Danıştay 2. Daire E.2024/967 K.2024/4360

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özet

... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; daire başkanı kadrosunun üst düzey kadro olduğunun kabulüyle, üst düzey kamu yöneticilerinin, kamu kurum ve kuruluşlarının geleceğe dönük planlarını ve politikalarını saptayan, bu plan ve politikalardaki hedefleri gerçekleştirmek için gerekli kaynakları ve bu kaynakların kullanım yerlerini belirleyen ya da bu kişilerin emir ve direktifleri yönünde uygulamayı yapan veya onlara yardımcı olan kişiler oldukları;

ayrıca, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda atama yapma ve görevden alma konusunda idareye tanınan takdir yetkisinin bu tür kadrolar için daha geniş olduğunun kabulü, bu görevlerden başka görevlere atanmaya ilişkin işlemlerin kazanılmış hakları veya genel olarak hukuk güvenliği ilkesini ihlal eden bir yönü bulunmadığı, daire başkanlığı görevini yürüten davacının, bu görevinden alınması ve davalı belediye bünyesinde uzman olarak atanmasına ilişkin tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından,

"işlem nedeniyle yoksun kalınan müktesep haklarının iadesine karar verilmesi" isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin, Danıştay İkinci Dairesinin 26/09/2023 günlü, E:2023/5910, K:2023/4319 sayılı usule ilişkin bozma kararına uyularak verilen temyize konu kararıyla; davacının geçmiş hizmetlerinin değerlendirilmesinden, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak daire başkanlığına atandığı, daire başkanı olarak görev yaptığı süre zarfında, söz konusu göreviyle ilgili olarak hakkında hiçbir adli ve idari soruşturma açılmadığı gibi, disiplin cezası da almadığı ve görevinde başarısız veya yetersiz olduğu yönünde nesnel ve hukuken kabul edilebilir bilgi ve belgenin dosyada bulunmadığı;

bu durumda, davacının daire başkanlığı görevinden alınmasını gerektirecek somut bir tespitin davalı idarece sunulamaması karşısında, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak davacının daire başkanlığı görevinden alınarak, uzman olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal ve özlük haklarının tazmini talebinin kabulüne karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının daire başkanlığına görevde yükselme sınavıyla atanmadığı, 657 sayılı Kanun'un 43/B-3. maddesi uyarınca uzman kadrosuna atandığı, makam ve temsil tazminatının ödenmeye devam ettiği, 657 sayılı Kanun'da tanımlanan takdir yetkisinin kullanıldığı, davada zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin geçtiği, görevde yükselme sınavına tabi olmayan yönetici kadrolarına atama konusunda idarenin geniş bir tercih hakkı bulunduğu ve idarenin bu yetkisini belirli bir kişi lehine kullanmaya yargı kararı ile zorlanamayacağı, dava konusu işlemin tüm unsurlarıyla hukuka uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu uyuşmazlığın temeli; davacının, Van Büyükşehir Belediye Başkanlığında Makine İkmal Bakım ve Onarım Daire Başkanı olarak görev yapmakta iken, daire başkanlığı görevinden alınarak 1. dereceli şube müdürü kadrosuna atanmasına ilişkin Van Büyükşehir Belediye Başkanlığının ... günlü, ... sayılı işlemine dayanmaktadır. Anılan işleme karşı açılan davada verilen yargı kararları ve bu kararlar üzerine tesis edilen işlemler silsilesinin sonucunda, temyizen incelenen davanın konusunu oluşturan ... günlü, ... sayılı işlem tesis edilmiştir.

Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle, davacı hakkında tesis edilen tüm işlemler ve bu işlemler hakkında verilen yargı kararlarının incelenmesi gerekmekte olup; anılan hususlar, tarihsel olarak sıralı şekilde, maddeler halinde aşağıda açıklanmıştır:

1- Van Büyükşehir Belediye Başkanlığında Makine İkmal Bakım ve Onarım Daire Başkanı olarak görev yapan davacı ... günlü, ... sayılı işlem ile daire başkanlığı görevinden alınarak 1. dereceli şube müdürü kadrosuna atanmıştır. Bu işleme karşı açtığı davada; ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine hükmedilmiş; bu karara karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla kabul edilerek, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davacının dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların tazmini talebinin kabulüne, yoksun kalınan parasal hakların davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Anılan karar, davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay İkinci Dairesinin 12/06/2019 günlü, E:2019/943, K:2019/3626 sayılı kararıyla bozulmuş; ...

Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, bozma kararına uyulmayarak ilk kararda ısrar edilmiştir. Bu karara yönelik temyiz talebinin incelenmesi sonucunda, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca verilen 26/11/2020 günlü, E:2019/3464, K:2020/2740 sayılı kararla; ısrar kararının bozulmasına hükmedilmiş, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararına uyularak verilen 04/03/2021 günlü, E:2021/377, K:2021/525 sayılı kararla, davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olup, söz konusu karar, Danıştay İkinci Dairesinin 09/02/2022 günlü, E:2021/17498, K:2022/280 sayılı kararıyla onanarak kesinleşmiştir.

2- ... günlü, ... sayılı işlem hakkında verilen yargı kararı üzerine daire başkanlığı görevine tekrar atanan davacı, bu kez ... günlü, ... sayılı işlem ile daire başkanlığı görevinden alınarak şube müdürlüğü kadrosuna atanmış, bu işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı kazanılmış haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle açılan davada ise; ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline, bu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı haklarının ödenmesine hükmedilmiş, bu karara karşı davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusu, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla kabul edilerek, Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiş, anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İkinci Dairesinin 01/03/2022 günlü, E:2021/17272, K:2022/902 sayılı kararıyla açıklama eklenmek suretiyle kesin olarak onanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacının, daire başkanlığından alınarak şube müdürü olarak atanmasına ilişkin ilk işlem olan 24/03/2017 günlü işlemin yargı kararıyla iptali üzerine daire başkanı kadrosuna iade edildiği, akabinde 22/04/2020 günlü ikinci işlem ile tekrar şube müdürü olarak atandığı, bu işlemin de yargı kararı ile iptal edilmesi nedeniyle daire başkanlığına yeniden atanmasının ardından işbu dava konusu işlemle bu kez uzman kadrosuna atandığı,

diğer yandan, sözü edilen 24/03/2017 ve 22/04/2020 günlü işlemlere karşı açılan davaların nihai olarak "davanın reddi" kararıyla sonuçlandığı dikkate alındığında, işbu dava konusu işlemin sebep unsurunun ortadan kalktığı anlaşılmaktadır. Başka bir ifadeyle, davacı hakkındaki önceki atama işlemlerinin iptaline karar verilmemiş olsaydı, tesis edilen ilk atama işlemi üzerine davacının şube müdürü kadrosunda görev yapmaya devam edeceği açıktır.

Bu durumda, davacının daire başkanlığından alınarak şube müdürü olarak atanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalarda, davanın reddi yolunda verilen kararların kesinleştiği göz önüne alındığında, davacının daire başkanlığı görevinden alınarak uzman olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemin dayanaksız kaldığı ve sebep unsuru yönünden hukuka aykırı hale geldiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali ile davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının tazmini talebinin kabulü yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibariyle hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.

Öte yandan; davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının tazmini talebinin kabulü yolundaki hükmün, yukarıda yer alan gerekçe uyarınca, "şube müdürü" kadrosu ile "uzman" kadrosu arasındaki farktan kaynaklanan parasal ve özlük haklara ilişkin olduğu hususu açıktır.