Danıştay 4. Daire E.2023/6515 K.2024/6489

2- (DAVALI) ... Kaymakamlığı VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Balıkesir ili, Ayvalık ilçesi, ... Köyü civarı, ... ada,... sayılı parselde yer alan Hazineye ait taşınmaz üzerine fabrika (Demir cevheri zenginleştirme tesisi) yapılmak suretiyle işgal edildiğinden bahisle 29/10/2015-11/02/2020 tarih aralığı için 865.569,42-TL ecrimisil tahakkuk ettirilmesine ilişkin ... tarih ve E... sayılı ecrimisil ihbarnamesi ile... tarih ve E... sayılı düzeltme ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ecrimisilin işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında, taşınmazın mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu, bilirkişilerce ecrimisil bedelinin emsal bir taşınmaza göre değerlendirilmesi,

bu emsalin taşınmaza en yakın özellikleri taşıyan nitelikte olması gerektiği hususuna değinilmiş, dava dosyasında yer alan ve davacı ile davalı idare arasında yapılan yazışmalardan davacının maden ruhsat sahası dışında kalan dava konusu taşınmazı ancak kiralamak suretiyle kullanabileceğinin anlaşıldığı, dava dosyasında yer alan ve kira sözleşmesi başlıklı sözleşmenin, aslında bir kira sözleşmesi olmayıp, mera mevzuatı uyarınca taşınmazın eski vasıf ve kapasitesine getirilmesine ilişkin bir sözleşme olduğu,

dolayısıyla davacının araziyi kira veya ecrimisil olarak herhangi bir bedel ödemeden kullanamayacağı, davacının fuzuli şagil konumunda bulunduğu belirtilerek, dava konusu taşınmazla ilgili aynı sebepten 01/01/2013-28/10/2015 dönemi için düzenlenmiş olan ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle açılan davada ... Bölge İdare Mahkemesi...

İdare Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... kararında, 2015 yılı için metrekare birim bedeli 0,70-TL/m2 üzerinden hüküm kurulması nedeniyle Mahkemelerince yeniden keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına gerek görülmemiş, bu rakam esas alınmak ve yıllar itibarıyla yeniden değerleme oranları uygulanmak suretiyle toplam 500.981,612-TL ecrimisil bedeli hesaplanmış, öte yandan, davacının 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 46. maddesinin 10. maddesi ile Madencilik Faaliyetleri Uygulama Yönetmeliği'nin 4. maddesinin (hh) bendinden bahisle, madde de geçen ruhsat sahasındaki stoklama/depolama işlemleri ifadesinden,

'zenginleştirme işlemlerinin de ruhsat sahası dışında da yapılabileceği, bu yapılan faaliyet için ecrimisil alınamayacağı' yönündeki iddiası da, 'davacının madencilik faaliyeti ile bu faaliyetle ilgili diğer faaliyetlerini ruhsat dahilinde kendisine kullanım hakkı verilen saha sınırları içerisinde ayrıca bir bedel ödemeden yerine getirebileceği;

saha dışına çıkılması durumunda taşınmazın niteliğine göre kira ve ecrimisil ve diğer yasal düzenlemelerden kaynaklanan ödemeleri yapması gerektiği" gerekçesiyle karşılanmış ve dava konusu işlemin 500.981,612-TL'lik kısmında hukuka aykırılık, 364.587,808-TL'lik kısmında ise hukuka uyarlık görülmediği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemlerin 364.587,808 TL tutarına ilişkin kısmının iptaline, 500.981,612-TL tutarına yönelik kısmında ise davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI

Taraflarının dava konusu taşınmaz üzerinde fuzuli şagil olmadıkları, davalı idareden dava konusu mera vasıflı taşınmazın tahsis amacının değiştirilerek, tahsis amacı değiştirilen kısmın zenginleştirme tesisi kurulmak üzere taraflarına tahsis edilmesi yönündeki taleplerinin Balıkesir Valiliğince uygun bulunduğu ve tahsis amacı değişikliği yapılmasına karar verildiği, tahsis bedeli ile ruhsat süresi sonunda meranın eski vasıf ve kapasitesine getirilmesi için geri dönüşüm teminat bedelini ödedikten sonra taşınmazın tahsisinin yapıldığı,

Maden Kanunun 46/10. maddesindeki, madencilik faaliyetleri için ecrimisil alınmayağı hükmünün, yalnızca ruhsat sahası içerisinde geçerli olduğu şeklindeki kabulün kanuna aykırı olduğu hususları belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının aleyhlerine olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI

İdari yargının yetkisinin, idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olduğu, idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı verilemeyeceği, öte yandan Mahkeme kararına dayanak teşkil eden bilirkişi raporunun gerçeği yansıtmadığı, dava konusu işlemin usul ve hukuka uygun tesis edildiği, İdare Dava Dairesi kararının aleyhlerine olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVACININ SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DAVALININ SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.