Danıştay 3. Daire E.2019/1166 K.2021/2492

Dava konusu istem: Davacı adına, defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmemesi nedeniyle katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle 2011 yılının Şubat ila Aralık ve 2012 yılının Ocak dönemi için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 355. maddesinin 1. bendi maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacı tarafından, dava dilekçesinde, defter belge isteme yazısının kendisine tebliğ edildiği, ancak işleri nedeniyle ibraz edilemediğinin telefonla davalı idareye bildirildiği ve tekrar isteneceğinin söylenmesine rağmen istenilmeksizin cezalı tarhiyatların yapıldığının iddia edilmesi üzerine, Mahkemelerinin ara kararı ile davacının 2011 yılına ilişkin yasal defter ve belgelerinin Mahkemelerine ibrazı sağlanarak, davalı idareden söz konusu defter ve belgeler incelenmek suretiyle hazırlanacak raporun dosyaya gönderilmesinin istendiği, inceleme sonucu hazırlanan görüş ve öneri raporunda;

davacının, 2011 yılının Mayıs ila Temmuz dönemlerinde ...

Petrokimya Kimya Petrol ve Petrol Ürünleri Makina Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alarak kayıtlarına geçirdiği faturaların sahte olduğu ve kendisinden aranması gereken katma değer vergisinin 2011 yılı Haziran döneminde 2.016,82 TL ve Temmuz döneminde ise 3.235,75 TL. olduğu değerlendirmesine yer verildiği halde, sözü edilen şirket hakkında düzenlenen ve dava konusu tarhiyatların dayanağını teşkil eden vergi tekniği raporunun sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kullanımıyla ilgili olduğu, düzenleme yönünden firma hakkında herhangi bir tespit yapılmadığı anlaşıldığından,

davacı adına sahte fatura kullandığından bahisle, re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri ile defter belge ibraz etmeme nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle vergi ve cezalar kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının 2011 yılına ait yasal defter ve belgelerinin 08/06/2014 tarihinde bizzat kendisine tebliğ edilen yazı ile istenildiği, davacı tarafından herhangi bir mücbir sebep gösterilmeksizin defter ve belgeler ibraz edilmediğinden, salınan vergi ve cezaların hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle Vergi Mahkemesi kararı kaldırılarak dava reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Vergi Mahkemesine ibraz edilen defter ve belgeleri üzerinde yapılan incelemede beyanları dışında matrah farkı bulunmadığı, sahte fatura düzenlediği iddia edilen şirketle ilgili raporun sahte fatura düzenleme sebebiyle değil, kullanma sebebiyle düzenlendiği anlaşıldığından, söz konusu faturalar nedeniyle salınan vergi ve kesilen cezaların hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Usulüne uygun olarak tebliğ edilen yasal defter ve belgelerinin ibrazının istendiği yazıya rağmen, davacı tarafından mücbir sebep gösterilmeksizin ibraz edilemeyen defter ve belgeler dolayısıyla yapılan tarhiyatın ve kesilen özel usulsüzlük cezasının hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kısmen kabulü ile kararın tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunda; ... tarih ve ... sayılı yazı ile 2011 yılı defter ve belgelerinin ibrazının istenildiği, bu yazının 08/06/2014 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, verilen süre içerisinde herhangi bir mücbir sebep bildirilmeksizin defter ve belgelerin ibraz edilmemesi nedeniyle dava konusu tarhiyatın yapıldığı ve özel usulsüzlük cezasının kesildiği anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 40. maddesinin 4. fıkrasında, İçtihatları Birleştirme Kurulu tarafından verilen kararlara, Danıştay daire ve kurulları ile idari mahkemeler ve idarenin uymak zorunda oldukları hüküm altına alınmıştır.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3. maddesinin (b) bendinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde, ticari faaliyet çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisine tabi tutulduğu, 20. maddesinde teslim ve hizmet işlemlerinin karşılığını teşkil eden bedelin katma değer vergisi matrahını oluşturduğu, 29. maddesinde, mükelleflerin, vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak,

düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri, 34. maddesinin 1. bendinde ise yurt içinden sağlanan veya ithal olunan mal ve hizmetlere ait katma değer vergisinin alış faturası veya benzeri vesikalar üzerinde ayrıca gösterilmek ve bu vesikalar kanuni defterlere kaydedilmek şartıyla indirilebileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının, özel usulsüzlük cezası yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.

25/07/2019 tarih ve 30842 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun E:2013/3, K:2019/1 sayılı kararında mücbir sebep olmaksızın defter ve belgelerini incelemeye yetkili olan inceleme elemanlarına ibraz etmeyen katma değer vergisi mükellefleri adına yapılan cezalı tarhiyatlara karşı açılan davalarda, davacılar tarafından, vergilendirme dönemine ilişkin yasal defterler ve belgelerin mahkemeye sunulabileceğinin ileri sürülmesi halinde, bu defter ve belgeler davacıdan istenilip, defterlerdeki kayıtlar incelenip bu kayıt ve belgeler hakkında davanın diğer tarafı olan vergi idaresinin görüşü ve saptamaları da alınarak yapılacak hukuki değerlendirmeye göre karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Buna göre; Vergi Mahkemesince, İçtihatları Birleştirme Kurulu Kararı doğrultusunda, re'sen araştırma ilkesi uyarınca davacıdan istenilen defter ve belgelerin incelenerek bir rapor hazırlanmak üzere vergi dairesi müdürlüğüne gönderilerek, söz konusu defter ve belgeler üzerinde idarece yapılan inceleme sonucu bildirilen görüş ve değerlendirmeler esas alınarak yazılı gerekçeyle verilen tarhiyatın kaldırılması yolundaki kararda hukuka aykırılık bulunmadığından, istinaf başvurusu kabul edilmek suretiyle Vergi Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın, tarhiyata ilişkin kısmının yazılı gerekçeyle reddi yolunda verilen Vergi Dava Dairesi kararının söz konusu hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.