Danıştay 3. Daire E.2020/1982 K.2023/104

Dava konusu istem: Davacı adına, tasfiye edilerek tüzel kişiliği sona eren Tasfiye Halinde … Demir Ticaret Limited Şirketi'nin sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği yolunda tespitleri içeren vergi tekniği raporunu done alan takdir komisyonu kararına dayanılarak kanuni temsilci sıfatıyla 2012 yılı için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi, aynı yılın Ocak-Mart, Nisan-Haziran ve Ekim-Aralık dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici vergi ile Temmuz-Eylül dönemi için ise Tasfiye Halinde …Demir Ticaret Limited Şirketi adına re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici vergi kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu dönemlere ait matrah takdiri için 20/12/2017 tarihinde takdir komisyonuna sevk işleminin yapıldığı, sonrasında takdir komisyonu kararına done olan davacının kanuni temsilcisi olduğu şirket hakkında … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunun düzenlendiği, söz konusu rapordaki tespitlerden hareketle 23/07/2018 tarihinde alınan takdir komisyonu kararı uyarınca davacı adına dava konusu cezalı vergilerin salındığının anlaşıldığı olayda, tarhiyatın esas itibariyle takdir komisyonu kararına değil vergi tekniği raporuna dayandığı dikkate alındığında, en geç 31/12/2017 tarihine kadar davacıya tebliğ edilmesi gerekirken bu süre geçirilerek 15/08/2018 tarihinde tebliğ edildiğinden zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle cezalı vergiler kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu amme alacağının zamanaşımına uğramadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının kanuni temsilcisi olduğu Tasfiye Halinde.

Demir Ticaret Limited Şirketi'nin 2012 yılı matrahının tespiti için 20/12/2017 tarihinde takdire sevk edilmesinden sonra tasfiye edilerek 19/03/2015 tarihinde tüzel kişiliği sona eren sözü edilen şirket hakkında sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği yolunda tespitleri içeren 04/07/2018 vergi tekniği raporunu done alan 23/07/2018 tarihli takdir komisyonu kararıyla takdir edilen matrah üzerinden davacı adına 2012 yılı için kanuni temsilci sıfatıyla re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin, aynı yılın Ocak-Mart,

Nisan-Haziran ve Ekim-Aralık dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici vergi ile Temmuz-Eylül dönemi için ise sözü edilen şirket adına re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici verginin 15/08/2018 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 30. maddesinde resen tarhiyat, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması olarak tanımlanmış, maddenin vergi matrahının tamamen veya kısmen defter,

kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitinin mümkün olmadığı halleri düzenleyen bentleri arasında sayılan tutulması zorunlu olan defterlerin veya verilen beyannamelerin gerçek durumu yansıtmadığına dair delil bulunması hali re'sen tarh sebebi olarak öngörülmüştür.

Kanun'un 74. maddesinin (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde, yetkili makamlar tarafından istenilen matrah ve servet takdirlerini yapmak, takdir komisyonunun görevleri arasında sayılmış, komisyonunun yetkilerini düzenleyen 75. maddenin 1. fıkrasında ise 72. maddenin 1. fıkrasına göre kurulan takdir komisyonu 74. maddedeki görevleri dolayısıyla bu Kanunda yazılı inceleme yetkisini haiz olduğu kuralına yer verilmiştir.

213 sayılı Kanun'un 113. maddesinde zamanaşımı; süre geçmesi suretiyle vergi alacağının kalkması olarak tanımlanmış, 114. maddesinin 1. ve 2. fıkralarında ise vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlıyarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergilerin zamanaşımına uğrayacağı, şu kadar ki, vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımını durduracağı, duran zamanaşımını mezkûr komisyon kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren kaldığı yerden işlemeye devam edeceği, ancak işlemeyen sürenin her hâl ve takdirde bir yıldan fazla olamayacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda değinilen yasal düzenlemeler, öncelikle defter kayıtları ve bunlarla ilgili vesikaların incelenmesini, bu kayıt ve vesikalarda vergi matrahının doğru ve kesin olarak tespitini engelleyen noksanlık, usulsüzlük ve karışıklıklar bulunuyorsa bunların açıkça ortaya konulması gerektiğini öngörmekte olup bu inceleme ve tespit yapılmadan yani re'sen matrah takdirini gerektiren sebep açıkça ortaya konulmadan vergi matrahının re'sen takdiri yoluna gidilemeyeceğini göstermektedir.

Zamanaşımı süresi içinde takdire sevk edilmekle işlemekte olan zamanaşımı süresinin duracağı 213 sayılı Kanun'un 114. maddesi gereği olmakla birlikte takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımını durdurabilmesi için takdire sevk tarihinde re'sen tarh nedeninin mevcut olması gerektiğinden, takdire sevk tarihi itibarıyla takdire sevk nedeninin bulunup bulunmadığı hususu incelenmek suretiyle ve takdire sevk nedeni varsa işin esası değerlendirilerek ulaşılacak sonucuna göre yeniden karar verilmek üzere davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla yapılan tarhiyatın Vergi Mahkemesince yazılı gerekçeyle kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.

Öte yandan, yeniden verilecek kararda, Temmuz-Eylül 2012 dönemi için Tasfiye Halinde …Demir Ticaret Limited Şirketi adına tarhiyat yapıldığı hususu dikkate alınarak yapılacak değerlendirme sonucu hüküm kurulacağı tabiidir.