Danıştay 5. Daire E.2022/3107 K.2024/21972

Dava konusu istem: Şırnak İli, Silopi İlçesi, ... Köyü'nde imam-hatip olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen soruşturma sonucu Diyanet İşleri Başkanlığı'ndaki görevine son verilmesine ilişkin Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Kurulunun ... tarih ve ...sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacı hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde düzenlenen ... tarih ve ...sayılı soruşturma raporunda, Silopi İlçesi ...

Köyü Camii imam-hatibi olarak görev yapan davacının, örgüt mensuplarının taziyelerine katılarak dua ettiği, terör örgütünü savunduğu ve devlet aleyhine propaganda yaptığı yönündeki tespitlere istinaden PKK/KCK terör örgütü ile irtibatlı/iltisaklı olduğu değerlendirilmesinde bulunulduğu, söz konusu soruşturma raporunda yer alan bir kısım gizli tanık ifadelerinde özetle, davacının PKK terör örgütünü savunduğu, programlarda okunmak üzere hadislerin Kürtçeye çevrilmesini istediği, PKK terör örgütüne meyilli olabileceği, örgüt sempatizanı olduğu, Diyanet İşleri Başkanı için "AKP'nin elemanı" şeklinde beyanda bulunduğu,

örgütü övücü ifadeler kullandığı, teröristlerin taziyelerine katıldığı, Devlet aleyhtarı tutum sergilediği, PKK'nın şehir yapılanması KCK terör örgütü ile irtibatının bulunduğu, örgütün kullandığı dili ve söylemleri kullandığı şeklinde beyanlarda bulunulduğu, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde davalı idarece PKK/KCK terör örgütü ile iltisaklı olduğu değerlendirilen davacı hakkında Diyanet İşleri Başkanlığı'ndaki görevine son verilmesine ilişkin olarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davalı idare tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi...

İdare Dava Dairesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının 695 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek-1 sayılı listesinde ismine yer verilmek suretiyle de kamu görevinden çıkarıldığı, bu işleme karşı davacı tarafından Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'na yapılan (... tarih ve ... başvuru numaralı) başvurunun halihazırda karara bağlanmadığı,

Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'nca verilecek kararın hem personelin hukuki durumunu hem de davacının çalıştığı kurum bünyesinde oluşturulan Kurul tarafından verilen kamu görevinden çıkarma işlemine karşı açtığı işbu davayı etkileyeceği, ayrıca Komisyonun başvuruyu reddetmesi durumunda söz konusu ret kararına karşı açılacak dava ile işbu davada verilecek kararların da birbirini etkileyeceği dikkate alındığında, İdare Mahkemesince, davacının Komisyona yapmış olduğu başvurunun akıbeti araştırılarak başvurunun sonucunun beklenmesi gerektiği,

Komisyonun başvuruyu reddetmesi durumunda ise ret kararına karşı dava açılırsa öncelikle iki dava arasında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 38 ve devamı maddelerinde yer alan hükümlere göre bağlantı bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varıldığından, bu aşamada işin esası hakkında inceleme yapılarak davanın reddi yönünde verilen kararda hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın reddine yönelik karara karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava dosyasının 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 5. fıkrası uyarınca yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının 695 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarılması işlemi ile Diyanet İşleri Başkanlığındaki görevine son verilmesi işleminin ayrı işlemler olduğu, davacı hakkında düzenlenen soruşturma raporuyla davacının PKK/KCK terör örgütüyle irtibat ve iltisakının ortaya konulduğu, idarelerinin yapmış olduğu hizmetin özellik ve hassasiyeti dikkate alındığında tesis edilen işlemin hizmetin gereklerine ve kamu yararına uygun olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği iddia edilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Şırnak İli, Silopi İlçesi, ...Köyü'nde imam-hatip olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen soruşturma sonucu Diyanet İşleri Başkanı oluru ile tesis edilen Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Kurulunun... tarih ve... sayılı işlemiyle Diyanet İşleri Başkanlığı'ndaki görevine son verilmesine karar verilmiştir.

Bunun üzerine, anılan işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

Öte yandan, davacı, 24/12/2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 695 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin ekli listesinde ismine yer verilmek suretiyle de kamu görevinden çıkarılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari Dava Türleri Ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında, iptal davaları, "idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu, maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar" olarak tanımlanmıştır, mezkur mevzuatın "Bağlantılı davalar" başlıklı 38. maddesinin 1. fıkrasında ise, "Aynı maddi veya hukuki sebepten doğan ya da biri hakkında verilecek hüküm, diğerini etkileyecek nitelikte olan davalar bağlantılı davalardır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İptal davasının konularından birini oluşturan bireysel idari işlemler, belli kişiler üzerinde yeni bir hukuki durum yaratma veya değiştirme gibi sonuçlar doğurmakta olup, görevli ve yetkili yargı merciince bu işlemler iptal edilinceye veya işlemi tesis eden idarece geri alınıncaya, kaldırılıncaya, değiştirilinceye veya düzeltilinceye kadar hukuki geçerliliğini korumaktadır.

Bu durumda; davacının Kanun Hükmünde Kararname eki listede adına yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasının, davacının Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Kurulu işlemiyle görevine son verilmesine dair işlemi ortadan kaldırıcı veya değiştirici nitelikte olmadığı, dava konusu işlemin hukuk alemindeki varlığını sürdürdüğü ve bu işleme karşı açılan davada işin esasının incelenmesi gerektiği açıktır.

Öte yandan, bakılmakta olan dava ile OHAL İnceleme Komisyonu tarafından verilen karara karşı açılan davada verilecek kararın birbirini etkileyeceği açık olduğundan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 38 ve devamı maddelerinde yer alan "bağlantılı davalara ilişkin hükümler" dikkate alınarak değerlendirme yapılması gerekmektedir.

Bununla birlikte, davacı tarafından, 695 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasına karşı OHAL İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurusunun reddi üzerine açılan davaoa, ... İdare Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği ve bu kararın temyiz edilmemek suretiyle 08/03/2022 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

Bu itibarla, OHAL İnceleme Komisyonu kararına karşı açılan davanın kesinleştiği ve bakılmakta olan iş bu dava ile bağlantılı davalara ilişkin hükümlerin uygulanmasına olanak kalmadığı ve işin esasına girilmesi gerektiği dikkate alındığında, İdare Mahkemesince işin esasına girmek suretiyle verilen davanın reddine yönelik karara karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava dosyasının 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 5. fıkrası uyarınca yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine yönelik Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.