Danıştay 4. Daire E.2024/2724 K.2025/1567

Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresindeki davacıya ait dairenin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmaksızın günü birlik kiraya verilmesi nedeniyle mühürlenmesine ilişkin 26/10/2023 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacıya ait daire içerisinde yabancı uyruklu bir şahsın bulunduğu, şahısla yapılan görüşmede söz konusu daireyi bir internet sitesinden bir günlüğüne 80 dolar karşılığında kiraladığını, tutanakta belirtilen telefonla irtibat kurduğunu beyan ettiği, söz konusu numara arandığında ... isimli şahsın adrese geleceğini beyan ettiği, şahısla yapılan görüşmede daireyi kendisinin kiraya verdiğini,

bu yeri süreli olarak kiralamak istediği ancak ilgili şahsın bir günlük kira talebinde bulunması üzerine şahsa günlük olarak kiraya verdiğini beyan ettiği bunun üzerine ilgili dairenin ruhsatsız olarak apart daire şeklinde kullanıldığı anlaşılmakla, mevzuat hükümleri çerçevesinde doğrudan mühürlenmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işleme dayanak alınan tutanağın şekil şartlarını taşımadığı, eksik inceleme ile karar verildiği, yabancı uyruklu şahsın tespit edilmediği, daireyi yabancının kullanmadığı, dairenin boş olduğunun tutanakta belirtildiği, imzasının yer almadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinin (b) bendinde, kanunların belediyeye verdiği yetki çerçevesinde yönetmelik çıkarmak, belediye yasakları koymak ve uygulamak, kanunlarda belirtilen cezaları vermek, (l) bendinde de; gayri sıhhi müesseseler ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek, belediyelerin yetki ve imtiyazları olarak belirlenmiştir.

2559 sayılı Kanun'un 7. maddesinde, izin alınmadan açılan umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin kapatılacağı kurala bağlanmıştır.

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili merciler sayılmış ve anılan maddenin (c) bendinde , sıhhi ve sair işletmeler için belediye başkanlıklarınca ruhsat verileceği hükme bağlanmıştır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 32. maddesinde de, izin alınmadan açılan umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin, yetkili idarelerin ilgili birimleri tarafından sebebi bir tutanakla belirlenmek ve mühürlenmek suretiyle re'sen kapatılacağı düzenleme altına alınmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat birlikte değerlendirildiğinde; belediyelere yetki ve görev alanları ile ilgili konularda yasak koyma ve bu yasağa uymama halinde yaptırım belirleme yetkisinin verildiği açık olup, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinde ruhsatsız faaliyet gösterildiğinin tespit edilmesi halinde, ruhsatsız faaliyetin sonlandırılmasını teminen, işyerlerinin ve bu arada günübirlik evlerin (meskenlerin) günlük ya da aylık kiraya verilmek suretiyle ruhsatsız apart daire olarak kullanıldığının tespiti durumunda bu yerlerin mühürlenmek suretiyle kapatılacağına yönelik yaptırımın uygulanacağı, 1774 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmayacağı açıktır.

Uyuşmazlıkta, davacıya ait günübirlik ev olarak kiralamaya konu edilen yer ile ilgili olarak 25/10/2023 tarihinde yapılan denetimde duyum üzerine adrese gelindiği, daire içerisinde yabancı uyruklu bir şahsın bulunduğu, şahısla yapılan görüşmede daireyi bir internet sitesinden bir günlüğüne ... adlı şahıstan 80 dolar karşılığında kiraladığını, kiraya verenin telefon numarasını beyan ettiği, görevlilere kolluğa verilen daireyi kendisine kiraya veren kişinin telefonunu beyan ettiği, ... adlı şahıs ile yapılan telefon görüşmesinde şahsın dairenin bulunduğu adrese geleceğini daireyi kendisinin kiraya verdiğini,

söz konusu yeri süreli olarak kiralamak istediği ancak yabancı uyruklu şahsın kalacak yeri olmadığını belirtmesi ve günün ilerleyen saatleri olması nedeniyle bir günlük kira talebini şahsın açıkta kalmaması için günlük olarak kiraya verdiğini beyan ettiği, ertesi gün 26/10/2023 tarihinde saat 12:00 itibarıyla daireye gelindiğinde daire kapısının ... adlı şahıs tarafından anahtar ile açtırıldığı,

bir gün önce kolluğa beyanda bulunan yabancı uyruklu şahsın daireyi terk edip gittiğinin görülmesi üzerine yabancı şahsın gıyabında, davacının imzadan imtina etttiği ettiği huzurunda düzenlenen tutanağa istinaden söz konusu yerin 1774 sayılı Kanun uyarınca dava konusu mühürleme işleminin tesis edildiği görülmüştür.

Buna göre, uyuşmazlıkta, davalı idarece düzenlenen tutanak haricinde dava konusu taşınmazın günlük ya da aylık kiraya verilmek suretiyle ruhsatsız apart daire olarak kullanıldığına dair iddiayı destekleyecek kira sözleşmesi gibi somut bir bilgi ve belgenin sunulamadığı anlaşılmakla, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan davacıya ait dairede günübirlik konaklama faaliyeti yapılmak suretiyle apart daire olarak kullanıldığını ortaya koyan hukuken itibar edilebilecek, somut ve yeterli tespit olmaksızın tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddi yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.