Danıştay 4. Daire E.2024/2367 K.2025/251

Dava konusu istem: Kars ili, Bayrampaşa Mahallesi, ... Yolu üzeri ...km'de faaliyet gösteren "... Otel" unvanlı işyerinin, birden fazla kez Kimlik Bildirme Kanunu’na muhalefet edildiğinden bahisle; 1774 sayılı Kanunun Ek 1. maddesi uyarınca, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kars Valiliği işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının işleticisi olduğu ... Otel'in 13/12/2016 tarihinde konaklama listesine ait veri girişini yapmadığı veya elden polis merkezine teslim etmediği, 22/01/2017 tarihinde yapılan önleme aramasında ise A.S. isimli şahsın otelde konaklamasına rağmen 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu uyarınca anlık veri girişi yapılmadığı anlaşıldığından, dava konusu ... tarih ve ... sayılı Kars Valiliği işleminde hukuka aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; davacının 13/12/2016 tarihinde anlık veri girişi göndermediğinden bahisle, 17/01/2017 tarihli işlem ile 5.191,00TL tutarında idari yaptırım uygulandığı ve anılan para cezasının, davacı tarafından 30/01/2017 tarihinde ödendiği; dava konusu ruhsat iptaline yönelik eylemin ise, 22/01/2017 tarihinde saat 02:05 sıralarında yapılan önleme aramasında A.S. isimli şahsın otelde konaklamasına rağmen şahıs hakkında herhangi bir kayıt tutulmaması ve otel kayıtlarında anılan şahsın bulunmaması olduğu,

başka bir anlatımla 22/01/2017 tarihli eylemin anlık veri girişi göndermemek fiili kapsamında olmadığı, bu eylemin gerçeğe aykırı kayıt tutmak kapsamında kabul edilebileceği, bu nedenle de aynı eylemin tekraren işlediğini kabule olanak bulunmadığı anlaşıldığından, şartları oluşmayan tekerrür hükmü uygulanmak suretiyle otel ruhsatının iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, söz konusu kimlik bilgilerine ait verilerin zamanında sisteme girildiği, davalı idarenin sistemine geç aktarıldığı, idari para cezasının ödendiği, idari para cezası işlemi uygulanmadan ruhsat iptali işleminin uygulanmasının kanunun lafzına açıkça aykırı olduğu, kesinleşmeyen ceza üzerine fiillerin tekrar edildiğinden bahisle ruhsat iptaline karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının, gerekçesi değiştirilerek onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun'un 3. maddesinde işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili merciler, "a) Belediye hudutları ve mücavir alan dışında kalan işyerleri ve işletmelere il özel idareleri. b) Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere belediyeler, c) Belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde; ca) 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseseler için büyükşehir belediye başkanlığı, cb) Sıhhi ve sair işletmeler için ise büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıkları." olarak hükme bağlanmıştır.

10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in Birinci Kısmının Ortak Hükümler alt başlıklı İkinci Bölümünde yer alan "İşyerlerinin açılması" başlıklı 6. maddesinin 2. fıkrasında, "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır" düzenlemesine yer verilmiştir.

Dosyanın incelemesinden. Kars ili, ... Mahallesi, ... üzeri ...km'de faaliyet gösteren "... Otel" unvanlı işyerinde, 1774 sayılı Kanunu Ek-1 maddesine muhalefet edildiğinden bahisle 18/01/2017 tarihinde tutanak tutularak, Kars Valiliği Emniyet Müdürlüğünün 17/01/2017 tarihli işlemiyle 5.191,00TL idari para cezası verildiği ve davacı tarafından verilen idari para cezasının 30/01/2017 tarihinde ödendiği.

22/01/2017 tarihinde yapılan önleme aramasında, A.S. isimli şahsın otelde konaklamasına rağmen anlık veri girişi yapılmayarak bildirilmediğinin anlaşılması üzerine ise işyeri hakkında birden fazla kez Kimlik Bildirme Kanunu’na muhalefet edildiğinden bahisle, 1774 sayılı Kanunun Ek 1. maddesi uyarınca,

işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin dava konusu ... tarih ve ... sayılı Kars Valiliği olur işleminin tesis edildiği ve aynı tarihli ... sayılı yazıyla Kars Belediye Başkanlığından gerekli yasal işlemlerin yapılmasının istenildiği ve Belediye Başkanlığı tarafından 02/02/2017 tarihinde dava konusu işyerinin mühürlendiği anlaşılmaktadır.

İdare Hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca; yasada aksine bir düzenleme bulunmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunludur.

Buna göre; dava konusu uyuşmazlık bakımından yetkili makam olan Belediye Başkanlığından usulüne uygun olarak alınmış işyeri açma ve çalışma ruhsatının, usulde ve yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi (geri alınması) gerekirken; yukarıda aktarılan Yönetmelik maddesine de aykırı olarak Valilik tarafından ruhsatın iptaline ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığından temyize konu kararda sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.