Danıştay 3. Daire E.2023/6998 K.2024/5649

Dava konusu istem: Davacının, çalışanları adına, Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre kurulan ... Anonim Şirketi Mensupları Yardımlaşma Sandığı Vakfı'na ödediği tutarlar üzerinden tevkif edilen gelir vergisinin iadesi talebiyle yaptığı düzeltme ve şikayet başvurusunun reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile söz konusu verginin faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu katkı payı ödemelerinde vergi hatasının bulunmadığı ve hukuki değerlendirme ile çözümlenebilecek nitelikte olduğu ayrıca Gelir Vergisi Kanununun 61. maddesi hükmü kapsamında ücret olduğu sonucuna varıldığından yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 116. ve 118. maddelerinde vergi hatalarının tanımlandığı, aynı Kanun'un 124. maddesi uyarınca şikayet yoluna başvurulabilmesi için ortada açık bir vergi hatasının bulunması gerektiği, hukuki sorun teşkil eden ve hukuki değerlendirme ile çözümlenebilecek nitelikte olan uyuşmazlıkta, dava açma süresi geçirildikten sonra yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Munzam sandık vakfına ödenen katılım paylarının ücret niteliği bulunmayıp vergi kesintisi yapılacak ödemelerden olmadığı ve söz konusu katkı payı ödemelerinin Gelir Vergisi Kanunu'nun 61. maddesinde yer verilen unsurları taşımadığı bu durumun açık bir vergilendirme hatası olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacının aynı idari işlemin iptali talebiyle ... Vergi Mahkemesinin E:... esas numaralı dosyasında daha önce dava açıldığı, davanın tarafları ve konusu aynı olduğundan uyuşmazlığın esasının incelenemeyeceği, uyuşmazlıkta vergi hatası bulunmadığı ve davacı tarafından çalışanlar adına munzam sandığa yapılan ödemelerin ücret olarak değerlendirilmesi gerektiği, ... Anonim Şirketi Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfının 506 sayılı Kanunun geçici 20. maddesi kapsamında bir sandık olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının ve Danıştay Üçüncü Dairesinin E:2019/4550 sayılı dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı tarafından, Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre kurulan ...

Anonim Şirketi Mensupları Yardımlaşma Sandığı Vakfı'na, çalışanları adına ödenen tutarlar üzerinden tevkif edilen gelir vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile söz konusu verginin faiziyle birlikte iadesi istemiyle ... tarihinde açılan davanın reddine dair ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın yöneltilen istinaf başvurusunu reddeden ... Bölge İdare Mahkemesi ...

Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, Danıştay Üçüncü Dairesinin 06/11/2024 tarih ve E:2023/6333, K:2024/5648 sayılı kararıyla onanmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddenin 2. fıkrasının (c) bendinde de usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması bozma sebebi olarak belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda "derdestlik" müessesesi düzenlenmemiş ve Kanun'un 31. maddesinde, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ve onun yerine kabul edilen Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun derdestlik ile ilgili maddelerine atıfta bulunulmamış olmakla birlikte, tarafları ve konusu aynı olan bir davanın daha önce aynı veya başka bir mahkemede açıldığı ve görülmekte olduğunun saptanması halinde, usul hukukunun temel kavramlarından olan derdestlik müessesesinin temelinde yatan, ilk davanın aynısı olan ikinci davanın açılmasında davacının hukuki yararı bulunmadığı olgusundan hareketle, ikinci davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.

Buna göre, ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı dosyasında görülen dava ile tarafları, sebebi ve konusu aynı olan bakılan davanın, derdestlik nedeniyle esasının incelenemeyeceği göz ardı edilerek yazılı gerekçeyle verilen Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddi yolundaki Vergi Dava Dairesi kararında yargılama usulüne uygunluk bulunmamıştır.