Danıştay 3. Daire E.2021/2322 K.2022/4021

Dava konusu istem: Davacının yaptığı ihbar nedeniyle tahakkuk ve tahsil edilen vergilere göre kendisine ödenmesi gereken ihbar ikramiyesinin 192.093,00 TL eksik ödendiğinden bahisle bu tutarın iadesi talebinin zımnen reddine dair işlemin iptali ile söz konusu tutarın tahsilat tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının ihbar dilekçesiyle bildirdiği konulara ilişkin ... İnşaat ve Sanayi Anonim Şirketi hakkında yapılan vergi incelemesiyle adı geçen şirketin kontrol edilen yabancı kurum kazançlarını beyan dışı bıraktığının saptanması üzerine tarhiyat yapıldığı, şirketin 6736 sayılı Kanun'dan yararlanma başvurusu sonucunda tarhiyatların bir kısımının terkin edilmesi ile kesinleşen 4.304.366,24-TL vergi borcunun ödendiği,

kontrol edilen yabancı kurum kazancı, kurumlar vergisi tarhiyatının hesaplanmasında matraha eklendiği halde çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları uyarınca sonradan ihbar edilen şirket tarafından iadesi istenebileceğinden davalı idare tarafından daimi bir vergi olmadığı kabul edilerek ihbar ikramiyesi hesaplanmasına dahil edilmediği, ...

Vergi Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında verilen ara kararına cevaben davalı idarece dosyaya sunulan belgelerden bahsi geçen şirketin vergi iadesi talebinin bulunmadığı ve kontrol edilen yabancı kurum kazançlarının tarhiyatın hesaplanmasında matraha dahil edildiği anlaşıldığından ihbar ikramiyesine konu verginin, daimi bir vergi niteliği taşıdığının tartışmasız olduğu,

kontrol edilen yabancı kurum kazançlarının, vergi tahakkuku yapılan mükellefçe sonradan iadesinin istenebileceği varsayımıyla ihbar ikramiyesinin hesaplanmasında dikkate alınmamasının 1905 sayılı Kanun'a aykırılık teşkil ettiği sonucuna varıldığından dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle işlem iptal edilerek eksik ödenen 192.093,00 TL ihbar ikramiyesinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularının, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, 1905 sayılı Kanun'un 6.maddesine göre kat'i tahakkuk eden daimi vergi ve bu vergi aslına bağlı cezalar üzerinden ihbar ikramiyesi hesaplanacağı, kontrol edilen yabancı kurum kazancının kurumlar vergisi tarhiyatının çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları uyarınca sonradan ihbar edilen şirket tarafından iadesi istenebileceğinden ihbar ikramiyesi hesabına dahil edilmeyeceği, yapılan işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

Davacı tarafından, davalı idarece başlatılan inceleme neticesinde ihbar edilen şirketten 28/11/2016 tarihinde 4.304.366,00 TL tahsilat yapıldığı, bu tarihten itibaren ihbar ikramiyesinin tamamının ödemesi gerekirken, eksik ödeme gerçekleştirildiğinden eksik ödenen kısım için 28/11/2016 tarihinden itibaren faiz ödenmesi gerektiği ileri sürülerek kararın faize ilişkin hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının yaptığı ihbar nedeniyle tahakkuk ve tahsil edilen vergilere göre kendisine ödenmesi gereken ihbar ikramiyesinin 192.093,00 TL eksik ödendiğinden bahisle bu tutarın iadesi talebinin zımnen reddine dair işlemin iptali ile söz konusu tutarın tahsilat tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Anayasa'nın 125. maddesinin 1. fıkrasında idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu, son fıkrasında ise idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükme bağlanmıştır. .

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davalı idare tarafından temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu işleme ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun bulunmuştur.

İdareyi, eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü tutan Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrası, iadesi gereken bir miktar paranın, idarenin tasarrufunda kalan sürede ilgilisi tarafından tasarruf edilememesinden doğan zararın giderilmesini de kapsamaktadır.

Buna göre, davacıya faiz ödenmesi gerektiği yolundaki yargıda hukuka aykırılık bulunmamakla birlikte tahsil tarihinde davalı idarenin kusuru bulunmadığı dikkate alındığında, davacıya idareye başvuru tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekirken Vergi Mahkemesince dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen davacı istinaf başvurusunun reddinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

(X)-KARŞI OY

Dairemizce verilen 25/10/2022 tarih ve E:2019/7029, K:2022/40195 sayılı kararın karşı oyunda belirtilen hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca temyize konu Vergi Dava Dairesi kararına yöneltilen idare temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği oyuyla Karara katılmıyorum.