Danıştay 2. Daire E.2021/8747 K.2025/3664

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:...

K:... sayılı kararıyla; dava dosyasında yer alan tüm bilgi belgeler ile soruşturma raporunda yer alan tanık ifadeleri değerlendirildiğinde, davacının Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü (TEM) tarafından 17/08/2016 günü Çocuk Şube Müdürlüğünde gözaltında tutulan polis memuru eşi G.N.D.'nin bir ihtiyacı olup olmadığını sormak için üç kez Şube Müdürlüğüne gittiği, kapıda görevli personelin Başsavcılığın talimatı gereği kendisini eşi ile görüştüremeyeceklerini belirttikleri, eşinin bir ihtiyacının olup olmadığı sorularak, kendisine iletilmesine rağmen görevlilere zorluk çıkardığı, ''Bu böyle gitmez.

Bu günler de geçer. Bu devran da döner. Birbirimizin yüzüne utanmadan bakmamız için herkes üzerine düşeni yapmalı. Geçen gün benim evime polisler aramaya geldi, bana sadece ismimle hitap ettiler. Diğer açığa alınan müdürlerimizin evini aramaya gittiklerinde de ismiyle hitap ediyorlarmış. Bak doğru bir şey değil.

Ben de yıllarca bu Devlete hizmet ettim.'' şeklinde beyanlarda bulunduğu hususunun sübuta erdiği, davacının bu ifadeleri ile Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından verilen emir ve talimatları yerine getiren Çocuk Şube Müdürlüğündeki görevlilere zorluk çıkararak, ilgili görevlileri amir ve üstlerine karşı itaatsizliğe tahrik ve teşvik ettiği, dolayısıyla eyleminin "Amir ya da üste karşı itaatsizliğe, mukavemete tahrik ya da teşvik etmek" kapsamına girdiği sonucuna varıldığı, bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; davacının gözaltında tutulan eşinin ihtiyacı olup olmadığı sormak için üç kez Şube Müdürlüğüne gittiği, kapıda bulunan görevlilerin talimat uyarınca kendisini eşi ile görüştürmeyeceklerini belirttiği ve eşinin ihtiyacı olmadığının kendisine iletilmesine rağmen görevlilere zorluk çıkardığı ve "Bu böyle gitmez. Bugünlerde geçer. Bu davada döner.

Birbirimizin yüzüne utanmadan bakmamız için herkes üzerine düşeni yapmalı.." şeklinde beyanlarda bulunduğu sabit olmakla birlikte, davacının bu eyleminin “görevlileri amir ve üstlerine karşı itaatsizliğe tahrik ve teşvik etmek” fiili kapsamında değerlendirilemeyeceği, davacının eyleminin hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak olarak değerlendirilebileceği sonuç ve kanaatine varıldığı, dolayısıyla dava konusu işlemde hukuka uyarılık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf isteminin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına,

dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacıya isnat edilen eylemin görevlilerce tanzim edilen tutanak ve soruşturma kapsamında alınan ifadeler ile sübuta erdiği, dava konusu işlemin usul ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Nevşehir İl Emniyet Müdürlüğü emrinde 4.Sınıf Emniyet Müdürü olarak görev yapan davacının, 17/08/2016 tarihinde TEM tarafından Çocuk Şube Müdürlüğünde gözaltında tutulan polis memuru eşi G.N.D.'yi görmek istediği, kapıda görevli personelin Başsavcılığın talimatı gereği kendisini eşi ile görüştüremeyeceklerini belirtikleri, eşinin bir ihtiyacının olup olmadığı sorularak, kendisine iletilmesine rağmen görevlilere zorluk çıkardığı, ''Bu böyle gitmez. Bu günler de geçer.

Bu devran da döner. Birbirimizin yüzüne utanmadan bakmamız için herkes üzerine düşeni yapmalı. Geçen gün benim evime polisler aramaya geldi, bana sadece ismimle hitap ettiler. Diğer açığa alınan müdürlerimizin evini aramaya gittiklerinde de ismiyle hitap ediyorlarmış. Bak doğru bir şey değil.

Ben de yıllarca bu devlete hizmet ettim.'' şeklinde beyanlarda bulunduğu iddiasıyla görevlilerce tutulan 17/08/2016 tarihli tutanak üzerine, davacı hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde davacının eyleminin sübuta erdiğinden bahisle mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 5/B-1 maddesi gereğince ''Kendisi ile aynı rütbede çalışanlara, astlarına veya arkadaşlarına karşı onur kırıcı söz söylemek davranışta bulunmak'' fiilinden dolayı ''10 günlüğe kadar aylıktan kesme'' cezasıyla cezalandırılması gerektiği yönünde teklif getirildiği,

Merkez Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla davacının eylemi "Amir ya da üste karşı itaatsizliğe mukavemete ya da fiilen taarruza tahrik ya da teşvik etmek'' kapsamında değerlendirilip, meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılması gerektiği belirtilerek, dosyanın karar vermeye yetkili Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilmesine karar verildiği, Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü,... sayılı kararıyla da davacının 7068 sayılı Kanun'un 8/6-v maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine karar verildiği, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-v maddesinde; "Amir ya da üste karşı itaatsizliğe mukavemete ya da fiilen taarruza tahrik ya da teşvik etmek'' fiili, meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Uyuşmazlıkta; gözaltında bulunan eşiyle görüşmek isteyen davacının, Başsavcılığın talimatı gereği kendisini eşi ile görüştüremeyeceklerini belirten görevli polis memurlarına zorluk çıkardığı ve "Bu böyle gitmez. Bugünlerde geçer. Bu davada döner.

Birbirimizin yüzüne utanmadan bakmamız için herkes üzerine düşeni yapmalı.." şeklindeki beyanlarda bulunduğu sabit ise de bu haliyle davacının fiilinin 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-v maddesinde yer alan "Amir ya da üste karşı itaatsizliğe mukavemete ya da fiilen taarruza tahrik ya da teşvik etmek'' şeklindeki suç tanımına uymadığı, anılan fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği,

davacının eylemine uyan başka bir disiplin cezası verilebileceği açık olmakla birlikte, kamu görevlilerinin disipline aykırı fiillerine verilecek cezanın tayininde yetkili makamın ilgili disiplin otoritesi olduğu gözetildiğinde, Mahkemece davacının eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının yerinde olmadığı, disiplin cezasının uyuşmazlık konusu yapıldığı durumlarda yargı yerlerince sadece disiplin soruşturmasının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, isnat edilen fiilin sübut bulup bulmadığı,

sübut bulmuş ise ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasıyla cezalandırılıp cezalandırılmadığı yönünden hukukilik denetimi yapılabileceği, ayrıca ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının disiplin otoritesinin yetki alanına girilmesi ve hukukilik denetiminin sınırlarının aşılması sonucunu doğuracağı hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına,

dava konusu işlemin iptaline dair Bölge İdare Mahkemesi kararında da sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.