Danıştay 5. Daire E.2016/20395 K.2021/2448

Dava konusu istem: … İli … Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı olarak görev yaparken emekli olan davacının, 2010 yılı teftiş döneminde denetlenmesi sonrasında Adalet Müfettişlerince "Kişisel ve sosyal özellikleri" başlıklı bölümün "79" puan ve "Mesleki bilgi ve çalışması" başlıklı bölümün "55" puan takdir edilerek "orta" olarak düzenlenen 08/05/2010 tarihli müfettiş hal kağıdının iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; toplam 32 yıl, 25 yıla yakın sürede de Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı olarak görev yapan davacının, dava konusu hal kağıdı öncesindeki hal kağıtlarının hepsinin iyi, pekiyi düzeyde olduğu, dava konusu hal kağıdının ise, müfettişlerce yapılan denetim sonucunda hazırlanan Tavsiyeler Listesinden bahisle "orta" olarak düzenlendiği,

ancak davacı hakkında ilgili yılda bir dosyada suçun sübut delillerini dikkate alınmaksızın karar verdiği somut deliller elde edilememiş olsa bile rüşvet aldığı veya irtikapta bulunduğu kanısını uyandırdığı iddiasıyla disiplin soruşturması yapıldığı ve Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun. Dairesinin … tarih ve E:.

K:… sayılı kararıyla "yer değiştirme" cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, dava konusu hal kağıdında belirtilen notların altında 4. hane için 5 puan takdir edildiği ve davacı hakkında soruşturma yapıldığı biçiminde açıklamasının yapıldığı, Mesleki Bilgi ve Çalışması kısmının 1., 2., 3., 6. ve 7. hanelerinin 4 ve 5 puan ile 8., 9. ve 10. hanelerinin ise 6 puanla değerlendirildiği, bu bölümdeki puan düşüşlerinin tavsiyeler listesinde tavsiyeler yanında davacı hakkındaki soruşturmadan kaynaklandığı, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun.

Dairesinin … tarih ve E:. K:… sayılı kararında.

“Soruşturmanın tüm maddeleri birlikte değerlendirilerek, ilgili hakkında yürütülen disiplin soruşturmasında, sondajlama usulü ile tespit edilen dosyalarda ilgilinin mesleki kıdem ve tecrübesi ile bağdaşmayacak şekilde ara kararlar kurduğu ve beraat kararları verdiği, Bangolar Yargısal Davranış İlkelerinin 3.2 maddesinde "Yargıcın hâl ve davranış tarzı, toplumun yargının dürüstlüğüne olan inancını kuvvetlendirir nitelikte olmalıdır.

Adaletin sadece gerçekleşmesi yetmez, gerçekleştiğinin görülmesi de gerekmektedir. Aynı ilkenin 4.2 maddesinde ise kamunun sürekli incelemesi altında olarak yargıç, normal bir vatandaş tarafından külfetli olarak görülebilecek kişisel sınırları kabullenmeli ve bunlara isteyerek özgürce uymalıdır. Yargıç, özellikle yargı mesleğinin onuruyla uyumlu bir tarzda davranmalıdır.

Adam öldürme suçuna iştirakten yargılanan, yakalama kararı ile aranan kişiler ile hakkında mafya üyesi olduğu yönünde isnatlar bulunan kişiler ile görüştüğü tanık beyanları ve ilgilinin savunması ile sabittir.

Dosya içerisindeki bilgi, belge, tanık beyanları ve Bangolar Yargı Etiği Kuralları birlikte değerlendirildiğinde, ilgili soruşturmaya konu eylemleri ile görevini doğru ve tarafsız yapamayacağı kanaati uyandırdığından, eylemine uyan 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun 68 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince yer değiştirme cezası ile cezalandırılmasına” ifadesine yer verildiği, bu durumda, davacı hakkındaki soruşturma ve davacıya verilen disiplin cezası ile tavsiyeler listesi ve dosyadaki diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde;

dava konusu hal kağıdının orta düzeyde belirlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; hakkında tanzim edilen 2010 yılı hâl kâğıdının tavsiyeler listesindeki tenkitler ile örtüşmediği gibi Teftiş Yönetmeliğinin 88. maddesinde belirtilen ilkelere aykırı olarak objektif ve tarafsız bir şekilde de düzenlenmediği, 32 yıllık meslek hayatı boyunca mesleğe başladığı günden 2010 yılına kadar tüm hâl kâğıtlarının İYİ-PEKİYİ iken 2010 yılı hâl kâğıdının "ORTA" olarak düzenlendiği, 16 yıla yakın bir süredir … da görev yapmakta olduğunu ve bunun 13 yıla yakın süresinin.

Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı, 11 yıllık süresinin de Adalet Komisyonu Başkanlığı görevi olup bunlara ilaveten.

Nolu Seçim Kurulu Başkanlığını da yürüttüğünü, 32 yıllık çalışma hayatının 25 yıla yakın bir suresinin Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı ve Adalet Komisyonu Başkanlığı görevlerinde geçtiğini, 25 yıla yakın bir süre bu görevlerin kendisine verilme sebepleri ve kriterlerinin sicil dosyasında mevcut olduğunu ifade ederek, hakkında tanzim edilen hâl kâğıdının 10 üzerinden 10 not takdir edilen “Sağlık Durumu” dışındaki maddelerine itirazda bulunduğu, tesis edilen dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek İdare Mahkemesince verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından; dava konusu işlemde hukuka aykırı bir husus bulunmadığı, temyiz dilekçesinde ileri sürülen hususların 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan sebeplerden hiçbirisine uymadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı hakkında; … Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı olarak görev yaptığı döneme ilişkin olarak. "Kişisel ve sosyal özellikleri" başlıklı bölümü 79 puan ve "Mesleki bilgi ve çalışması" başlıklı bölümü 55 puan takdir edilerek "orta" olarak derecelendirilen 28/05/2010 tarihli Müfettiş Hal Kağıdı düzenlenmiştir. Bunun üzerine anılan hal kağıdının iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2802 sayılı "Hakimler ve Savcılar Kanunu"nun "Müfettişlerce verilecek hal kağıtları" başlıklı 24. maddesinde, adalet müfettişlerinin, denetimleri sırasında inceledikleri belgelere ve gözlemlerine dayanarak hakim ve savcılar hakkında düzenleyecekleri hal kağıtlarını ilgilinin gizli sicil dosyasına konulmak üzere Teftiş Kurulu Başkanlığına gönderecekleri düzenlemesine yer verilmiştir.

24/01/2007 tarih ve 26413 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Adalet Bakanlığı Teftiş Kurulu Yönetmeliği'nin "Hal kağıdının düzenlenmesi" başlıklı 88. maddesinde, hal kağıtları düzenlenirken, objektif ölçüler içinde kalınarak gizliliğe riayet olunmasına özen gösterileceği, ilgililer hakkında sağlam ve güvenilir kaynaklara dayanılarak ciddi ve titiz inceleme yapılacağı, tefahhusatın olumsuzluk içermesi halinde bu durumun gerektiğinde hal kağıdının ilgili bölümünde mümkün olduğu kadar kaynak gösterilerek anlatılacağı belirtilmiş.

"Hal kağıtları hakkındaki genel ilkeler" başlıklı 89. maddesinde de, hal kağıtlarının, kimlik bölümünün Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-3 sayılı formda yer alan açıklama, kalan kısımlar içinse Yönetmelik ekindeki ilgili formlar esas alınarak tanzim edileceği, hal kağıtlarının, ilgilinin kimliği, kişisel ve sosyal özellikleri, mesleki bilgi ve çalışması,

gerekiyorsa açıklama, müfettişin kanaati ve sonuç bölümlerinden oluşacağı, hal kağıdı formlarının düzenlenmesinde kişisel ve sosyal özellikleri ve mesleki bilgi ve çalışması bölümlerinde ayrı ayrı 100 üzerinden not takdir edileceği, kişisel ve sosyal özellikleri bölümüne ait bütün hanelerinin değerlendirmeye tabi tutularak doldurulmasının zorunlu olduğu,

mesleki bilgi ve çalışması bölümünde sıfat yetki ve iş bölümüne göre ilgilinin sadece baktığı işle ilgili olan hanelerin değerlendirmeye tabi tutulacağı, bu bölümdeki bütün hanelerin doldurulamaması halinde not dağılımının Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-4 sayılı formda gösterilen formüle göre yapılacağı, hal kağıtlarının kişisel ve sosyal özellikleri bölümünde verilen notun sonuç bölümünde sadece rakam ve yazı ile belirtileceği ve derece kısmında değerlendirmesinin yapılmayacağı, mesleki bilgi ve çalışması bölümünde belirtilen notların toplamının sonuç bölümünde rakam ve yazı ile yazılacağı, verilen bu nota göre derecelendirme yapılacağı,

hal kağıdının müfettişlik mührü ile mühürlenerek imzalanacağı, mesleki çalışma ve başarısı bölümündeki notların ise, 49 ve aşağısının zayıf, 50-69 arasında olanın orta, 70-84 arasında olanın iyi, 85-100 arasında olanın da pekiyi kabul edilerek,

ilgilinin mesleki bilgi ve çalışmasının belirleneceği ve bu hususun hal kağıdının sonuç bölümünün derece kısmına yazılacağı, müfettişin gerekli gördüğü izahat ve kanaatin, müfettişin kanaati ve sonuç, gerekiyorsa açıklama bölümünde belirtileceği, orta ve zayıf not takdir edilen hal kağıtlarında gerekli görülen açıklamalar yapılıp, dayanak belgelerin de ilave edileceği, eklerin hal kağıdının açıklama bölümünde gösterileceği, kuvvetli delil bulunmayan inceleme ve soruşturma konularına hal kağıdında değinilmeyeceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava dosyasının incelenmesinden, davacı tarafından dosyaya sunulan ve 16/06/2015 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğü kayıtlarına giren dilekçe ekinde yer alan … tarihli E:…, K:… sayılı Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulu'nun kararında; davacının "Yer Değiştirme" cezasının 12/12/2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6572 sayılı Kanun'un 32. maddesi ile 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'na eklenen geçici 19. madde gereğince yeniden değerlendirilmesi talebini içeren dilekçesi üzerine yapılan inceleme neticesinde; talebin kabulü ile Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu.

Dairesinin … tarih ve K:… sayılı kararı ile verilen ve 06/07/2013 tarihi itibari ile kesinleşen, "Yer Değiştirme cezasının kaldırılmasına" adı geçenin eyleminin muahezeyi gerektirir mahiyet ve ağırlıkta olmadığı anlaşılmakla hakkında ceza tayinine yer olmadığına karar verildiğinin belirtildiği görüldüğünden; dava konusu hal kağıdına dayanak olan "yer değiştirme" disiplin cezasına ilişkin bu yeni hukuki durum gözetilerek İdare Mahkemesince yeniden bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.