Danıştay 4. Daire E.2023/6872 K.2023/5539

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (6545 sayılı Kanunla değişik) 45. maddesinin altıncı fıkrasında, bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu düzenlenmiştir.

Aynı Kanunun 46. maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği belirtilmiş; aynı fıkranın (b) bendinde ise, konusu yüz bin Türk Lirasını (anılan Kanunun Ek 1. maddesine göre 2021 yılı için 192.000 TL/ 2022 yılı için 261.000 TL/ 2023 yılı için 581.000 TL) aşan tam yargı davaları, idari işlemlere karşı açılan davalar ve vergi davaları hakkında bölge idare mahkemelerinin istinaf yoluyla yapılan başvurular üzerine verdikleri kararlar, temyiz edilebilecek olan kararlar arasında sayılmıştır.

İstinaf başvurusunun idari yargılama hukukunda yeni bir kanun yolu olarak getirildiği 6545 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un gerekçesinde; tahdidi olarak sayılan konular dışındaki davaların Bölge İdare Mahkemelerinde istinaf incelemesi neticesinde kesinleşeceği belirtilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la ihdas edilen Geçici 8. maddesinde, 6545 sayılı Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin hükümlerin 2576 sayılı Kanunun anılan Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları 20/07/2016 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı; "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 5. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu durumlarda istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verdiği kararların kesin olduğu kurala bağlanmıştır.

Dava konusu olayda; davacının, kahvehane işletmesine ilişkin işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine yönelik … tarih ve … sayılı Nilüfer Belediye Başkanlığı işlemi ile 17/01/2019 günü tebliğ edilen Kapatma Mühlet Zabıt Varakasının iptali istemiyle açılan davada, ...

İdare Mahkemesinin … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararı ile … tarih ve … sayılı işlem yönünden anılan işlemin faaliyete konu işyerinin kira sözleşmesinin sona ermesi nedeniyle işyeri açma ve çalışma ruhsatının hükümsüz kaldığının bildirimine yönelik tebligat niteliğinde olup kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olmadığı, 17/01/2019 tarihli mühlet zabıt varakasında ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçeleriyle davanın kısmen incelenmeksizin reddine, kısmen reddine ilişkin verilen karara yönelik davalı idarenin istinaf başvurusu sonucunda,.

Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi tarafından … tarihinde E:…, K:… sayılı kararı ile; bakılmakta olan davada, davalı idarece … tarih ve … sayılı iki işlem tesis edildiği, bu işlemlerden birinin davacının işlettiği kahvehaneye ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline, diğer işlemin ise ruhsat iptali işleminin bildirimine ilişkin olduğu, davacı tarafından, ... tarih ve ... sayılı işlemlerden ruhsat iptaline yönelik olanının iptalinin istenildiği,

bu durumda, davacının işlettiği kahvehane ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem bildirim niteliğinde olmayıp icrai nitelik taşıdığından İdare Mahkemesince bu işlem yönünden davanın esasına girilmek suretiyle bir karar verilmesi ve dolayısıyla dava konusu kapatma işlemi ruhsat iptali işleminin sonucu olduğundan, ruhsat iptali işlemi hakkında verilecek karar doğrultusunda davaya konu kapatma işlemi yönünden de tekrar bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak, bu gerekçelerle istinaf talebinin kabulüne, ...

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının; kaldırılmasına, dava dosyasının yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

Anılan mevzuat hükümleri ve dava konusu birlikte değerlendirildiğinde, 2577 sayılı Kanunun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 5. fıkrası kapsamında bölge idare mahkemesinin ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu durumlarda istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verdiği kararların kesin olduğu anlaşıldığından, bu kararların temyiz istemine konu edilemeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu hukuki durum karşısında; … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince her ne kadar Danıştaya temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiş ise de temyiz istemine esas teşkil eden kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun yukarıda anılan 45. maddesinin beşinci fıkrası kapsamında temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlardan olduğu anlaşıldığından, kararın, uyuşmazlığın bu aşamasında temyizen incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.