Danıştay 4. Daire E.2023/6318 K.2024/7151

2- ... İnşaat Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde bulunan ve mülkiyeti Hazineye ait olan ... ada, ... parsel sayılı 9.613,84 m²lik taşınmazın tamamının hafriyat sahası yapılmak suretiyle davacılar tarafından fuzulen işgal edildiğinden bahisle 29/05/2015 - 10/10/2016 tarihleri arasındaki dönem için 180.457,04-TL ecrimisil istenilmesine ilişkin ...tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararla; dosyada bulunan belgelerle, hükme esas alınabilecek yeterlilikte bulunan bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; söz konusu işgal için davacıların ödemesi gereken ecrimisil bedelinin 131.741,22-TL olduğu sonucuna varıldığından, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 48.715,820-TL'lik kısmının iptaline, 131.741,22-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin mevzuata uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ:...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun dava konusu işlemlerin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 75. maddesinde, "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz." hükmüne yer verilmiştir.

2886 sayılı Kanun’un 74. maddesine istinaden çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesinde, "ecrimisil", Hazine taşınmazının, İdarenin izni dışında gerçek veya tüzel kişilerce işgal veya tasarruf edilmesi sebebiyle, İdarenin bir zarara uğrayıp uğramadığına veya işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın İdarece talep edilen tazminat; "fuzuli şagil" ise, kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, Hazine taşınmazının zilyetliğini, yetkili idarenin izni dışında eline geçiren, elinde tutan veya her ne şekilde olursa olsun bu malı kullanan veya tasarrufunda bulunduran gerçek veya tüzel kişiler olarak tanımlanmıştır.

Anılan Yönetmelik hükümlerine dayanılarak çıkarılan 20/08/2011 tarih ve 28031 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle 20/08/2011 tarihinde yürürlüğe giren 336 Sıra No'lu Milli Emlak Genel Tebliği'nin "Ecrimisilin Tespit ve Takdir Edilmesi" başlıklı 5. maddesinin 3. fıkrasında, "Hazine taşınmazlarının gerçek veya tüzel kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde;

tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde taşınmaz tespit tutanağına dayanılarak bedel tespit komisyonunca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere, tarımsal amaçlı kullanımlar ile belediye ve mücavir alan sınırları dışında gelir getirici unsur taşımayan kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde birbuçuğundan;

belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve planlı alanlarda tarım dışı kullanımlar için ise taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde üçünden az olmamak üzere ecrimisil tespit ve takdir edilir." 5. fıkrasında ise "Emlak vergisine esas asgari metrekare birim değeri belirlenmemiş olan Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerler için ecrimisil tespit ve takdirinde, birim değeri belirlenen en yakın emsal taşınmazın emlak vergisine esas metre kare birim değeri dikkate alınır." hükümleri yer almıştır.

Dava dosyasının incelenmesinden; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde bulunan ve mülkiyeti Hazineye ait olan ... ada, ... parsel sayılı 9.613,84 m²lik taşınmazın tamamının hafriyat sahası yapılmak suretiyle davacılar tarafından fuzulen işgal edildiğinden bahisle 29/05/2015 - 10/10/2016 tarihleri arasındaki dönem için 180.457,04-TL ecrimisil istenilmesine ilişkin...... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin düzenlenmesi üzerine temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Ecrimisil ihbarnamesine konu taşınmazın, davacılar tarafından hafriyat sahası olarak kullanımı nedeniyle 20/05/2014 - 28/05/2015 tarihleri arasındaki dönem için davacılara (... İnşaat ve ... İnşaat) ayrı ayrı 61.541,75-TL tutarlı ecrimisil ihbarnamelerinin düzenlendiği, açılan iptal davalarında,... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:...... ve ... tarih ve E:... K:... sayılı kararlarıyla, dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinin 77,98-TL'lik kısmının iptaline, 61.463,77-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verildiği, tarafların istinaf başvurularının ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince de reddedildiği ve kararın kesinleştiği görülmektedir.

Bakılan uyuşmazlıkta; dava konusu ecrimisil ihbarnamesine ilişkin kıymet takdiri yapılırken davalı idare tarafından, aynı taşınmazın 20/05/2014 - 28/05/2015 tarihleri arasındaki dönemi için davacılar adına düzenlenen ve açılan dava üzerine de kesinleşen ecrimisil birim bedelinin dikkate alındığı görüldüğünden, (2015 yılı ecrimisil birim bedeline yeniden değerleme oranı uygulanmak üzere 2016 yılı birim bedeline ulaşılarak ecrimisil bedelinin hesaplandığı), dolayısıyla yargısal inceleme ile hukuka ve mevzuata uygun olduğu ortaya konulan birim bedel üzerinden hesaplanan dava konusu ecrimisil ihbarnamesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının iptale ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

(X) KARŞI OY

Dava; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde bulunan ve mülkiyeti Hazineye ait olan ... ada, ... parsel sayılı 9.613,84 m²lik taşınmazın tamamının hafriyat sahası yapılmak suretiyle davacılar tarafından fuzulen işgal edildiğinden bahisle 29/05/2015 - 10/10/2016 tarihleri arasındaki dönem için 180.457,04-TL ecrimisil istenilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle açılmıştır.

Ecrimisil ihbarnamesine konu taşınmazın, davacılar tarafından hafriyat sahası olarak kullanımı nedeniyle 20/05/2014 - 28/05/2015 tarihleri arasındaki dönem için davacılara (... İnşaat ve ... İnşaat) ayrı ayrı 61.541,75-TL tutarlı ecrimisil ihbarnamelerinin düzenlendiği, açılan iptal davalarında, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... ve... tarih ve E:... K:... sayılı kararlarıyla, dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinin 77,98-TL'lik kısmının iptaline, 61.463,77-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verildiği, tarafların istinaf başvurularının ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince de reddedildiği ve kararın kesinleştiği görülmektedir.

Bakılan uyuşmazlıkta; dava konusu edilen ecrimisil ihbarnamesine ilişkin taşınmaz için düzenlenen ve açılan davalarla kesinleşen ecrimisil ihbarnameleri de dikkate alınmak suretiyle ek bilirkişi raporu alınarak karar verilmesi gerektiğinden, temyize konu kararın iptale ilişkin kısmının bu gerekçe ile bozulması gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyorum.