Danıştay 4. Daire E.2022/4838 K.2022/4797

Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle takdir komisyonu kararı uyarınca vergi ziyaı cezalı olarak resen tarh edilen 2010/9,11 ve 12 dönemlerine ilişkin katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının fatura aldığı mükellef hakkındaki tespitler düzenlediği faturaların sahte olduğunu ortaya koymaya yeterli olmadığından cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, yapılan işlemlerin yasal ve yerinde olduğu belirtilerek temyiz isteminin kabulü ile Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar vereceği, karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı vereceği, 4. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vereceği, bu durumda bölge idare mahkemesinin işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği kuralına yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un 50. maddesinin 2. fıkrasında, temyiz incelemesi sonucunda verilen bozma kararı üzerine ilgili mercinin dosyayı öncelikle inceleyeceği ve varsa gerekli tahkik işlemlerini tamamlayarak yeniden karar vereceği, 3. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin Danıştayca verilen bozma kararına uyabileceği gibi kararında ısrarda edebileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.

Belirtilen kanun maddelerinin değerlendirilmesinden, Danıştayın temyiz incelemesi sonucunda verdiği bozma kararı üzerine bölge idare mahkemesinin vereceği kararlar ile istinaf aşamasında bölge idare mahkemesinin vereceği kararların farklı usullere ve sonuçlara bağlandığı görülmektedir.

Bölge idare mahkemesi vergi dava dairesinin yaptığı inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulması durumunda istinaf başvurusunun reddine, hukuka uygun bulmaması durumunda ise istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak işin esası hakkında yeniden bir karar verilmesi, bölge idare mahkemesince istinaf aşamasında verilen kararın temyizi üzerine Danıştay tarafından bozulması ve bölge idare mahkemesince bozma kararına uyulması halinde ise istinaf başvurusunun reddine şeklinde değil uyuşmazlığın esasını değerlendirdikten sonra,

davanın kabulü veya reddi şeklinde yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden, davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle takdir komisyonu kararı uyarınca vergi ziyaı cezalı olarak resen tarh edilen 2010/9,11 ve 12 dönemlerine ilişkin katma değer vergilerinin kaldırılması istemiyle açılan davada, uyuşmazlığın esasını inceleyerek davanın kabulüne karar veren mahkeme kararına karşı davalı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Vergi Dava Dairesince, dava konusu vergilendirme işleminin dayanağını, katma değer vergisi indirimi konusunda görevsizlik nedeniyle bir karar almayan takdir komisyonu kararı değil,

indirimlerin reddi ile düzeltme ve tarh işlemlerinin yapılmasını öneren 15/02/2016 tarihli Vergi Tekniği Raporunun oluşturduğu, uyuşmazlıkta incelemenin takdir komisyonunca değil zamanaşımı süresi dolduktan sonra vergi müfettişince yapılmış olması ve indirimin reddi konusunda takdir komisyonunca alınmış bir kararın da bulunmaması karşısında,

takdire sevk ile zamanaşımının durduğunun kabulüne olanak bulunmadığından vergiyi doğuran olayın 2010 yılına ilişkin olması ve tarhiyata ilişkin ihbarnamelerin tarh zamanaşımı süresinin dolduğu 31/12/2015 tarihinden sonra 05/04/2016 tarihinde tebliğ edilmesi nedeniyle cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı istinaf başvurusunun belirtilen gerekçe ile reddine karar verildiği, söz konusu kararın ise Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/11/2021 tarih ve E:2017/2577, K:2021/6111 sayılı kararı ile bozulması üzerine Vergi Dava Dairesince;

"bozma kararına uyulmasına" denildikten sonra istinaf istemine konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu gerekçesiyle "istinaf başvurusunun reddi" yönünde karar verildiği, uyuşmazlığın esasının ise değerlendirilmediği görülmüştür.

Bu durumda, dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak Vergi Dava Dairesince işin esası hakkında değerlendirme yapılarak bir hüküm kurulması gerektiğinden Vergi Dava Dairesi kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.