Danıştay 3. Daire E.2022/3925 K.2023/5895

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 2010 yılının Kasım ve Aralık ile 2011 yılının Ocak dönemleri için yapılan tarhiyata karşı açtığı davanın temyiz aşamasında olduğu sırada yürürlüğe giren 7143 sayılı Yasa'nın 3. maddesi kapsamında dava konusu vergi ve cezaların yapılandırılması talebiyle yapılan başvuru üzerine tesis edilen 16/08/2018 tarih ve 23 tecil dosya numaralı yapılandırma işleminin davalı idarece hatalı tesis edildiğinden bahisle iptali üzerine iptal edilen yapılandırmanın ihyası ve 15/11/2017 tarihinde cebren tahsil edilen 976.612,77-TL'nin yapılandırma borçlarına mahsubu ile kalan tutarın ret ve iadesi talebiyle yaptığı idari başvurunun reddi işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 7143 sayılı Kanun'un 9. maddesinde. Kanunun yayımı tarihinden önce tahsil edilmiş olan tutarlar ile bu maddenin 9. fıkrası kapsamında yapılan tecile ilişkin olarak 6183 sayılı Kanun veya diğer kanunlar uyarınca ödenen faizlerin bu Kanun hükümlerine dayanılarak red ve iadesinin yapılmayacağının esas olduğunun belirtildiği,

dava konusu edilen tarhiyatlara karşılık bu Kanunun yayımı tarihinden önce ödeme yapılmış olması hâlinde, ödenen bu tutarların, vergi mahkemesinde esasa ilişkin olarak hiç karar verilmemiş veya verilen kararın bozulması nedeniyle yeniden karar verilmek üzere mahkemesine iade edilmiş davalara konu alacaklar için bu maddeden yararlanılmak üzere yapılan başvurular ile verilmiş terkin kararları üzerine red ve iade edilebileceğinin düzenlendiği, buna göre, ...

Vergi Mahkemesinin vermiş olduğu karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ...

Vergi Dava Dairesince; davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verildiği ve bu karar Danıştay nezdinde temyiz aşamasında iken 7143 sayılı Kanun kapsamında davadan vazgeçilmesi karşısında; davalı idarece, 7143 sayılı Kanun'un yürürlük tarihinden önce ve yargı kararına istinaden davacıdan cebren tahsil edilen tutarın anılan Kanunun 9. maddesi kapsamında davacıya iadesi mümkün olmadığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge Mahkemesi kararının özeti: Dairelerince verilen 12/01/2021 tarihli ara kararına cevaben davalı idarece ibraz edilen bilgi ve belgelerle birlikte dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından, adına 2010 yılının Kasım, Aralık ve 2011 yılının Ocak dönemlerine ilişkin re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri ile kesilen özel usulsüzlük cezasına karşı açılan davada verilen ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı özel usulsüzlük cezasının kaldırılması, vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi yönünden davanın reddi kararı uyarınca amme alacağının tahsili amacıyla yapılan takip sonucunda davacının banka hesaplarına haciz konulmak suretiyle 15/11/2017 tarihinde, 976.612,77-TL cebren tahsilat gerçekleştirildiği, istinaf istemleri hakkında verilen ...

Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, özel usulsüzlük cezasına yönelik davalı istinaf isteminin reddedildiği, davacı istinaf isteminin ise tarhiyatın, ...

Otomotiv Kağıt ve Pazarlama İç ve Dış Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmı yönünden kabul edilerek, söz konusu faturalardan kaynaklı tarhiyatın kaldırıldığı karar sonrasında 7143 sayılı Kanun'un 18/05/2018 tarihinde yürürlüğe girdiği ve davacı tarafından dava konusu vergi ve cezalarla ilgili 7143 sayılı Kanun'un 3. maddesi kapsamında yapılan başvuru üzerine düzenlenen ... tarih ve ... tecil dosya numaralı yapılandırma işlemiyle dava konusu tüm vergi ve cezaların madde kapsamında yapılandırıldığı ancak, davalı idarece, tasdikine karar verilen ve Kanunun yayımı tarihinden önce tahsil edilen, bu nedenle,

anılan madde kapsamında değerlendirilmesi mümkün bulunmayan bir kısım dava konusu vergi ve cezaların da yapılandırmaya dahil edildiğinin fark edilmesi sonucunda hatalı yapılandırma işleminin iptal edildiği ve dava konusu vergi ve cezaların terkin edilen kısmı olan özel usulsüzlük cezası için %10 oranında ayrı, 2010 yılının Kasım dönemine ilişkin vergi ziyaı cezalı tarhiyatın terkin edilen kısmı için %20 oranında ayrı olmak üzere yeniden ... tarih ve ... ile ... tecil dosya numaralı yapılandırma işlemleri tesis edildiğinin anlaşıldığı olayda.

7143 sayılı Kanunun 9. maddesi ile 1 Seri Nolu Genel Tebliğin ilgili hükümleri uyarınca dava konusu tüm vergi ve cezalar Kanun'un 3. maddesi kapsamında değerlendirildiğinde, Vergi Mahkemesinin onama hükmü uyarınca Kanun'un yayımı tarihinden önce tahsil edilen, bu nedenle, anılan madde kapsamında değerlendirilmesi mümkün bulunmayan bir kısım dava konusu vergi ve cezaları da ihtiva eden ... tarih ve ... tecil dosya numaralı yapılandırma işleminin davalı idarece geri alınarak, terkin hükmü doğrultusunda vergi ve cezalar için yeniden yapılandırma işlemleri tesis edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı,

yeniden yapılandırılan özel usulsüzlük cezasıyla ilgili tahsil edilen bir tutar bulunmadığından, ödenen tutarların, bu yapılandırmaya ilişkin mahsubu ve davacıya iadesi gereken bir kısmının da bulunmadığı, 2010 yılının Kasım dönemine ilişkin 120.326,70-TL katma değer vergisi ve aynı tutarda vergi ziyaı cezasının, ...

Vergi Dava Dairesinin kararıyla terkinine karar verilen ve Kanunun 3. maddesi uyarınca yapılandırılmasına engel bir durum bulunmayan 31.939,00-TL katma değer vergisi ve aynı tutardaki vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmınin öncelikle yapılandırma borcuna mahsup edilerek kalan tutarın red ve davacıya iadesi gerektiği, iadesi gereken tutarların, davacının, ... tarih ve ... ve ... tecil tecil dosya numaralı, ... tarih ve ... ve ... tecil dosya numaralı ve ... tarih ve ... tecil dosya numaralı yapılandırma borçlarına mahsup edildiğinin dava dilekçesi ekinde yer alan ... tarih ve ... sayılı davalı idare yazısından anlaşıldığı,

öte yandan yapılan mahsup işlemleri sonrasında, iadesi gereken tutardan bakiye bir tutarın bulunması durumunda davacıya iadesi gerekeceğinin de açık olduğu, bunun dışında, dava konusu vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin tasdikine karar verilen ve Kanunun yayım tarihinden önce tahsil edilen kısmı ile ilgili davacıya iadesi gereken bir tutarın bulunmadığı gerekçesiyle Vergi Mahkemesi kararında sonucu itibariyle hukuki isabetsizlik görülmeyerek istinaf başvurusu söz konusu kararın gerekçesi değiştirilerek reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Tarhiyata karşı açılan dava devam ederken cebren tahsil edilen tutarın borcun teminata bağlanmasına ilişkin sonuç doğuracağı, 7143 sayılı Kanun'un yürürlüğü öncesi tahsil edilen tutar teminat niteliğinde olduğuna göre Kanun'un 9. maddesinin 16. fıkrasında borcunu tecil ettirenlere tanınan hakkın kendilerine de tanınması gerektiği, bu haktan yararlandırılmamalarının Anayasa'ya aykırı olduğu, tarhiyata karşı açılan davada Vergi Dava Dairesince tarhiyatın kaldırılan kısmının 484.531,40-TL olduğu,

hiç yapılandırmaya gidilmeyerek mahkeme kararının uygulanması halinde dahi idarenin 492.081,37-TL'yi iade etmesinin gerekeceği, 7143 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 18/05/2018 tarihinde tarhiyata ilişkin yargılamanın devam ettiği, tarhiyat kısmen kaldırıldığından ödeme emrinin de kısmen iptal edildiği dolayısıyla 976.612,77-TL'nin haczedildiği tarihte hukuken kesinleşen ve 6183 sayılı Yasa kapsamında muacceliyet kazanmış bir alacağın söz konusu olmadığı, yargılaması devam etmekte olan davalara konu borçların yapılandırılması talebinin önce kabul edilerek peşin ödeme esasına göre borcun yapılandırıldığı,

tarhiyata ilişkin davada feragat nedeniyle temyiz istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verildiği, bu kararlardan ve feragattan rücu için son başvuru süresi geçtikten sonra yapılandırma işlemi iptal edilerek davaya devam etme haklarının ellerinden alındığı, bu şekilde davalı idarece aldatılmış oldukları, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği ileri sürülerek, 7143 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 16. fıkrasının iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurulması, hukuka aykırı olan kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesi'nce Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.