Danıştay 3. Daire E.2019/1521 K.2022/1377

Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu … Egzost Otomotiv Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınamayan 2010, 2014 ve 2015 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Asıl borçlu şirket hakkında yapılan mal varlığı sorgulamasında Iveco marka 2012 model kamyon ile …. marka 2014 model panelvan bulunduğu, şirket tarafından 16/03/2015 tarihli mal bildiriminde 133.500,00-TL değerinde CNC boru bükme makinesinin bildirildiği, 24/03/2015 tarihli haciz tutanağı ile bahse konu makine için takdiren 82.000,00-TL kıymet belirlendiği, yine şirketin.

Kartal Şubesinde bulunan 6.678,11-TL mevduatına haciz uygulandığı, davaya konu ödeme emri tutarının ise 221.441,26-TL olduğu, bu durumda, şirket borçları için haczedilen mal varlığı paraya çevrilip vergi borcunun karşılanıp karşılanmadığı ya da ne kadarının karşılandığı ortaya konulmadan davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emri iptal edilmiştir.

Bölge Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının; dava konusu ödeme emri içeriği amme alacaklarının, 24/11/2015 tarihinden önceki dönemlere isabet eden kısmına yönelik istinaf başvurusu, kararın değinilen hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği, bu tarihten sonraki dönemlere isabet eden kısmına yönelik istinaf başvurusu ise, davacının 24/11/2015 tarihinde şirket müdürlüğünün sona erdiği görüldüğünden belirtilen tarih itibarıyla kanuni temsilci olmayan davacının şirketin vergisel ödevlerinin yerine getirilmesinde kusuru bulunduğundan söz edilemeyeceği gerekçesiyle reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Asıl borçlu şirket hakkında yapılan malvarlığı araştırması sonucunda şirket adına kayıtlı iki araç üzerine haciz şerhi konulduğu, şirket adına kayıtlı başkaca malvarlığına rastlanılmadığından tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağının tahsili amacıyla davacı adına düzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Limited şirkete ait vergi borcunun öncelikle şirketin malvarlığından tahsiline çalışılması, tahsilin imkânsızlığı halinde aciz fişinin net bir şekilde tespit edilmesi sonrasında ödevini yerine getirmeyen temsilcinin takip edilmesi gerektiği, yine tahsil edilemezse şirketteki kanuni temsilcilik görevinden ayrılan kişinin ilgili olduğu döneme göre borçtan sorumlu tutulması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ:Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Asıl borçlu şirketin beyana dayalı borçlarının tahsili amacıyla hakkında yapılan mal varlığı sorgulamasında … marka 2012 model kamyon ile … marka 2014 model panelvanın bulunduğu, şirket tarafından 16/03/2015 tarihli mal bildiriminde 133.500,00-TL değerinde CNC boru bükme makinesinin bildirildiği, 24/03/2015 tarihli haciz tutanağı ile bahse konu makine için takdiren 82.000,00-TL kıymet belirlendiği, şirketin … Kartal Şubesinde bulunan 6.678,11-TL mevduatına haciz uygulandığı, sonrasında asıl borçlu şirketin kanuni temsilcisi olan davacı adına 2010, 2014 ve 2015 yıllarına ait muhtelif kamu alacaklarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla 221.441,26-TL tutarında ödeme emri düzenlendiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni Temsilcilerin Ödevi" başlıklı 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu ödeme emri içeriği amme alacağının 24/11/2015 tarihinden sonraki dönemlere isabet eden kısmına yönelik hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun bulunmuştur.

Dava konusu ödeme emri içeriği amme alacağının 24/11/2015 tarihinden önceki dönemlere isabet eden kısmına ilişkin olarak davalı idare tarafından şirket mal varlığının vergi borcunu karşılamayacağı ileri sürülerek takibatın sonuçsuz kaldığı belirtilmiş ise de hacizli varlıkların satış işlemlerinin gerçekleştirilip vergi borcunun karşılanıp karşılanmadığının belirlenmesi ve kamu alacağının şirketten tahsil edilebilmesi için tüm takip yollarının tüketilmesi gerekirken, bu işlemler tamamlanmadan davacı adına ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uygunluk görülmediğinden ödeme emrinin belirtilen kısmının Vergi Mahkemesince yazılı gerekçeyle iptaline dair hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddinde sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.