Danıştay 3. Daire E.2023/7643 K.2025/2010

Dava konusu istem: Davacı adına, ... Ticaret Anonim Şirketi'nden alınamayan 2017 yılına ilişkin muhtelif kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ile ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ... takip numaralı ödeme emrinin 4. sırasında yer alan kamu alacağının asıl borçlu şirket tarafından 30/07/2018 tarihinde 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun kapsamında yapılandırıldığı, yapılandırma ve ihlali sırasında kanuni temsilcilik sıfatı bulunmayan davacının ödenmeyen kamu alacağından sorumlu tutulmasının hukuka uygun düşmediği,

... takip numaralı ödeme emrinin 1 ila 3. sırasında yer alan kamu alacağı ile ... takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağının dayanağı şirket adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin aslı veya onaylı örneği ile ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edildiğine dair tebligat pusulası dosyaya sunulmamış olup usulüne uygun kesinleştiği ortaya konulamayan kamu alacağının davacıdan kanuni temsilci sıfatıyla tahsili yoluna gidilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle ödeme emirleri iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Dava konusu ödeme emirlerinde hukuka uygunluk bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının 10/08/2016-06/06/2017 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olduğu ... Pazarlama Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsil edilemeyen kamu alacağının amacıyla davacı adına ... tarih ve ... ile ... takip numaralı ödeme emirleri düzenlenmiştir.

Uyuşmazlık konusu ... takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağı, şirketin komisyon karşılığı düzenlediği sahte faturalardan elde ettiği komisyon geliri nedeniyle re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi ve hesaplanan gecikme faizine ilişkin olup şirket hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda şirketin 30/06/2017 tarihinden sonra düzenlediği faturaların komisyon karşılığı düzenlenen sahte belgeler olduğu tespit edilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu Vergi Dava Dairesi kararının; ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrine ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.

213 sayılı Kanun'un 10. maddesinde öngörülen sorumluluk; kanuni temsilcilik sıfatının kazanıldığı tarih ile sona erdiği tarih arasında kalan dönemde yerine getirilmesi gereken vergilendirme ödevleriyle sınırlıdır.

Dava konusu ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağının, sahte fatura düzenlenmek suretiyle elde edilen komisyon geliri nedeniyle yapılan kurumlar vergisi tarhiyatından kaynaklandığının anlaşıldığı olayda, şirket hakkındaki vergi tekniği raporunda 30/06/2017 tarihi itibarıyla tanzim edilen faturaların sahte olduğunun belirtildiği dikkate alındığında, 06/06/2017 tarihinde kanuni temsilcilik sıfatı sona eren davacının söz konusu borçtan sorumlu tutulamayacağı görüldüğünden, ... takip numaralı ödeme emrinin yazılı gerekçeyle iptaline ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddinde sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

(X)-KARŞI OY

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde; tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin, kanuni temsilciler, tüzel kişiliği olmayan teşekkülleri idare edenler varsa bunların temsilcileri tarafından yerine getirileceği, yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı hüküm altına alınmıştır.

7143 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 6. fıkrasında, bu Kanun'a göre ödenmesi gereken ilk iki taksitin süresinde tam ödenmemesi ya da süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen diğer taksitlerin belirtilen şekilde de ödenmemesi veya bir takvim yılında ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi hâlinde matrah ve vergi artırımına ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanma hakkının kaybedileceği hüküm altına alınmıştır.

Uyuşmazlık konusu 1 takip numaralı ödeme emrinin 4. sırasında yer alan kamu alacağının ait olduğu dönemde kanuni temsilci olan davacı adına ödeme emri düzenlendiği anlaşılan olayda, değinilen Yasa kapsamında borcun yapılandırılmasının verginin doğduğu dönemdeki sorumlu olan açısından bir değişikliğe neden olmayacağı ve yapılandırmanın yapıldığı dönemde asıl borçlu şirkete ait vergi borçlarının yapılandırıldıktan sonra ödenmemesi halinde verginin doğduğu dönemdeki ortak ve kanuni temsilcinin sorumluluğuna gidilebileceği gibi ayrıca borcun yapılandırıldığı dönemdeki kanuni temsilcilerin sorumluluğuna da gidilebileceği açıktır.

Bu durumda, borcun doğduğu dönemden sonraki dönemlerde şirketi idare edenlerin herhangi bir tasarrufunun; borcun doğduğu dönemdeki ortak ve kanuni temsilciye yasa ile yüklenen sorumluluğu ortadan kaldırmayacağı, yukarıda sözü edilen Yasa maddesinde, ikiden fazla taksidin ödenmemesi durumunda yasadan yararlanma hakkının kaybedileceğinin belirtildiği, şirket tarafından yapılandırılan borcun vadesinde ödenmemesi üzerine taksitlendirmenin iptal edildiği ve böylece kamu alacağının, yasal şartların oluşması halinde verginin doğduğu dönemdeki kanuni temsilciden tahsilinin mümkün hale geldiği dolayısıyla temyize konu kararın, ... takip numaralı ödeme emrinin 4. sırasında yer alan kamu alacağına ilişkin hüküm fıkrasının bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.