Danıştay 2. Daire E.2022/1179 K.2025/5530

Dava Konusu İstem

Dava; davacının İzmir İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma cezası'' ile cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E: ..., K: ... sayılı kararıyla; davacının, iletişimin tespiti kapsamında alınan tapelerde suç örgütü üyelerine yardımda bulunması ve "Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurmak, Örgütü Yönetmek, Örgüte Üye Olmak, Örgüt Faaliyeti Kapsamında Nitelikli Yağma ve İhaleye Fesat Karıştırmak, Kasten Yaralama, Hürriyeti Tahdit ve Hakaret" suçlarından gözaltına alınması üzerine disiplin soruşturması başlatıldığı, dava konusu işlemle, davacının eylemleriyle, suç örgütüne bilerek ve isteyerek, süreklilik arz edecek şekilde hizmet ettiği ve yardımda bulunduğu,

işlediği fiillerin tamamının ayrı ayrı değerlendirilmeyip bir bütün halinde mütemadi suç kapsamında değerlendirildiği ve isnat edilen fiillerin sübuta erdiğinden bahisle Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırıldığı, dava konusu işlemde yer verilen fiillerinden birkısmı ile ilgili olarak yargılandığı ceza davasında; suç işlemek amacıyla kurulan örgüt adına suç işlemek eylemi sabit görülmediğinden beraat ettiği; ancak, dosya kapsamındaki tüm fiiller birlikte değerlendirildiğinde, bu iddiaların gerek polis memuru olan davacının kamu düzenini korumakla görevli olması,

gerekse yürüttüğü kamu hizmetinin adli kolluk niteliği de dikkate alındığında, disiplin hukuku bakımından soruşturma kapsamında alınan ifadeler çerçevesinde, memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunduğunun anlaşıldığı, davacı tarafından hakkındaki isnatların avukat olduğuna inandığı kişinin hukuka uygun olduğunu düşündüğü bir kısım telefon görüşmelerinden ibaret olduğu ileri sürülmekte ise de, söz konusu tespit ve iddiaların avukat, müvekkil ilişkisini aşar nitelikte olduğu;

bu itibarla, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; istinaf başvurusuna konu edilen Mahkeme kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunarak, 2577 sayılı Kanun'un 45/3 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; disiplin soruşturmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, disiplin cezasına konu eylemler nedeniyle yargılandığı ceza davasında beraat ettiği, suç örgütü üyeleri olduğu iddia edilen kişilerin aracına eşlik etmediği, eşlik ettiği kabul edilse dahi, toplamda 10 dakikayı geçmeyecek bir fiillin suç olarak kabul edilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu, suç örgütü üyesi olduğu iddia edilen M.Ç.'yi avukat olarak tanıdığını, M.Ç.'nin misafirlerine yol göstermesini istemesi üzerine izinli olması nedeniyle bu isteği geri çevirmediği ve tarif ettiği araca gideceği istikameti gösterdiği,

araçtaki kişilerin belediye başkan yardımcısı ve emniyet genel müdürlüğünde görev yapan üst düzey personelin de bulunduğu yemeğe katıldığı, bu durumun dahi suçsuz olduğunun ispatı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

İstemin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosyanın tekemmül ettiği görülerek yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Öte yandan; UYAP bilişim sisteminde yapılan inceleme sonucunda, davacının disiplin cezasına konu eylemler nedeniyle yargılandığı ceza davasında, ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...günlü, E: ..., K: ...sayılı kararıyla "1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası" ile cezalandırıldığı ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

(X) KARŞI OY

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesinde, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

09/05/2014 günlü, 28995 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 16/01/2014 günlü, E:2013/110, K:2014/8 sayılı kararında da; 657 sayılı Kanunu'nun 125/E-(g) maddesinde yer alan kuralın,... fıkrada genel bir belirleme yapılmadığı, disiplin cezası gerektiren hareketlerin, memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak derecede yüz kızartıcı ve utanç verici olması gerektiği düzenlenerek çerçevesinin çizildiği, kaldı ki; kural dayanak alınarak tesis edilen idari işlemlere karşı yargı yolu açık olup belirsiz olduğu ileri sürülen kavramlar ve bu kavramların belirttiği hareketler yargı kararları yoluyla da somutlaştırıldığından, Anayasa'nın 2., 38. ve 128. maddelerine aykırı olmadığına karar verilmiştir.

Yasa ile yüz kızartıcı olan eylemlerin hangileri olduğuna dair genel bir belirleme yapılmamış ise de; Anayasa'da ve bazı kanunlarda yüz kızartıcı suçlara ilişkin düzenlemeler yer almış olup, bu düzenlemelerin; 657 sayılı Kanunu'nun 125/E-(g) maddesinde yer alan "yüz kızartıcı" kavramının somutlaştırılmasında esas alınıp, belirlilik ve öngörülebilirliğin sağlanacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Eylem tarihinde yürürlükte bulunan yasal mevzuatta davacıya isnat edilen fiilinin yüz kızartıcı olarak belirlenmediği ve yüz kızartıcı bir suçtan mahkumiyetinin bulunmadığı görülmektedir.

Öte yandan; Anayasa Mahkemesinin, Başvuru Numarası:2016/14253, 2/7/2020 tarihli kararında belirtildiği üzere,"...Masumiyet karinesi, aynı olay kapsamında bile olsa ceza soruşturmasına konu suçun kurucu unsurunu oluşturmayan fiillerle ilgili olarak idari makamların değerlendirme yapmasını engellememektedir... Bu itibarla disiplin hukukundaki bir haksızlık ile ceza hukuku alanındaki haksızlığın kurucu unsurlarının aynı olduğu hâllerde idarenin kurucu unsurları ceza hukukununkiyle aynı olmayan başka bir haksızlık temelinde disiplin cezası uygulamasına herhangi bir mâni bulunmamaktadır."

Açıklanan nedenlerle; yapılan yüz kızartıcı hal ve davranış olarak belirlenmeyen fiiller nedeniyle 657 sayılı Kanun'un 125/E-(g) maddesi kapsamında disiplin cezası verilemeyeceği sonucuna ulaşıldığından temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.