Danıştay 3. Daire E.2023/10103 K.2024/641

Dava konusu istem: Davacı adına, … Gıda İnşaat Dekorasyon Sanayi Ticaret Limited Şirketine ait sahte faturaların adi ortaklık şeklinde komisyon karşılığı düzenlendiği yolundaki tespitleri içeren vergi tekniği raporunu done alan takdir komisyonu kararı uyarınca söz konusu fiile iştirak ettiğinden bahisle müteselsil sorumlu ibaresine de yer verilen ihbarnamelerle duyurulan 2016 ila 2019 yıllarına ait gelir vergisi, 2016 ila 2018 yıllarının Ekim-Aralık ve 2019 yılının Ocak-Mart dönemlerine ait geçici vergi üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacı adına düzenlenen ceza ihbarnamelerinde, serbest meslek mensuplarıyla ilgili düzenlemenin yer aldığı 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesi uyarınca "müteselsilen sorumlu" ibaresine ve aynı Kanun'un 344. ve 359. maddesinde düzenlenen "iştirak" ibarelerine birlikte yer verilerek cezanın dayanağı hususunda tereddüt oluşturulduğundan sebep unsuru açısından hukuka uygun düşmediği gerekçesiyle dava konusu vergi ziyaı cezaları kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının sahte belge düzenleme fiiline yardım eden sıfatıyla iştirak ettiği somut olarak tespit edildiğinden adına kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… Gıda İnşaat Dekorasyon Sanayi Ticaret Limited Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda şirketin sahte fatura düzenlemek maksadıyla faaliyette bulunduğu değerlendirmesi yapılmıştır.

Sözü edilen raporda, davacının şirketin çalışanı olduğundan hareketle sahte belge düzenleme fiiline yardım eden sıfatıyla iştirak ettiği tespit edildiğinden bahisle 213 sayılı Kanun’un 344. maddesi uyarınca vergi ziyaı cezası kesilmesi önerilmiştir.

Uyuşmazlık konusu vergi ziyaı cezasına ilişkin ihbarnamelerde "müteselsil sorumlu" ibaresine yer verilmekle birlikte kesilen cezanın nedeni "213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 344. maddesine göre vergi ziyaına 359. maddede yazılı hallerle vergi ziyaına sebebiyet verilmesi" olarak belirtilmiş olup davacı adına bir kat vergi ziyaı cezası kesilmiştir.

İhbarnamelerde cezanın dayanağı takdir komisyonu kararlarının atıfta bulunduğu vergi tekniği raporunun tarih ve sayısına yer verilmiş ve söz konusu rapor davalı idarece dosyaya ibraz edilmiştir.

Davacı, dava dilekçesinde idari işlemin sebep unsuru yönünden açıklamalarını bu bağlamda yapmış ayrıca davalı idare savunmasında, dava konusu cezanın kesilme sebebini 359. maddesinde yazılı fiillere iştirak edilmesi olarak açıklamış ve davalı idarenin savunması davacıya tebliğ edilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341. maddesinde vergi ziyaının, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden, verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesini veya eksik tahakkuk ettirilmesini ifade edeceği; 344. maddesinde, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde, mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde cezanın üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu vergi ziyaı cezasına ilişkin ihbarnamelerin hukuki dayanağının "iştirak" hükümleri olduğu anlaşılmakta olup davacının, adil yargılama hakkı kapsamında sağlanması gereken güvencelerden biri olan çelişmeli yargılama ilkesine uygun olarak idari işlemin sebep unsurunu öğrenebildiği ve hakkında tesis edilen idari işleme karşı hukuka aykırılık iddialarını ileri sürebildiği görülmektedir. Bu nedenle Mahkemece işin esası incelenerek karar verilmesi gerekirken, vergi ziyaı cezasının yazılı gerekçeyle kaldırılması yolunda verilen karara yöneltilen istinaf isteminin reddi yolundaki kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

(X)-KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek nitelikte bulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği görüşü ile karara katılmıyorum.