Danıştay 2. Daire E.2023/6461 K.2024/3340

Dava Konusu İstem

Davacı, Muş İl Jandarma Komutanlığı Varto J.Asyş.Kom.B.K.lığında Jandarma Yüzbaşı rütbesi ile komando bölük komutanı olarak görev yapmakta iken, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ç maddesi uyarınca, "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesinin uygun bulunmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ...günlü, E:..., K:...sayılı kararının iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararla; olayda, davacı hakkında aşırı borçlandığı, astı konumundaki personelden borç aldığı, İlçe Jandarma Komutanlığının kurumsal ihtiyaçlarının karşılandığı esnaftan da borç aldığı iddiaları üzerine başlatılan disiplin soruşturması sonucunda düzenlenen 03/02/2020 günlü Soruşturma Raporunda yer verilen.

"Hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili uyarınca altı ay kısa süreli durdurma, "Görev içinde veya dışında amir ya da üstlerinin eylem veya işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte söz söylemek ya da yazı yazmak" fiili uyarınca altı ay kısa süreli durdurma,

"Doğrudan veya aracı eliyle astlarından ya da iş sahiplerinden hediye veya borç almak" fiili uyarınca altı ay kısa süreli durdurma ve "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili uyarınca onaltı ay uzun süreli durdurma cezasının gerektiren fiilleri işlediğinden bahisle 14/02/2020 günlü savunma istem yazısı ile savunması alınmış ise de; meslekten çıkarma cezasını vermeye yetkili makam tarafından, davacının hakkındaki iddiaları, bu iddiaların dayandığı delilleri, üzerine atılı fiillerin hukuki nitelendirmesini ve önerilen disiplin cezasını öğrenmesi sağlanarak,

savunma yapmasına imkan tanınması hukuken zorunlu bulunmakla birlikte, olayda belirtilen zorunluluğa aykırı olarak, davacıdan, olay hakkında 7068 Sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un meslekten çıkarma dışındaki disiplin cezalarına ilişkin maddeler belirtilerek, devamında aynı Kanun'un 31. maddesi uyarınca yedi gün süre verilerek davacının yazılı savunmasının istenildiği,

ancak, 7068 Sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 31. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, bu fıkrada sayılan hakları hatırlatılmadan davacıya disiplin cezası verildiği, bu durumda, hakkında meslekten çıkarma cezası teklif edilen davacının 7068 sayılı Kanun'un 31. maddesinin 4. fıkrasında yer alan hakları hatırlatılmadan, sadece 31. maddeye dayanılmak suretiyle ve son savunmasına esas olay somutlaştırılmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı,

öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrasında yer alan, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükmü karşısında, hukuka aykırılığı saptanan dava konusu işlem nedeniyle yoksun kalınan özlük ve parasal hakların her hak ediş (ödenmesi gereken aylardan) tarihinden itibaren ödeme tarihine kadar dönemsel olarak işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, bu işlem nedeniyle yoksun kalınan özlük ve parasal hakların,

her hak ediş (ödenmesi gereken aylardan) tarihinden itibaren ödeme tarihine kadar dönemsel olarak işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmiştir.

... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, Merkez Disiplin Kurulunca, davacıya disiplin cezası verilmeden önce gönderilen 15/04/2020 tarihli savunma istem yazısıyla davacıya hakları da hatırlatılarak ve isnat konusu fiil ile bunun karşılığı olan disiplin maddesi de belirtilerek davacının savunmasının istendiği, davacının bu yazı kapsamında sunduğu savunma dilekçesinin mevcut bulunduğu, davacının başkaca yazılı ve sözlü savunmalarının da bulunduğu, dolayısıyla, somut olayda davacıdan usulüne göre savunma alınmadığından bahsedilemeyeceği;

uyuşmazlıkta, dosyadaki bilgiler ile belgeler, davacının savunması ve tanık ifadeleri birlikte değerlendirildiğinde, davacının Bölük Komutanı sıfatıyla öncelikli olarak emri altındaki personelden para temin etmeye çalıştığı, borç para temin edebilmek için konuşmalar yaparak baskı uyguladığı, olumsuz cevap aldığı personele karşı kin güttüğü ve mobbing uyguladığı, bir süre sonra tüm birlik içerisinde sert tutum ve davranışlar sergileyerek personelin sicil puanını (75) üzeri vermeyeceği, kimsenin subay/astsubay olamayacağı yönünde tehditte bulunduğu,

dolayısıyla davacının "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiilini işlediği sabit olduğundan, 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 6. fıkrasının "ç" bendi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesinin uygun bulunmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, iptali istenilen işlem hukuka uygun görüldüğündün, işlemden kaynaklanan parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiş, söz konusu karar Danıştay İkinci Dairesinin 02/05/2023 günlü, E:2022/1103, K:2023/2375 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla bozma kararına uyularak; davacı hakkında tesis edilen disiplin cezalarının iptali talebiyle açılan davalarda; ...

İdare Mahkemesinin...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla "Doğrudan veya aracı eliyle astlarından ya da iş sahiplerinden hediye veya borç almak" fiili sübuta erdiğinden, davacının 6 ay kısa süreli durdurma cezasıyla tecziyesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından davanın reddine; aynı Mahkemenin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla davacıya borç istediğinden bahisle ayrı, borç aldığından bahisle ayrı ceza verilmesinin disiplin hukuku ilkeleri ve hakkaniyet ilkesi ile bağdaşmadığından,

davacının 7068 sayılı Kanun'un 8/5-b/2 maddesi uyarınca 16 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedildiği,

Davacıya isnat edilen "Doğrudan veya aracı eliyle astlarından ya da iş sahiplerinden hediye veya borç almak" fiilinin sübuta erdiği sonucuna bir kısım personelin ifadelerinin değerlendirilmesi neticesinde ulaşıldığı, davacının yetkisini veya nüfuzunu kendisine çıkar sağlamak amacıyla kötüye kullandığına ilişkin olarak ise, anılan tanık ifadelerinden başka, somut herhangi bir delilin bulunmadığının anlaşıldığı,

Bu durumda; davacıya isnat edilen dava konusu suçun sübut bulduğuna ilişkin her türlü şüpheden uzak, kesin, somut ve inandırıcı delil elde edilemediği sonucuna varılmakla dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği,

Bu itibarla gerekçesi yerinde görülmemekle birlikte, sonucu itibarıyla yerinde görülen Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçelerle ve gerekçeli olarak reddi gerektiği gerekçesiyle davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; temyize konu kararın gerekçesinin, çelişkili, hatalı ve hukuka aykırı olduğu, dava konusu olayla ilgili olmayan hususlardan hareketle oluşturulmasının adil olmayan bir sonuca ulaşılmasına yol açtığı; davacıya isnat edilen hususların sübuta erdiği, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Davacı tarafından; temyiz başvurusunun reddi gerektiği yolunda cevap verilmiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davalı idarelerden Jandarma Genel Komutanlığının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, işin esası hakkında gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkün olup, 50. maddesinin 4. fıkrasında ise Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükme bağlanmıştır.

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararı; Danıştay İkinci Dairesinin 02/05/2023 günlü, E:2022/1103, K:2023/2375 sayılı bozma kararında belirtilen gerekçeler göz önüne alınarak verilmiş bir karar olduğundan, usul ve hukuka uygun bulunmakta ve bozulmasını gerektirecek bir hukuka aykırılık taşımamaktadır.