Danıştay 2. Daire E.2023/2551 K.2023/5203

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla.

Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünün iş ve işlemlerinin incelenmesi üzerine Sayıştay Başkanlığı tarafından düzenlenen 2019 Yılı Denetiminde Kamu İdaresine Bildirilecek Diğer Hususların 17. maddesinde ve iç denetçi tarafından düzenlenen inceleme raporunda belirtilen bazı kurum gelirlerinin Devlet Tiyatroları Spor Derneğine ve bu Derneğin İktisadi İşletmesine aktarılması ile Genel Müdürlük bütçesinden adı geçen Derneğin futbol takımı için spor malzemeleri alınması hususlarının incelenmesi amacıyla başlatılan soruşturma kapsamında düzenlenen … tarihli, … sayılı soruşturma raporunda getirilen teklif doğrultusunda,

11/03/2011-14/06/2019 tarihleri arasında halı sahanın kiralanmasından, spor/fitnes salonunun kullanımından ve Genel Müdürlük kütüphanesindeki kafeteryadan elde edilen gelirlerin Devlet Tiyatroları Spor Kulübü Derneğine ve bu Derneğin İktisadi İşletmesine aktarılması nedeniyle davacının 1/30 oranında aylıktan kesme cezasıyla cezalandırıldığı, anılan disiplin cezasının ...

İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla iptal edildiği, davacı hakkında söz konusu fiillerden cezai sorumluluğu açısından yürütülen 4483 sayılı Kanun uyarınca yapılan ön inceleme neticesinde Bakanlık Makamının … tarihli, … sayılı kararıyla soruşturma izni verilmediği ve bu kararın itiraz edilmeyerek kesinleştiği, bununla birlikte … tarihli, … sayılı soruşturma raporunun incelenmesi sonucunda.

Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde genel müdürlük çalışanları tarafından 1981 yılında Devlet Tiyatroları Spor Kulübü Derneği isimli bir derneğin kurulduğu, genel müdürlükte faaliyette bulunan kuaför ve manikür salonlarının 1997 yılından 2003 yılına kadar Devlet Tiyatroları Vakfı tarafından işletildiği, kuaför ve manikür salonlarının işletmeciliğinin spor kulübünce yapılması yönünde yapılan teklifin Genel Müdürlük Makamının … günlü, … sayılı Oluruyla uygun bulunduğu, … tarihinden itibaren de bu işletmelerden elde edilen gelirlerin adı geçen derneğe tahsis edildiği, Genel Müdürlük Makamının … tarihli, … sayılı Olur'u ile,

Macunköy Tesisleri içerisinde yer alan halı saha ve fitness salonu ile genel müdürlük kütüphanesindeki kafeteryanın 5 yıl süreyle kullanım ve işletim hakkının spor kulübü derneğine devredildiği, … tarihinden itibaren gelirlerin derneğe aktarılması uygulamasına son verildiğinin görüldüğü,

bu durumda daire başkanlığı kadrosunun hiyerarşik olarak altında olan alt kadrolarda uzun yıllar çalışan, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun bir şekilde daire başkanlığı kadrosuna atanan ve görevinde başarısız olduğuna dair bir iddia da bulunmayan davacının, Devlet Tiyatroları Spor Kulübü Derneğine bazı gelirlerin aktarılmasına ilişkin süreçten tek başına sorumlu tutulmasının mümkün bulunmadığı, zira davacının görev yaptığı sürede söz konusu işletmelerden elde edilen gelirlerin Devlet Tiyatroları Spor Kulübü Derneğine aktarılmasının Genel Müdürlük Makamının Olurlarına istinaden spor kulübüne aktarıldığı,

davacının 2003 yılından bu yana süregelen uygulamayı tek başına değiştirme veya kaldırma yetkisinin olmadığı, yine davacıya verilen disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edildiği, ayrıca davacı hakkında söz konusu olayla ilgili Bakanlıkça 4483 sayılı Kanun kapsamında soruşturma izni verilmemesine yönelik kararın itiraz edilmeksizin kesinleştiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacının görevden alınmasına gerekçe gösterilen durumun görevden alınmayı gerektirecek nitelikte ve ağırlıkta bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından,

davacının daire başkanlığı kadrosundan alınarak şube müdürü kadrosuna atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka, kamu yararına ve hizmetin gereklerine uyarlık görülmediği, öte yandan, davacı tarafından dava dilekçesinde işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının ödenmesi isteminde bulunulduğu, ancak faiz isteminde bulunulmadığı, faiz talebine ise, dava açma süresi geçtikten sonra verilen … (ilk defa …) tarihinde Mahkeme kaydına giren dilekçede yer verildiğinin anlaşıldığı,

dava dilekçesinde talep edilmeyen faiz istemi için sonradan dava açma süresi geçtikten sonra verilen dilekçeyle talepte bulunulmasına hukuken olanak bulunmadığı, aksi bir durumun davayı genişletme yasağının ihlali kapsamına gireceği göz önüne alındığında, sonradan bulunulan faiz talebi hakkında inceleme yapılarak hüküm kurulmasına imkan olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının davacıya ödenmesine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; İdare Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davalı idarelerin istinaf başvurusunun reddine, diğer kanun yolları kapalı ve kesin olmak üzere karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; öncelikle kararın 2577 sayılı Kanun'un 46/e maddesi gereğince temyize tabi olduğu, davacı hakkında iç denetim birimince yapılan inceleme ve teftiş kurulu başkanlığınca yürütülen soruşturma doğrultusunda dava konusu işlemin tesis edildiği, ayrıca mahkeme kararında davacının disiplin soruşturmasına konu fiili işlemediği, yahut fiilin sübuta ermediğine yönelik yapılmış herhangi bir değerlendirmenin bulunmadığı, davacının daire başkanlığı kadrosuna atanmasında varlığı kabul edilen takdir hakkının, daire başkanlığı görevinden alınmasında da kabul edilmesi gerektiği, yerindelik denetimi yapılamayacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap süresinde verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesi uyarınca "daire başkanı ve daha üst düzey kamu görevlilerinin atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri hakkında açılan iptal davaları" temyize tabi olduğundan, davacının daire başkanlığı görevinden alınarak şube müdürü olarak atanmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan işbu davanın temyize tabi olması nedeniyle, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde; "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst veya kurum içinde aynı veya başka yerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler" kuralı yer almıştır.

Yukarıda yer verilen 657 sayılı Kanun hükmü ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yargı içtihatlarıyla kabul edilmiş bulunmaktadır.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacının Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünde İdari ve Mali İşler Daire Başkanlı görevi dışında, kamu gelirlerinin aktarıldığı Derneğin Yönetim Kurulu üyeliğini de 2003-2017 yılları arasında yürüttüğü anlaşılmaktadır.

Davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; idarenin, davacıyı daire başkanlığı kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde ifadesini bulan takdir yetkisi kapsamında atadığı, davalı idarenin atama konusunda sahip olduğu bu yetkinin davacıyı görevden alma konusunda da mevcut olduğu tatışmasızdır.

Bu bağlamda, dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullanmadığı, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla tesis ettiği dava konusu işlemde hukuka aykırılık; dava konusu işlemin iptali, yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının davacıya ödenmesi yolundaki Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararda ise hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından, anılan kararın bozulması gerektiği oyu ile aksi yönde oluşan Daire kararına katılmıyorum.