Danıştay 4. Daire E.2023/5429 K.2024/6074

Dava konusu istem: Antalya ili, Alanya ilçesi, ... Mahallesinde bulunan tamamı Hazineye ait 9.719 m² yüzölçümlü taşınmazın 3.384,80 m²'sinin 17/08/2016-15/08/2017 tarihleri arasında ... Hotel adlı turistik tesis için iskele ve mendirek yapılmak suretiyle işgal edilmesi nedeniyle 558.666,30 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen rapora göre, taşınmazın fuzulen işgal edilmesi nedeniyle istenebilecek ecrimisil bedelinin 255.256,24 TL olması gerektiği anlaşıldığından, davalı idarece fazladan tahakkuk ettirilen 303.410,06 TL ecrilmisilde hukuka uygunluk; istenilen ecrimisilin 255.256,24 TL’lik kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu ihbarnamenin 303.410,06 TL'lik kısmının iptaline, 255.256,24 TL’lik kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Kıyının iskele yapılmak suretiyle işgal edildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporundaki emsalin ... Mahallesindeki 2010 yılına ait ön izin sözleşmesi ile belirlenen birim bedeli olduğu, bu bedelin emsal alınacak mesafede bulunmadığı, güncel de olmadığı, emsal alınan taşınmazın 2015 yılı kira sözleşmesinde birim bedelinin 132,74 TL/m², ... Mahallesindeki 193,92 m²'lik iskele nedeniyle 2017 yılı için 175,33 TL/m², ... Mahallesindeki 462,97 m²'lik iskele nedeniyle 2015 yılı için 155,52 TL/m², ... Mahallesindeki 832,90 m²'lik iskele nedeniyle 2017 yılı için 160,84 TL/m² değer belirlendiği, belirlenen bedelin fahiş olmadığı, taşınmazın piyasası dikkate alınarak rayiç bedeller üzerinde Komisyonca belirlendiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Dosyanın incelenmesinden, 17/08/2016-15/08/2017 tarihleri arasında davacı tarafından turistik tesiste iskele ve mendirek olarak kullanılmak suretiyle işgal edildiği anlaşılan taşınmaz ile ilgili olarak; davalı idare tarafından, ... Mahallesindeki iskele nedeniyle ... Otel (... Turizm İnş. A.Ş.) ile 2015 yılı için 146,92 TL/m², ... Mahallesindeki iskele nedeniyle ... Otel (... Otelcilik Tur. Tic.

A.Ş.) ile 2015 yılı için 155,51 TL/m² birim bedeli emsal alınmak suretiyle, dava konusu taşınmazdaki iskele ve mendirek nedeniyle 95,00 TL/m² ile 43,80 TL/m² muhdesat bedeli olmak üzere 2015 yılı için 138,80 TL/m², 2016 yılı için 156,40 TL/m², 2017 yılı için ise 171,00TL/m² birim bedeli üzerinden ecrimisil hesaplandığı. İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise, ...

Mahallesinde Antalya Defterdarlığı tarafından 2010 yılında kiraya verilen taşınmazın m² birim bedeli olan 47,62 TL'nin ve güncellenmesi suretiyle 2016 yılı için 73,65 TL/m², 2017 yılı için 76,47 TL/m² birim bedel dikkate alınmak suretiyle ecrimisil bedelinin tespit edildiği görülmüştür.

Ecrimisilin; işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın, mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal bir taşınmaza göre değerlendirilmesi yolunun seçilmesi ve bu emsalin taşınmaza en yakın özellikleri taşıyan nitelikte olması gerektiği kuşkusuzdur.

Bakılan uyuşmazlıkta, dava konusu iskelenin davacı şirket tarafından plaj ve müştemilatı olarak ticari amaçla işgal edildiği, davalı idarece emsal alınması istenilen güncel ön izin sözleşmelerin dava konusu taşınmaza en yakın mesafedeki taşınmazların iskele olarak kullanımına ilişkin oldukları halde, bilirkişilerce bu hususta herhangi bir tespit ve değerlendirme yapılmadığı, somut bir veri ortaya konulmaksızın daha uzak mesafedeki taşınmazın kira getirisinin esas alınarak ecrimisil bedeli hesaplandığı görülmektedir.

Diğer bir ifadeyle, bilirkişiler tarafından dava konusu taşınmaza daha yakın mesafedeki benzer kullanım nedeniyle yapılan güncel ön izin sözleşmeleriyle belirlenen bedel ile farklı konumda yer alan (Kargıcak Mahallesindeki ön izin sözleşmesindeki bedele göre) daha çok kira getirisi olan ve işgalciye sağladığı faydanın da benzer olduğu emsal kullanım alanları birlikte değerlendirilmediği,

ön izin sözleşmelerindeki bedellerin, bilirkişi raporunda belirlenen bedelden yüksek olması nedeniyle bir çok otel işletmesinin taşınmazı kiralamaktansa, işgal suretiyle kullanmak isteyeceği açık olup uyuşmazlığın çözümü için yaptırılan ve karara dayanak alınan bilirkişi raporunda ise bu durum dikkate alınmadan ecrimisil hesaplaması yapıldığı görüldüğünden, söz konusu raporun hükme esas alınabilecek yeterlilikte olmadığı anlaşılmıştır.

Aynı taşınmazın önceki dönemi olan 07/08/2015-16/08/2016 tarihleri arasında işgali nedeniyle 521.344,50 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle ...İdare Mahkemesinin E:... sayısı ile açılan davada verilen karara karşı tarafların yaptığı istinaf başvurularının reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, davalı idarenin temyizi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/11/2024 tarih ve E:2023/5346, K:2024/6073 sayılı kararıyla kısmen bozulmuştur.

Bu durumda Mahkemece, dava konusu taşınmazın önceki dönem kullanımına ilişkin yukarıda belirtilen dosyada verilecek yargı kararı dikkate alınarak ve yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle hesaplama yapılarak bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz konusu kararın ecrimisil ihbarnamesinin iptaline ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

İdare Mahkemesince verilen kararın iptal kısmına ilişkin istinaf başvurusunun reddine yönelik temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.