Danıştay 4. Daire E.2023/10587 K.2024/1353

Dava konusu istem: Mersin İli Toptancı Halinde yaş sebze ve meyve komisyonculuğu işi ile iştigal eden davacı tarafından, Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı İşletme ve İştirakler Dairesi Başkanlığı Hal İşletme Müdürlüğünün Toptancı Halinin 08/09/2018 tarihinden itibaren Cumartesi günleri kati tatil olacak şekilde haftada bir gün kapatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu işlemin iptali istemiyle Mersin Pazarcılar Esnaf Odası Başkanlığı tarafından açılan davada ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ile anılan işlemin iptali yönünde karar verildiği, bu haliyle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin iptali istemiyle başka bir davacı tarafından açılan davada verilen iptal kararı dayanak alınarak Mahkemesince karar verilmiş ise de, anılan kararın henüz kesinleşmediği dikkate alındığında, temyize konu kararın hakkaniyete aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Mersin İli Toptancı Halinde yaş sebze ve meyve komisyonculuğu işi ile iştigal eden davacılar tarafından, Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı İşletme ve İştirakler Dairesi Başkanlığı Hal İşletme Müdürlüğünün Toptancı Halinin 08/09/2018 tarihinden itibaren Cumartesi günleri kati tatil olacak şekilde haftada bir gün kapatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenildiği, ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:.... sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, davaya konu işlemin ortadan kalktığı ve bu haliyle hukuken denetim yapılabilecek bir işlem kalmadığı, davanın konusunun kalmadığı gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de, iptal kararı ile hukuki varlığı sona eren idari işlemin tesis edildiği andan itibaren ortadan kalkacağı, idare tarafından tesis edilmiş olan işlemin sakatlığının, idari yargı yerince tespit edilmesi sonucu verilen iptal kararının bütün ilgililer için sonuç ifade edeceği açıktır.

Ancak, işlem hakkında açılmış ve devam etmekte olan birden çok dava var ise, davaya bakmakta olan mahkeme tarafından her bir davacı yönünden uyuşmazlığın çözümlenerek karar verilmesi gerekmekte olup, iptal kararının Mahkemesince kararın verildiği tarih itibariyle kesinleşmemesi nedeniyle dava konusu işlemin bütün sonuçları ile birlikte henüz ortadan kalkmamasına bağlı olarak davanın konusuz kalmayacağı, bir başka ifade ile, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilebilmesi için iptal kararının kesinleşmesi, idari işlemin tüm sonuçları ile birlikte ortadan kalkması gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta; dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan davalarda, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı dosyada verilen dava konusu işlemin iptaline ilişkin kararın, iş bu davada temyize konu kararın verildiği tarih itibariyle henüz kesinleşmediği görüldüğünden, temyize konu karar sonucunda usul hükümlerine uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda; işin esası hakkında bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bakılan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen temyize konu kararın belirtilen gerekçe ile bozulması gerektiği görüşü ile onanması yolundaki Daire kararına katılmıyoruz.