Danıştay 4. Daire E.2023/12300 K.2024/4036

Dava konusu istem: Yalova ili, Termal ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde faaliyette bulunan, "... Otel" unvanlı işyerinin, 1774 sayılı Kanunun Ek-1. maddesinin ikinci kez ihlal edildiğinden bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Termal Belediye Encümeni'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ile işlem nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık 2.000,00 TL maddi tazminatın, 12/02/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte tazmini istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacıya ait otelin 14/01/2020 tarihinde kolluk terminallerine bağlanarak anlık veri girişi göndermediğinden bahisle 1774 sayılı Kanun'un Ek-1. maddesi uyarınca idari para cezası verilmesi sonrasında, 03/02/2020 tarihinde bu fiilden farklı olarak Kanun'un 3 ve 4. maddelerinde sayılan kişilerin (işletmeci, sürekli ve geçici çalışanlar) kimlik bildirimlerinin yapılmadığı gerekçesiyle aynı Kanun'un 15. maddesi uyarınca idari para cezası verildiği,

buna göre her iki idari para cezasının Kanun'un farklı maddeleri uyarınca verilmiş olması nedeniyle, şartları oluşmayan tekerrür hükmü uygulanmak suretiyle işletme ruhsatının iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı ve dosyadaki bilgi ve belgeler üzerinden alınan bilirkişi raporu doğrultusunda da;

davacıya ait otelin Mahkemece hukuka aykırılığı saptanan dava konusu işlem nedeniyle 12/02/2020-13/04/2020 tarihleri arasındaki faaliyet gösteremediği 62 güne isabet eden zararına karşılık 1.356,56 TL'nin dava açma tarihi olan 16/03/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacı tarafa ödenmesi, 2.000,00 TL maddi tazminat isteminin 643,44 TL'si yönünden ise, davanın reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline, maddi tazminat isteminin ise, kısmen kabulü, kısmen de reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; olayda, 14/01/2020 tarihinde yapılan denetimde birinci kez, 03/02/2020 tarihinde yapılan denetimde ise ikinci kez kimlik bildirim yükümlülüğünün ihlal edildiği; ilk ihlal nedeniyle verilen para cezasının ikinci denetimden sonra 05/02/2020 tarihinde tesis edilip 06/02/2020 tarihinde davacıya tebliğ edildiği görüldüğünden, tekerrür şartlarının oluşmaması nedeniyle dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk, mahkeme kararında ise sonucu itibariyle isabetsizlik bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarece; ruhsatın iptaline ilişkin işlemin mevzuata uygun olduğu ve dosyaya sundukları beyan ve belgelerde bildirdikleri üzere, işyerinin kapatılmasının söz konusu olmadığı ve bu nedenle de kararın tazmine ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Temyize konu kararın, Termal Belediye Encümeni'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptaline ilişkin kısmının incelenmesinde;

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun'un 3. maddesinde işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili merciler, "a) Belediye hudutları ve mücavir alan dışında kalan işyerleri ve işletmelere il özel idareleri. b) Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere belediyeler, c) Belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde; ca) 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseseler için büyükşehir belediye başkanlığı, cb) Sıhhi ve sair işletmeler için ise büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıkları." olarak hükme bağlanmıştır.

10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in Birinci Kısmının Ortak Hükümler alt başlıklı İkinci Bölümünde yer alan "İşyerlerinin açılması" başlıklı 6. maddesinin 2. fıkrasında, "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır" düzenlemesine yer verilmiştir.

Dosyanın incelemesinden, Yalova ili, Termal ilçesi, Gökçedere Mahallesi, Turgut Özal Caddesi, No:42 adresinde "... Otel" unvanıyla faaliyet gösteren davacı firmaya ait işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının, 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’na birden fazla kez muhalefet edildiğinden bahisle anılan Kanun’un Ek 1. maddesi uyarınca iptaline ilişkin Termal Belediye Encümeni'nin 11/02/2020 tarih ve 21 sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İdare Hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca; yasada aksine bir düzenleme bulunmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunludur.

Buna göre; yetkili makam olan Belediye Başkanlığından usulüne uygun olarak alınmış işyeri açma ve çalışma ruhsatının, usulde ve yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi (geri alınması) gerekirken; yukarıda aktarılan Yönetmelik maddesine de aykırı olarak Termal Belediye Encümeni tarafından ruhsatın iptaline ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, hukuka aykırı olduğu gerekçesi ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği sonucuna varıldığından temyize konu kararda sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

Temyize konu kararın, maddi tazminat isteminin kısmen kabulüne ilişkin kısmının incelenmesinde;

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.