belirlenmesi gerekmektedir.

Ceza hukuku kökenli bir ilke olan; ancak zaman içinde hukukun tüm dallarında geçerli bir ilke olarak benimsenen "lehe olan hükmün uygulanması ilkesi"; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiilin sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunması veya sonradan yürürlüğe giren düzenlemenin, suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehine sonuçlar doğurması durumunda, failin lehine olan sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

İdare hukuku alanında, kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. İdari işlem niteliğindeki disiplin cezasının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, lehe olan normun uygulanması ilkesinin disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.

Uyuşmazlıkta, Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün -dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle- 7/D-2 maddesinde düzenlenen disiplin cezası, 08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/5-c-2 maddesinde belirtilen disiplin cezası ile karşılaştırıldığında,

7068 sayılı Kanun ile uyuşmazlık konusu olayda davacı tarafından işlenen fiile uygulanacak temel ceza bakımından davacı lehine bir düzenleme getirildiği görüldüğünden, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.