Danıştay 6. Daire E.1999/5729 K.2000/4168

Danıştay Tetkik Hakimi …'in Düşüncesi : Dava konusu olayda, tahmin edilen bedeli KDV hariç 90 milyar olan ve en az 35 milyar tutarında teknik cihaz temini gerektiren işin % 76 oranında yüksek bir indirimle 21.600.000.000.- liraya yapılamayacağının kabulü suretiyle tesis edilen dava konusu ihaleyi onaylamama işleminde 2886 sayılı Yasanın 31. maddesiyle ita amirine tanınan takdir yetkisinin kamu yararı gözetilerek kullanıldığı anlaşıldığından, aksi yöndeki idare mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı …'in Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinin 1.fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp idare mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddiyle idare mahkemesi kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü: Duruşma yapılmasına gerek görülmedi.

Dava,. Ovası Sulaması 1/5000 ölçekli Sayısal Fotogrametrik Harita Yapımı işiyle ilgili olarak 8.12.1997 gününde kapalı teklif usulü ile yapılan ihalenin onaylanmayarak iptaline ilişkin 18.12.1997 günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmış.

İdare Mahkemesince, 2886 sayılı Yasanın 31. maddesiyle ita amirine tanınan ihaleyi onaylamama yetkisinin, hukuki eksiklik bulunması, kamu yararı ve hizmet gereklerinin varlığı halinde kullanılacağı, olayda hukuki bir eksikliğin bulunduğu yolunda idarece bir tespit yapılıp ileri sürülmediği,

bu durumda davacı şirketin ihale konusu işe % 76 oranında bir indirim yapmasının, sözkonusu işin yapılamayacağı kanaatine ulaştırdığı gibi soyut bir ifade ile bazı teknik cihazların bulunmaması nedeniyle ihalenin iptal edildiğinin öne sürülmüş olması karşısında, dava konusu işlemde sebep unsuru yönünden hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle iptaline karar verilmiş, bu karar davalı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir.

2886 sayılı Yasanın 3.maddesinde, "Bu kanunda yazılı işleri yaptırmaya ve ihaleye idarelerin ita amirlerinin yetkili olduğu,31.maddesinde de ihale komisyonları tarafından alınan ihale kararlarının ita amirlerince karar tarihinden itibaren en geç 15 işgünü içinde onaylanacağı veya iptal edileceği, ita amirince kararın iptal edilmesi halinde ihalenin hükümsüz kalacağı" hükmü getirilmiştir.

Anılan yasal düzenleme uyarınca ita amirlerinin ihale kararlarını onaylamak ya da onaylamayarak ihaleyi iptal etmek konusunda takdir yetkisinin bulunduğu açık ise de; bu yetkinin kullanımı keyfi ve mutlak olmayıp sebep ve amaç yönlerinden yargı denetimine tabidir. Yargısal denetim ise anılan unsurlar çerçevesinde takdir hakkının kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanıp kullanılmadığını saptamaya yönelik olacaktır.

Dosyanın incelenmesinden, … Ovası Sulamasının 1/5000 ölçekli Sayısal Fotogrametrik Harita Yapımı işinin 90.000.000.000.- lira tahmini bedel ile kapalı teklif usulüyle yapılan ihalesinin % 76 oranında indirim yapan davacı şirket üzerinde kalmasına karşın ita amirince onaylanmayarak iptal edilmesi nedeniyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan davalı idarece ihale şartnamesinin ilgili maddesinde istekliden istenilen ve iş için gerekli olan ve iş yerinde çalışır durumda bulundurulması zorunlu iki adet total station, 2 adet GPS alıcısı ve 1 adet analitik sayısal fotogrametrik sisteminin piyasa değerinin 1997 yılı fiyatlarıyla yaklaşık 35 milyar lira olduğu,

bu değerin tahmin edilen bedeli KDV hariç 90 milyar lira olan bir işin % 76 oranında bir indirimle yapılamayacağının açık göstergesi olarak değerlendirildiği ve en az 35 milyar lira tutarında teknik cihaz temini gerektiren bir işin 21.600.000.000.- liraya yapılmasının yüksek indirimden kaynaklanan hatalara yol açacağı, 2 adet baraj, 4 adet derivasyon tüneli, 1 adet regülatör, 3 adet pompa tesisi ve Hınıs,

Karaçoban İlçeleri ile bu ilçelere bağlı 51 adet yerleşim merkezine ait 45.238 ha arazinin sulama şebekesinden oluşan Erzurum-Hınıs projesinin gerçekleştirilmesinde kullanılacak olan bu haritanın yüksek doğruluk derecesine sahip olması gerektiğinden, bu hataların mali sonuçlarının böylesine büyük bir projede çok daha büyük rakamlara ulaşacağı belirtilmiş bulunmaktadır.

Davalı idarece işlem tesisine gerekçe olarak gösterilen hususların yasal düzenlemelerle birlikte irdelenmesinden; ita amirince, 2886 sayılı Yasanın 31. maddesinde tanınan yetkinin, tahmin edilen bedeli 90 milyar olan ve en az 35 milyar tutarında teknik cihaz temini gerektiren iş için yapılan % 76 indirimin sağlıklı bir indirim olamayacağı gerekçesiyle ihalenin onanmayarak iptaline ilişkin dava konusu işlemde kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek kullanıldığı açıktır.