Danıştay 5. Daire E.1999/3735 K.2000/605

Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin reddiyle idare mahkemesi kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği görülerek yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin işin gereği düşünüldü: Davacı, ... Defterdarlığı Vergi Dairesi Müdürlüğü görevinden ... Defterdarlığı ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne atanmasına ilişkin 16.7.1998 günlü işlemin iptali istemiyle dava açmıştır.

... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla. 657 sayılı Yasanın 76. maddesiyle idarelere personelini naklen atama konusunda kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olarak takdir yetkisi tanındığı. Maliye Bakanlığı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 10. maddesinde, yer değiştirme suretiyle atamaya tabi personelin, ilgilinin isteği, hizmetin gereği, unvan değişikliği, çalışma süresinin doldurulması,

savaş, sıkı yönetim, doğal afetler gibi olağanüstü durumların gerçekleşmesi halinde görev yerlerinin değiştirilebileceğinin, 11. maddesinde sağlık durumu ve eş durumu gibi özürlerin belgelendirilmesi ve ilgililerin de talebi halinde, zorunlu çalışma süresini doldurmuş personelin yerlerinde bırakılabileceğinin, bulunduğu bölgede çalışma süresini tamamlamış olmaları nedeniyle yer değiştirme suretiyle atamaya tabi olacaklardan emeklilik haklarını kazanmış olanların veya emeklilik haklarını bir yıl sonraki Temmuz ayı sonuna kadar kazanacak olanların,

emekli olacaklarına ilişkin dilekçe vermeleri koşulu ile takip eden yer değiştirme dönemi sonuna kadar bulundukları hizmet alanında bırakılabileceklerinin öngörüldüğü; davacının bulunduğu hizmet bölgesi için öngörülen zorunlu çalışma süresini tamamlamakla birlikte,

bakıma muhtaç olan anne ve kardeşine ilişkin sağlık özürlerinden ve Yönetmeliğin 11. maddesi hükmünden yararlanmak amacıyla 31.5.1999 tarihinde emekli olacağından bahisle atama işleminin durdurulması için verdiği dilekçenin atama döneminden sonra verildiğinden bahisle dikkate alınmayarak ve anılan özür durumlarının her zaman değerlendirilebileceği hususu gözardı edilerek tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Davalı idare, işlemin Yönetmeliğin 7. maddesine uygun olduğunu, 1. hizmet bölgesi için öngörülen 7 yıllık zorunlu çalışma süresini tamamlayan davacının Bakanlığa vermiş olduğu 19.3.1998 günlü Yer Değiştirme Suretiyle Atanma İstek Formunda emekli olma talebini belirtmediğini; 29.17.1998 günlü emeklilikle ilgili talebini içeren dilekçeyi Yönetmelik hükmü gereği Mart ayı sonuna kadar iletmesi gerekirken atama konusundaki idari işlemin tesis edilmesinden sonra verdiğini, bu durumda talebinin değerlendirilemediğini, kaldı ki, bu konuda idarenin takdir yetkisinin bulunduğunu öne sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

22.12.1994 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Maliye Bakanlığı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 11. maddesinin 4. fıkrasında; "bu maddede belirtilen özür grupları içinde yer almamakla birlikte; bulunduğu bölgede çalışma süresini tamamlamış olmaları nedeniyle yer değiştirme suretiyle atamaya tabi olacaklardan, emeklilik hakkını kazanmış olanlar veya emeklilik hakkını bir sonraki yılın Temmuz ayı sonuna kadar kazanacak olanlar emekli olacaklarına ilişkin dilekçe vermeleri koşuluyla takip eden yer değiştirme dönemi sonuna kadar bulundukları hizmet alanında bırakılabilirler" hükmü yer almaktadır.

Yukarıda metnine yer verilen yönetmelik hükmü ile, maddede belirtilen koşulları taşıyan personelin dilekçe vermeleri koşuluyla takip eden yer değiştirme dönemi sonuna kadar bulundukları hizmet alanında bırakılabilecekleri konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı ve bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin sebep ve maksat yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yerleşmiş yargısal içtihatlarla kabul edilmiştir.

Olayda, görev yapmakta olduğu ...'da zorunlu çalışma süresini dolduran davacının; davaya konu 16.7.1998 günlü işlemle ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne atandığı; 19.3.1998 günlü Yer Değiştirme Suretiyle Atanma İstek Formunda emekli olacağına ilişkin bir beyanının olmadığı; atama işleminden sonra idareye verdiği 29.7.1998 günlü dilekçesi ile, 31.5.1999 tarihinde emekli olacağından, atanmasının durdurulmasını talep ettiği; dosyaya ibraz ettiği sağlık raporları ve diğer belgelerle de; kendisine; bakmakla yükümlü olduğu annesine ve yargı yerince vasisi tayin edildiği kardeşine ilişkin sağlık sorunları dolayısıyla ... ili dışına atamasının yapılmamasının gerektiğini ileri sürdüğü dava dosyasının incelenmesinden anlaşılmıştır.

İptal davalarında uyuşmazlığın dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki maddi ve hukuki durum esas alınarak çözümlenmesi gerekip, davacı tarafından dava konusu işlemin tesisinden sonra verildiği için idarece değerlendirilmesi ve mahkemece uyuşmazlığın çözümünde dikkate alınması mümkün bulunmayan emeklilik dilekçesi ile sağlık özürüne ilişkin belgeler davalı idare tarafından değerlendirilmeden işlem tesis edildiği gerekçesiyle verilen iptal kararında hukuki isabet görülmemiştir.

Ancak, davacının dava konusu işlemin tesisinden sonra idareye verdiği emeklilik dilekçesi ile sağlık özürü ile ilgili belgelerin idarece ayrıca değerlendirileceği ve bu hususta bir uyuşmazlık çıkması halinde Mahkemece söz konusu talep ve belgeler incelenerek bir karar verileceği açık bulunmaktadır.