Danıştay 4. Daire E.2021/2192 K.2022/865

Dava konusu istem: Davacı adına, takdir komisyonu kararları uyarınca, re'sen tarh edilen 2010/1, 2, 3, 5, 6, 7, 8, 9, 10 12 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri ile 2010/12 dönemi için uygulanan tekerrür cezasının kaldırılması istenilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince; bozma kararında, takdir komisyonunun katma değer vergisi indirimleri kabul edilmeyerek matrah belirleme yetkisi açık olup, işin esası incelenerek bir karar verilmesi, ayrıca yeniden verilecek kararda, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak arttırılan kısmı bakımından da bir inceleme yapılması gerektiği gerekçesiyle dosyanın Daireye gönderildiği,

diğer taraftan, ilk derece yargı yerince, yani davanın kanuni hakimi (doğal yargıcı) tarafından hiç hüküm kurulmamış bir konuda, istinaf merciince esastan bir karar verilmeyip mahkeme kararı kaldırılarak dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesinin, Anayasanın 37. maddesi hükmünde korumaya alınan kanuni hakim güvencesinin ve kanun koyucu tarafından İdari Yargılama Usulü Kanununda öngörülmüş bulunan dereceli yargılama sisteminin gereği olduğu, bu durumda, bozma kararında belirtilen gerekçe göz önünde bulundurularak davacı adına yapılan cezalı tarhiyatın hukuka uygun olup olmadığı,

esas yönünden yapılacak inceleme ve değerlendirmede varılacak sonuca göre yeniden karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf isteminin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, usul ve hukuka aykırı kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değişik 45. maddesinin 3. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar vereceği, karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı vereceği, 4. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vereceği,

bu durumda bölge idare mahkemesinin işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği, 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik 49. maddesinin birinci fıkrasında ise, temyiz incelemesi sonunda Danıştay'ın; kararı hukuka uygun bulursa onayacağı, kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararı, gerekçesini değiştirerek onayacağı, aynı Kanunun 5. fıkrasında ise bölge idare mahkemesinin, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu,

davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararlarının kesin olduğu kuralına yer verilmiştir.

Belirtilen nedenlerle, istinaf aşamasında bölge idare mahkemesi vergi dava dairesinin yaptığı inceleme sonunda, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulması durumunda istinaf başvurusunun reddine; hukuka uygun bulmaması durumunda ise istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak işin esası hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuatın ve olayın bütün olarak değerlendirilmesinden, Vergi Dava Dairelerinin usule ilişkin ilk inceleme safhasında saptanan uyuşmazlıklarla ilgili olarak 2577 sayılı Kanun'un 45/5. maddesi dışındaki hususlar hariç, ilk derece mahkemesine yeniden karar verilmek üzere gönderme kararı veremeyeceği açıktır.

Bu durumda, dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak istinaf kabul kararı verildikten sonra Vergi Dava Dairesince bizzat değerlendirerek işin esası hakkında bir hüküm kurulması gerekirken dosyanın yeniden karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

(X) KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyoruz.