Danıştay 3. Daire E.2023/2541 K.2024/1535

Dava konusu istem: Davacı adına, … İnşaat Demir Çelik Sanayi Ticaret Anonim Şirketi'nin komisyon karşılığı sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle müteselsil sorumlu ibaresine de yer verilen ihbarnamelerle duyurulan 2018 yılına ait kurumlar vergisi, 2018 yılının Ekim-Aralık dönemine ait geçici vergi ile 2018 yılının Mart ila Ekim ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının, … İnşaat Demir Çelik Sanayi Ticaret Anonim Şirketi'nin komisyon karşılığı sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğine yönelik idarece yapılan saptamalardan, sahte belge düzenleme fiilline iştirak ettiği somut olarak ortaya konan davacı adına kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı adına düzenlenen ceza ihbarnamelerinde, "müteselsilen sorumlu" ibaresine ve 213 sayılı Vergi Usul Kanun'un 344. ve 359. maddesinde düzenlenen "iştirak" ibarelerine birlikte yer verilerek cezanın dayanağı hususunda tereddüt oluşturulduğundan sebep unsuru açısından hukuka uygun düşmediği gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava konusu ceza kaldırılmıştır

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

… İnşaat Demir Çelik Sanayi Ticaret Anonim Şirketi hakkında tanzim edilen vergi tekniği raporu uyarınca davacı adına iştirak fiili nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… İnşaat Demir Çelik Sanayi Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda şirketin sahte fatura düzenlemek maksadıyla faaliyette bulunduğu değerlendirmesi yapılmıştır.

Sözü edilen raporda, davacının şirketin çalışanı olduğundan hareketle sahte belge düzenleme fiiline yardım eden sıfatıyla iştirak ettiği tespit edildiğinden bahisle 213 sayılı Kanun’un 344. maddesi uyarınca vergi ziyaı cezası kesilmesi önerilmiştir.

Uyuşmazlık konusu vergi ziyaı cezasına ilişkin ihbarnamelerde "müteselsil sorumlu" ibaresine yer verilmekle birlikte kesilen cezanın nedeni "213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 344. maddesine göre vergi ziyaına 359. maddede yazılı hallerle vergi ziyaına sebebiyet verilmesi" olarak belirtilmiş olup davacı adına bir kat vergi ziyaı cezası kesilmiştir.

İhbarnamelerde cezanın dayanağı takdir komisyonu kararlarının atıfta bulunduğu vergi tekniği raporunun tarih ve sayısına yer verilmiş ve söz konusu rapor davalı idarece dosyaya ibraz edilmiştir.

Davacı, dava dilekçesinde idari işlemin sebep unsuru yönünden açıklamalarını bu bağlamda yapmış ayrıca davalı idare savunmasında, dava konusu cezanın kesilme sebebini 359. maddesinde yazılı fiillere iştirak edilmesi olarak açıklamış ve davalı idarenin savunması davacıya tebliğ edilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341. maddesinde vergi ziyaının, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden, verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesini veya eksik tahakkuk ettirilmesini ifade edeceği; 344. maddesinde, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde, mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde cezanın üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu vergi ziyaı cezasına ilişkin ihbarnamelerin hukuki dayanağının "iştirak" hükümleri olduğu anlaşılmakta olup davacının, adil yargılama hakkı kapsamında sağlanması gereken güvencelerden biri olan çelişmeli yargılama ilkesine uygun olarak idari işlemin sebep unsurunu öğrenebildiği ve hakkında tesis edilen idari işleme karşı hukuka aykırılık iddialarını ileri sürebildiği görülmektedir. Bu nedenle Mahkemece işin esası incelenerek karar verilmesi gerekirken, vergi ziyaı cezasının yazılı gerekçeyle kaldırılması yolunda verilen karara yöneltilen istinaf isteminin reddi yolundaki kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

(X)-KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek nitelikte bulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği görüşü ile karara katılmıyorum.