Danıştay 4. Daire E.2023/5694 K.2024/6076

2- ... Valiliği VEKİLİ: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Antalya ili, Alanya ilçesi, ... Mahallesinde bulunan tamamı Hazineye ait 9.719 m² yüzölçümlü taşınmazın 3.384,80 m²'sinin 10/08/2018-04/09/2019 tarihleri arasında... Hotel adlı turistik tesis için iskele ve mendirek yapılmak suretiyle işgal edilmesi nedeniyle 770.241,40 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen rapora göre, taşınmazın fuzulen işgal edilmesi nedeniyle istenebilecek ecrimisil bedelinin 688.106,71 TL olması gerektiği anlaşıldığından, davalı idarece fazladan tahakkuk ettirilen 82.142,40 TL ecrilmisilde hukuka uygunluk, istenilen ecrimisilin 688.106,71 TL’lik kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu ihbarnamenin 688.106,71 TL’lik kısmı yönünden davanın reddine, kalan kısmın iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI

Bilirkişi raporuna itirazların değerlendirilmeden hüküm kurulduğu, raporda emsal alınan kira sözleşmesinin tarafının davalı idare olduğu, ecrimisilin fahiş olarak hesaplandığı ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI

Taşınmazın değerinin her türlü objektif unsurun göz önüne alınarak takdir ve tespit edildiği, 336 sıra sayılı Tebliğin 5. maddesinin 2. fıkrası uyarınca ecrimisil tutarının belirlendiği, tazminatın caydırıcılığa yönelik olması gerektiği, emlak vergisine esas değerin dikkate alınması gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVACININ SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DAVALININ SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ :...

DÜŞÜNCESİ

Davacının temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin 688.106,71 TL ecrimisil tutarındaki kısım yönünden davanın reddine yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının onanması; davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile kararın İdare Mahkemesinin dava konusu işlemin 82.142,40 TL ecrimisil tutarının iptaline yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Davacının, temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar; kararın, dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin 688.106,71 TL ecrimisil tutarındaki kısım yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.

Davalı idarenin, kararın dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin 82.142,40 TL'lik tutarındaki kısmın iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;

Dosyanın incelenmesinden, 10/08/2018-04/09/2019 tarihleri arasında davacı tarafından turistik tesiste iskele ve mendirek olarak kullanılmak suretiyle işgal edildiği anlaşılan taşınmaz ile ilgili olarak; davalı idare tarafından, dava konusu taşınmazdaki iskele ve mendirek nedeniyle 2018 yılı için 184,00 TL/m², 2019 yılı için ise 229,00 TL/m² birim bedeli üzerinden ecrimisil hesaplandığı; İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise, Kargıcak Mahallesinde Antalya Defterdarlığı tarafından 2018 yılında kiraya verilen taşınmazın m² birim bedeli olan 169,45 TL'nin ve güncellenmesi suretiyle 2019 yılı için 209,66 TL/m² birim bedel dikkate alınmak suretiyle ecrimisil bedelinin tespit edildiği görülmüştür.

Ecrimisilin; işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın, mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal bir taşınmaza göre değerlendirilmesi yolunun seçilmesi ve bu emsalin taşınmaza en yakın özellikleri taşıyan nitelikte olması gerektiği kuşkusuzdur.

Bakılan uyuşmazlıkta, dava konusu iskelenin davacı şirket tarafından plaj ve müştemilatı olarak ticari amaçla işgal edildiği, davalı idarece emsal alınması istenilen güncel ön izin sözleşmelerin dava konusu taşınmaza en yakın mesafedeki taşınmazların iskele olarak kullanımına ilişkin oldukları halde, bilirkişilerce bu hususta herhangi bir tespit ve değerlendirme yapılmadığı, somut bir veri ortaya konulmaksızın daha uzak mesafedeki taşınmazın kira getirisinin esas alınarak ecrimisil bedeli hesaplandığı görülmektedir.

Diğer bir ifadeyle, bilirkişiler tarafından dava konusu taşınmaza daha yakın mesafedeki benzer kullanım nedeniyle yapılan güncel ön izin sözleşmeleriyle belirlenen bedel ile farklı konumda yer alan (Kargıcak Mahallesindeki ön izin sözleşmesindeki bedele göre) daha çok kira getirisi olan ve işgalciye sağladığı faydanın da benzer olduğu emsal kullanım alanları birlikte değerlendirilmediği,

ön izin sözleşmelerindeki bedellerin, bilirkişi raporunda belirlenen bedelden yüksek olması nedeniyle bir çok otel işletmesinin taşınmazı kiralamaktansa, işgal suretiyle kullanmak isteyeceği açık olup uyuşmazlığın çözümü için yaptırılan ve karara dayanak alınan bilirkişi raporunda ise bu durum dikkate alınmadan ecrimisil hesaplaması yapıldığı görüldüğünden, söz konusu raporun hükme esas alınabilecek yeterlilikte olmadığı anlaşılmıştır.

Taşınmazın 07/08/2015-16/08/2016 tarihleri arasındaki dönem işgali nedeniyle, 521.344,50 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle ...İdare Mahkemesinin E:... sayısı ile açılan davada verilen karara karşı tarafların yaptığı istinaf başvurularının reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararı, davalı idarenin temyizi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/11/2024 tarih ve E:2023/5346, K:2024/6073 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Aynı taşınmazın 17/08/2016-15/08/2017 tarihleri arasındaki dönem işgali nedeniyle, 558.666,30 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istemiyle...İdare Mahkemesinin E:...sayısı ile açılan davada verilen karara karşı tarafların yaptığı istinaf başvurularının reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, davalı idarenin temyizi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/11/2024 tarih ve E:2023/5429, K:2024/6074 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Yine, aynı taşınmazın 16/08/2017-09/08/2018 tarihleri arasındaki dönem kullanımı nedeniyle, 595.928,80 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istemiyle ... İdare Mahkemesinin E:... sayısı ile açılan davada verilen karara karşı davalı idarenin yaptığı istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, davalı idarenin temyizi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/11/2024 tarih ve E:2023/5511, K:2024/6075 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Bu durumda Mahkemece, dava konusu taşınmazın önceki dönem kullanımlarına ilişkin yukarıda belirtilen dosyalarda verilecek yargı kararları dikkate alınarak ve yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle hesaplama yapılarak bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz konusu kararın ihbarnamenin iptaline ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

İdare Mahkemesince verilen kararın iptal kısmına ilişkin istinaf başvurusunun reddine yönelik temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının da onanması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.