Danıştay 3. Daire E.2019/5548 K.2022/3869

Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu … İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınamayan 2009 ila 2013 yıllarına ait muhtelif kamu alacağının tahsili amacıyla ortak sıfatıyla tanzim edilen … tarih ve … ila … takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emirleri içeriğinde yer alan bir kısım amme alacaklarını kapsayan ve asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen … tarih ve … ile … ve … takip numaralı ödeme emirlerinin usulüne uygun olarak tebliğ edilerek kesinleştirildiğinin davalı idarece ortaya konulamadığı,

asıl borçlu şirket adına tanzim edilen diğer ödeme emirleri, şirkete tebliğ edilmiş ise de Mahkemelerince verilen ara kararıyla amme alacağının şirket tüzel kişiliğinden tahsil imkanının kalmadığının ortaya konulması bakımından mal valığı araştırmasına ilişkin bilgi ve belgeler istenilmesine karşın davalı idarece savunma ekinde sunulan çıktılar dışında belediye,

bankalar ve PTT Genel Müdürlüğü gibi diğer kuruluşlar nezdinde yapılan mal varlığı araştırmasını ortaya koyan evraklar dosyaya ibraz edilmediğinden şirket hakkındaki takibatın sonuçsuz kaldığından bahsedilemeyeceğinden davacının ortak sıfatıyla takibinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emirleri iptal edilmistir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının, dava konusu … takip numaralı ödeme emrinin, 2010 yılının Temmuz-Eylül dönemine ilişkin gelir (stopaj) vergisi, … takip numaralı ödeme emrinin, 2010 yılının Ekim-Aralık dönemi gelir (stopaj) vergisi ile 2010 yılı kurumlar vergisi, … takip numaralı ödeme emrinin, 2013 yılının Nisan dönemine ait vergi ve gecikme faizinden oluşan kısmı ile 7 takip numaralı ödeme emri dışındaki kısmı yönünden iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusu, kararın değinilen hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle reddedilmiştir.

Dava konusu … takip numaralı ödeme emrinin, 2010 yılının Temmuz-Eylül dönemine ilişkin gelir (stopaj) vergisi ile … takip numaralı ödeme emrinin, 2013 yılının Nisan dönemine ait vergi ve gecikme faizinden oluşan kısmı yönünden şirket adına düzenlenen … tarih ve … ile … tarih ve … takip numaralı ödeme emirlerine ilişkin haciz varakalarının dosyada bulunmadığı,

… takip numaralı ödeme emrinin, 2010 yılının Ekim-Aralik dönemi gelir (stopaj) vergisine ilişkin kısmına yönelik olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emrinin, 2010 yılı kurumlar vergisinden oluşan kısmına yönelik olarak ise şirket adına düzenlenen … tarih ve … takip numaralı ödeme emrine ait tebliğ evrakının,

… takip numaralı ödeme emri içerigi borca ilişkin olarak şirket adina düzenlenen ödeme emirlerinin tebliğine ilişkin evraklar dosyada bulunmadığından borcun şirket nezdinde usulüne uygun şekilde kesinleşip tahsil edilemediği hususunun davalı idarece ortaya konulamadığı gerekçesiyle istinaf başvurusu söz konusu kamu alacaklarının iptaline ilişkin hüküm fıkrası yönünden bu gerekçeyle reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Kesinleşen amme borcuna ilişkin olarak davacı adına hissesi oranında düzenlenen ödeme emrinin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, bir dönem ortağı olduğu ve 17/05/2013 tarihlinde ortaklığından ayrıldığı … İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 2009 ila 2013 yıllarına ilişkin muhtelif vergi borçlarının tahsili amacıyla ortak sıfatıyla dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 35. maddesinin 1. fıkrasında, limited şirket ortaklarının şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olacakları ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulacakları kurala bağlanmıştır.

Aynı Kanun'un 62. maddesinde ise borçlunun, mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından, amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı, Maliye Bakanlığının amme alacaklarının takibinde haczolunacak malların tespiti amacıyla yapılacak mal varlığı araştırmasının şekli, alanı ve kapsamı ile araştırma yapılacak amme alacaklarının türü ve tutarını belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmış, bu yetkiye istinaden,

11/09/2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Seri: A Sıra No:5 Tahsilat Genel Tebliği ile Seri: A Sıra No: 1 Tahsilat Genel Tebliğinde yapılan değişiklik uyarınca; mal varlığı araştırmasının elektronik ortamda yapılabilmesi durumunda takip konusu tüm amme alacakları için tutar sınırı olmaksızın yurt çapında mal varlığı araştırmasının elektronik ortamda yapılacağı belirtilmiştir.

Aynı Kanun'un 55. maddesinin uyuşmazlık tarihinde yürürlükte bulunan şeklinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, yedi gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir “ödeme emri” ile tebliğ olunacağı; 62. maddesinde borçlunun mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı; 64. maddesinde de haciz muamelelerinin tahsil dairesince düzenlenen ve alacaklı amme idaresinin, mahalli en büyük memuru veya tevkil edeceği memur tarafından tasdik edilen haciz varakalarına dayanılarak yapılacağı hükümlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; … takip numaralı ödeme emrinin, 2010 yılının Ekim-Aralık dönemi gelir (stopaj) vergisi ile 2010 yılı kurumlar vergisinden oluşan kısmı ile … ve … takip numaralı ödeme emirlerine ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.

Yukarıda sözü edilen düzenlemeler uyarınca şirket ortağının, ortağı olduğu tüzel kişinin vergi borcundan sorumlu tutulabilmesi için öncelikle, tüzel kişi hakkında 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ile belirlenen takip ve cebren tahsil yollarının tüketilmesi ve kamu alacağının tüzel kişinin mal varlığından tahsil olanağının bulunmadığının tespit edilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, 6183 sayılı yasanın 64. maddesinde belirtilen haciz varakası, haciz işlemlerine başlanılması için düzenlenmesi zorunlu bir belge olup haciz varakası düzenlenmeksizin yapılan mal varlığı araştırması neticesinde şirket tüzel kişiliğinin hiçbir mal varlığına rastlanılmamasının, aksi kanıtlanmadıkça amme alacağının şirketten tahsil edilemeyeceği gerçeğini değiştirmeyeceği dikkate alındığında, asıl borçlu şirket hakkındaki mal varlığı araştırmasına ilişkin olarak davalı idarece, elektronik ortamda TAKBİS kayıtları üzerinden gayrimenkul, Emniyet Genel Müdürlüğü üzerinden kara ve deniz taşıtı,

Sivil Havacılık hava taşıtı sorgulamasının yapıldığı ayrıca idare nezdinde tanzim edilen … tarih ve … sayılı tutanak ile bu hususların imza altına alındığı, elektronik ortamda gerçekleştirilen araştırmada, herhangi bir mal varlığına rastlanılmadığı dolayısıyla asıl borçlu şirketin mal varlığı bulunmadığının yeterli araştırmalarla ortaya konulduğu sonucuna ulaşıldığından Vergi Dava Dairesi kararının, … ila … takip numaralı ödeme emirleri ile … takip numaralı ödeme emrinin,

2010 yılının Ekim-Aralık dönemi gelir (stopaj) vergisi ile 2010 yılı kurumlar vergisinden oluşan kısmı dışında kalan kamu alacaklarına ilişkin hüküm fıkrasının davacının ortak olduğu dönemler de araştırılarak yeniden bir karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.

(X)-KARŞI OY

Mal varlığı araştırmasında asıl borçlu şirketin mal varlığı bulunmadığının yeterli araştırma ile ortaya konulduğu sonucuna varılamayacağından, ödeme emirlerinin ilgili kısımlarının bu gerekçeyle kaldırılması yolundaki hüküm fıkrasına ilişkin temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar ilgili hüküm fıkrasının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından temyiz isteminin bu hüküm fıkraları yönünden de reddi gerektiği oyuyla karara bu yönden katılmıyorum.