Danıştay 4. Daire E.2025/364 K.2025/596

Davanın konusu

Gaziantep İli, Nurdağı İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde ve ... ada,... sayılı parselde kayıtlı bulunan taşınmazın, deprem sonrasında yapılan hasar tespit çalışmalarında, ... askı kodu ile ağır hasarlı olarak belirlenmesinin ardından ağır hasar tespit raporunun ve yıkım işleminin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesi'nin... tarih ve E:...

K... sayılı kararı ile taşınmazın orta hasarlı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi ve söz konusu kararın istinaf incelemesinden geçerek onanması üzerine orta hasarlı olduğu kesinleşen taşınmazı hakkında güçlendirme ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Nurdağı Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün E-... sayılı işlemi ile Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'nın... tarih ve ... sayılı Genelgesinin (2023/8 sayılı Genelge) iptali istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Uyuşmazlığın çözümü için gerekli olan belgelerin dosyaya ibrazının ara karar ile taraflardan ve ilgili idarelerden istenilmesi, yürütmenin durdurulması isteminin ise savunma ve ara kararı cevabı geldikten sonra incelenmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, davacı tarafından adli yardım isteminde bulunulduğu, ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... sayılı kararı ile 03/03/2000 tarihli, 23982 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 4539 sayılı Doğal Afet Bölgelerinde Afetten Kaynaklanan Hukuki Uyuşmazlıkların Çözümüne ve Bazı İşlemlerin Kolaylaştırılmasına İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabulü Hakkında Kanunun 3. maddesinde: "Doğal afete maruz kalanların istemleri halinde, afetten kaynaklanan hukuki uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin her türlü dava ve işlemlerde adli müzaheret hükümleri uygulanır.

Ancak, doğal afete maruz kaldığını beyan edenler bakımından 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 465 ve 468 inci maddelerindeki delil gösterme ve şahadetname verme şartları aranmaz.

Doğal afete maruz kalanlardan, afet tarihinden itibaren altı ay müddetle 3454 sayılı Adalet Teşkilatını Güçlendirme Fonu Kurulmasına Dair Kanunun 3 üncü maddesinin (e) bendinde belirtilen ücretler alınmaz." hükmü uyarınca, adli yardım isteminin kabulüne karar verildiği anlaşılmakla, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde; idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; dilekçelerde; tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin vergi, resim, harç benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarına ilişkin davalarla tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın, vergi davalarında davanın ilgili bulunduğu verginin veya vergi cezasının nevi ve yılının,

tebliğ edilen ihbarnamenin tarihi ve numarası varsa hesap numarasının gösterileceği; ayrıca dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı düzenlenmiştir.

Anılan Kanunun 14. maddesinin 3. fıkrasında, dilekçelerin görev ve yetki, idari merci tecavüzü, ehliyet, idari davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet ve 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği; 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde de, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olmadıklarının tespiti halinde, yeniden dava açılmak üzere dilekçenin reddedileceği hükme bağlanmıştır.

Aktarılan mevzuattan, dava dilekçelerinde, davanın konusunun açık ve kesin olarak belirtilmesi, iptali istenen işlem veya işlemlerin tarihi, sayısı ile varsa yazılı bildirim veya öğrenme tarihinin gösterilerek tereddüde yer vermeyecek şekilde dilekçenin sonuç ve talep kısmına yazılması gerektiği, bu şekilde düzenlenmeyen dilekçelerin yenilenmek üzere reddedileceği anlaşılmaktadır.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca taleple sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından, Gaziantep İli, Nurdağı İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde ve ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı bulunan taşınmazın, deprem sonrasında yapılan hasar tespit çalışmalarında, ... askı kodu ile ağır hasarlı olarak belirlenmesinin ardından ağır hasar tespit raporunun ve yıkım işleminin iptali istemiyle açılan davada ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile taşınmazın orta hasarlı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi ve söz konusu kararın istinaf incelemesinden geçerek onanması üzerine orta hasarlı olduğu kesinleşen taşınmazı hakkında güçlendirme ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Nurdağı Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün E-... sayılı işlemi ile Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'nın ... tarih ve... sayılı Genelgesinin (2023/8 sayılı Genelge) iptali istemiyle bakılmakta olunan davanın açıldığı anlaşılmakla birlikte,

davaya konu taşınmazdan kaynaklanan menfaat ilişkisini gösteren tapu vb. belgelerin dava dilekçesine eklenmediği, yine dava dilekçesinde, konu kısmında sadece güçlendirme ruhsat başvurusunun reddine dair davalı kurumun E-... sayılı işleminin iptalinin istenildiği, sonuç ve istem kısmında ise E-... sayılı işlem ile birlikte 21/11/2023 tarih ve 2023/8 nolu Genelgenin de iptali istenildiği, ayrıca Genelgeye ilişkin iptal isteminin ayrıntılı hukuki sebeplerinin ve bu sebeplere ilişkin bilgi ve belgelerin dilekçe kapsamında bulunmadığı, bu haliyle dava dilekçesinin 2577 sayılı Yasanın 3. maddesine uygun düzenlenmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; dilekçenin, "Davanın Konusu", "Açıklamalar" ve "Sonuç ve Talep" bölümleri bir bütünlük arz edecek şekilde düzenlenerek, dava konusu işlemlerin, açıkça belirtilmesi, iptali istenen işlem veya işlemlerin tarihi, sayısı ile varsa yazılı bildirim veya öğrenme tarihinin gösterilerek tereddüde yer vermeyecek şekilde dilekçede yazılması, iptali istenilen idari işlemin hangi yönlerden hukuka aykırı olduğu ve davacının menfaatini ne şekilde ihlal ettiği ayrı ayrı, açık ve anlaşılır bir biçimde ortaya konulması suretiyle karşı taraf sayısından bir fazla düzenlenerek imzalanmış dilekçelerle yeniden dava açılması gerekmektedir.