Danıştay 5. Daire E.2024/1310 K.2024/8040

Dava konusu istem: 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarihli ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, davacının gelir uzman yardımcısı olarak görev yapmakta iken, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarıldığı, bunun üzerine davacının avukat olmayan vekili N.U. tarafından imzalanan 06/09/2017 tarihli başvuru dilekçesiyle kamu görevine iade edilmesi istemiyle Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvuru yapıldığı, sözü geçen başvurunun reddi yönünde ... tarih ve ... sayılı Komisyon kararının alındığı,

bahse konu Komisyon kararının davacının avukat olmayan vekili N.U.'ın başvuru formunda beyan ettiği "..." adresine iadeli taahhütlü posta ile tebliğe çıkarılarak davacının vekiline 13/08/2018 tarihinde tebliğ edildiği, anılan komisyon kararının iptali istemiyle davacıya vekaleten N.U. tarafından 04/10/2018 tarihli dava dilekçesiyle Mahkememizin E:... sayılı esasına kayden dava açıldığı,

açılan davada "...davacı adına umumi vekaletnameye dayalı olarak N.U. tarafından açıldığı anlaşılmış olup, N.U.'ın iş bu davada vekil olarak bulunamayacağı, dolayısıyla ehliyetli olan davacının bizzat veya avukat olan vekili tarafından dava açılması gerekirken avukat olmayan vekili tarafından açılan davada dava dilekçesi 2577 sayılı yasanın yukarıda yer alan hükmüne uygun bulunmamıştır..." gerekçesiyle ... tarih ve ... sayılı "Dilekçe Ret" kararının verildiği,

anılan kararın dava dilekçesinde bildirilen davacının "..." adresine tebliğe çıkarıldığı ve tebliğ evrakı 25/10/2018 tarihinde Yeşiltepe Mahallesi muhtarı imzasına tebliğ edilmek, 2 nolu form kapısına yapıştırılmak ve 40. numaralı konuttaki en yakın komşusuna haber verilmek suretiyle Tebligat Kanununun 21/1 maddesine uygun olarak davacı asile tebliğ edildiği, akabinde davacı tarafından dilekçe ret kararı üzerine yenileme dilekçesi olduğu belirtilmeksizin 18/04/2023 tarihli dilekçeyle işbu davanın açıldığı;

kamu görevine iade edilmesi talebiyle Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı kararın iptali istemiyle davacının avukat olmayan vekili tarafından açılan dava üzerine Mahkemeleri tarafından verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı dilekçe ret kararı ve 04/10/2018 tarihli dilekçenin 25/10/2018 tarihinde davacıya tebliğ edildiği görülmekte olup, davacının işbu davaya konu Komisyon kararını en geç 25/10/2018 tarihi itibariyle ıttıla ettiğinin anlaşıldığı;

bu durumda, uyuşmazlık konusu Komisyon kararına karşı bu kararın davacı tarafından ıttıla edildiği 25/10/2018 tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayan altmış günlük genel dava açma süresi içerisinde (en geç 24/12/2018 tarihinde) dava açılması gerekirken, bu süre geçirildikten çok sonra 18/04/2023 tarihinde açılan davanın esasının süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf istemine konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, söz konusu kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dilekçe ret kararının 04/10/2018 tarihli umumi vekaletname ile davayı açan babası ...'a tebliğ edilmesi gerekirken, Ankara'daki eski adresinde oturmakta olan kayınpederine tebliğ edildiği, kayınpederinin yaşlı olması ve mahkeme işlerinden anlamaması nedeniyle bahse konu dilekçe ret kararını kendisine ve kendisine vekalet eden, dava başvurusunu yapan babasına zamanında haber veremediği ve bu nedenle de karardan hiçbir şekilde haberinin olmadığı, usulüne uygun olmayan tebligat sebebiyle zamanında gerekli başvuruyu yapamadığı,

tebligatın usulsüz olduğu Mahkemece tutanak altına alınarak söz konusu kararın vekili olan babasının adresine yeniden tebligata çıkarılmak suretiyle haklılığının ortaya konulduğu, hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi üzerine Komisyon kararının iptali için dava açtığı, ancak Mahkeme tarafından bu husus hiç değerlendirilmeden eski dava gerekçe gösterilerek süre aşımı nedeniyle davanın reddine karar verildiği iddia edilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Davacının temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca adli yardım talebi daha önce kabul edilmiş olan davacının, aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeyerek işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun Tebligat Kanunu'nun "Vekil ve kanuni mümessile tebligat" başlıklı 11. maddesinin ilk cümlesinde, "Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır." hükmü bulunmaktadır. Kanun'un "Usulüne aykırı tebliğin hükmü" başlıklı 32. maddesinde ise, tebliğ usûlüne aykırı yapılmış olsa bile, muhatabı tebliğe muttali olmuş ise muteber sayılacağı, muhatabın beyan ettiği tarihin, tebliğ tarihi addolunacağı kurala bağlanmıştır.

25/01/2012 tarih ve 28184 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik'in "Usulüne aykırı tebliğin hükmü" başlıklı 53. maddesinde ise " (1) Tebliğ, usulüne aykırı yapılmış olsa bile, muhatabı tebliği öğrenmiş ise geçerlidir. Aksi takdirde tebligat yapılmamış sayılır. Muhatap, her ne şekilde olursa olsun tebliğ evrakını veya davetiyeyi alırsa ya da bunların içeriğini öğrenirse tebliği öğrenmiş sayılır.(2) Muhatabın tebliği öğrendiğini beyan ettiği tarih, tebliğ tarihi olarak kabul edilir. (3) Tebliğin usulüne aykırı yapılmış olması halinde, muhatabın tebliği öğrendiğinin ve bunun tarihinin iddia ve ispatı mümkün değildir." hükmüne yer verilmiştir.

MADDİ OLAY

Davacı, davalı idare bünyesinde gelir uzmanı yardımcısı olarak görev yapmakta iken, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listesinde ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmıştır. Göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvuru, Komisyonun ... tarih ve ... sayılı işlemi ile reddedilmiştir. Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, vekille takip edilen işlerde tebligatın vekile yapılması gerektiği, aksi durumun tebligatın usulsüz olması sonucuna yol açacağı, usulsüz tebligat durumunda ise, tebligat hiç yapılmamış gibi hukuki sonuç doğuracağı anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, Gelir İdaresi Başkanlığında gelir uzman yardımcısı olarak görev yapmakta iken 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, avukat olmayan vekili ... tarafından imzalanan 06/09/2017 tarihli başvuru dilekçesiyle kamu görevine iade edilmesi istemiyle Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvuru yapıldığı,

yapılan bu başvurunun ... tarih ve ... sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu tarafından reddedildiği ve kararın davacının avukat olmayan vekili ...'ın başvuru formunda beyan ettiği "..." adresine tebliğe çıkarılarak 13/08/2018 tarihinde tebliğ edildiği, başvurunun reddine ilişkin Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kararının iptali istemiyle davacıya vekaleten ... tarafından verilen 04/10/2018 tarihli dilekçe ile ...

İdare Mahkemesinin ... sayılı esasına kayden dava açıldığı, söz konusu davada, ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla "...davacı adına umumi vekaletnameye dayalı olarak ... tarafından açıldığı anlaşılmış olup, ...'ın iş bu davada vekil olarak bulunamayacağı, dolayısıyla ehliyetli olan davacının bizzat veya avukat olan vekili tarafından dava açılması gerekirken avukat olmayan vekili tarafından açılan davada dava dilekçesi 2577 sayılı yasanın yukarıda yer alan hükmüne uygun bulunmamıştır..." gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine kararının verildiği,

söz konusu dilekçe ret kararının, davacının dava dilekçesinde bildirilen "..." adresine tebliğe çıkarıldığı ve 25/10/2018 tarihinde Tebligat Kanunu 21/1 maddesine uygun olarak ... Mahallesi muhtarına tebliğ edildiği, 18/04/2023 tarihli dilekçeyle davacı ... tarafından Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açıldığı, bunun üzerine ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacının kararı ıttıla ettiği tarihten itibaren 60 gün içinde dava açılmadığı gerekçesiyle temyize konu davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verildiği, öte yandan, ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, "Mahkememizin E:... sayılı dosyasının incelenmesinden, yukarıda zikredilen davacının avukat olmayan vekili ... vasıtasıyla açılan dava neticesinde Mahkememizin ... tarih ve E:..., K:... sayılı "dilekçe ret" kararının 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Vekile ve mümessile tebligat" başlıklı 11. maddesindeki;"Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır." hükmü uyarınca davacı vekili olan ...'a tebliğe çıkarılması gerekirken, davacı asile tebliğe çıkarıldığı anlaşılmış olup,

söz konusu tebligat usulsüzlüğünün giderilmesi adına anılan "dilekçe ret" kararının 17/07/2023 tarihinde davacının avukat olmayan vekili ...'ın "..." adresine yeniden tebliğe çıkarıldığı..." tespitine yer verildiği; bununla birlikte, UYAP üzerinden yapılan incelemede ise, ...

İdare Mahkemesinin ... tarihli tutanak ile tebligatın usulsüz olduğu, olası hak kayıplarını öncelemek amacıyla Mahkemelerinin E:..., K:... sayılı dosyasında verilen dilekçe ret kararının usulüne uygun tebliğinin sağlanması ve dosyanın kesinleşmesinin kaldırılarak yeniden işleme alınması şeklinde tutanak tutulduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda, ... İdare Mahkemesince, daha önce verilen dilekçe ret kararının, davacının avukat olmayan vekili ...'a 17/07/2023 tarihinde yeniden tebligata çıkarılmak suretiyle daha önce yapılan tebligatın, 7201 sayılı Kanun'da yer verilen usule uygun olarak yapılmadığının kabul edildiği ve dilekçesini yenileyerek davacıya yeniden dava açma yolunun açıldığı, hal böyle iken Mahkemece tebligatın usulsüz olduğu gerekçesiyle 17/07/2023 tarihinde yeniden tebligata çıkarılmasından önce, davacı tarafından 18/04/2023 tarihli dilekçe ile doğrudan ve ayrı olarak açılan işbu davanın süresinde olduğunun kabul edilmesi gerektiği sonucuna varıldığından, iki dava arasında bağlantı kurularak verilen davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolunda verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.