Danıştay 3. Daire E.2022/1678 K.2022/2449

2. …Vergi Dairesi Müdürlüğü/… VEKİLİ: Av. … (DAVACI) Müflis …Sağlık Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi İflas İdaresi VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusunu Danıştay Üçüncü Dairesinin bozma kararı uyarınca yeniden inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı müflis şirket adına 2007 ila 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait vergi borçları için hesaplanan gecikme faizleri ile 2012 yılı için kesilen vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava dilekçesinde, ihbarname, ödeme emri gibi bir işlemin dava konusu olarak gösterilmediği ve dilekçeye eklenip iptalinin istenilmediği, vergi mahkemesinde doğrudan idari işlem ve eylem şeklinde karar verilmesini gerektirecek biçimde eda davası ya da tespit davası şeklinde dava açılmasına olanak bulunmadığı, tahakkuk fişinin beyan üzerine ya da ihbarnamenin kesinleşmesi üzerine düzenlenebilecek bir işlem olduğu, gerek beyana karşı dava açılmasına olanak bulunmaması,

gerekse mahkeme kararı üzerine düzenlenmesi yada ihbarnamenin kesinleşmesi üzerine düzenlenmesi halinde yine davaya konu edilebilecek durumda bulunmadığı, dilekçe içeriğinde 2008 ve 2009 yıllarına ilişkin açılan davaların temyiz aşamasında olduğu belirtildiğinden aynı hususun yeni baştan davaya konu edilmesine kesin hüküm nedeniyle olanak bulunmadığı, faizle ilgili kısmın ise tahsile ilişkin olup hesaplama miktarına itirazların olması halinde bunların yetkili organlara yapılması gerekli olduğundan esasının incelenemeyeceği gerekçesiyle dava incelenmeksizin reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay Üçüncü Dairesinin bozma kararına uyulmak suretiyle davacı istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava konusu uyuşmazlığın esasını incelenmek suretiyle … ve … ila … sayılı tahakkuk fişleri yönünden dava reddedilmiş, … sayılı tahakkuk fişi iptal edilmiş, .. ila …ve … ila … sayılı tahakkuk fişleri yönünden karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, … ila … sayılı tahakkuk fişlerinin kayıtlarında mevcut olmadığı, … ila … sayılı tahakkuk fişlerinin ise dava konusu edilmesi nedeniyle terkin edildiği, tahakkuk eden diğer vergi alacakları yönünden ise yapılan işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.

Davacı tarafından, davanın reddine ilişkin kısmın, 2012 yılının Haziran ila Eylül dönemlerine ait pişmanlıkla verilen muhtasar beyannamelere istinaden tahakkuk eden ve 7143 sayılı Yasa kapsamında yapılandırılan ve ödenmeyen borca ilişkin olduğu ancak …Sağlık Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin 31/12/2012 tarihinde iflasına karar verildiği,

iflas kurumunun amacının müflisin masaya giren mal ve haklarının tasfiye edilmesi ve tasfiye sonunda elde edilen para ile alacakların tatmin edilmesi olduğundan iflasın açılması ile müflis şirketin tasarruf yetkisinin kısıtlanacağı ve yapılan tasarrufların hükümsüz sayılacağı, dolayısıyla yapılandırılan ve iki taksidi ödenen borcun üçüncü taksidinin ödenmesi aşamasında iflasına karar verilen söz konusu şirketin malvarlığı ve gelirleri üzerinde herhangi bir tasarruf yetkisinin bulunmadığı,

vergisel ödevlerin anılan şirket tarafından yerine getirilmesi ve yapılandırılan borcun ödenmesinin mümkün olmadığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı müflis şirketin 2007 ila 2009 yıllarının muhtelif dönemlerine ait vergi borçları için hesaplanan gecikme faizleri ile 2012 yılı için kesilen vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemiyle açılan davayı incelenmeksizin reddeden. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine ilişkin. Bölge İdare Mahkemesi.

Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararını; uyuşmazlığın dava konusu dönemler için hesaplanan gecikme faizi, kesilen vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine yönelik olduğu, buna ilişkin tahakkuk fişlerinin dava dilekçesi ekinde sunulduğu, öte yandan söz konusu tahakkuk ve cezalara ilişkin işlemlerin Kartal ve Anadolu Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüklerince yapıldığı görülmüş olup bu hususun bozma kararı üzerine verilecek kararda dikkate alınacağı gerekçesiyle bozan Danıştay Üçüncü Dairesinin 05/12/2019 tarih ve E:2017/3353, K:2019/6888 sayılı kararı üzerine.

Bölge İdare Mahkemesi. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, değinilen bozma kararına uyulmak suretiyle davacı istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava konusu uyuşmazlığın esası incelenmek suretiyle hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değiştirilen "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 1. fıkrasında, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabileceği.

5. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bölge idare mahkemesince bu fıkra uyarınca verilen kararların kesin olduğu kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlığa konu olayda, vergi mahkemesi kararının, ilk inceleme üzerine verildiği dikkate alındığında, Vergi Dava Dairesince, Danıştay Üçüncü Dairesinin bozma kararına uyulması üzerine 2577 sayılı Kanun'un yukarıda hükmüne yer verilen 45. maddesinin 5. fıkrası gereğince, davacının istinaf istemi kabul ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekirken vergi mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra işin esası incelenmek suretiyle hüküm kurulması yargılama usulüne uygun düşmemiştir.