Danıştay 6. Daire E.2016/12969 K.2020/12554

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Dava, davacının hissedarı olduğu Mersin İli, Yenişehir İlçesi,. Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın imar planlarında değişiklik yapılarak "belediye hizmet alanı"ndan çıkartılması ve böylece üzerindeki kısıtlılığın kaldırılması, bunun mümkün olmaması halinde ise kamulaştırılması istemiyle yapılan 28/04/2015 tarihli başvurunun ...

Belediye Başkanlığınca cevap verilmeyerek reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince; dosyadaki bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, uyuşmazlık konusu taşınmazın nazım imar ve uygulama imar planlarında belediye hizmet alanında kaldığı, söz konusu taşınmaza ihtiyaç olması ve planın yürürlüğe girmesinin üzerinden yıllar geçmesine rağmen davalı idarece taşınmazın imar programına alınmadığı ve kamulaştırılmadığı, bu nedenle davacının mülkiyet hakkının süresi belirsiz bir zaman diliminde kısıtlandığı,

davacının başvurusu üzerine mülkiyet hakkının özgürce kullanımını engelleyen ve hakkın özüne dokunan taşınmazın üzerindeki kısıtlayıcı durumun kaldırılması gerekirken başvurunun zımnen reddi yolunda tesis edilen dava konusu işlemin bu kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı;

dava konusu işlemin taşınmazın üzerindeki kısıtlılığın kaldırılması isteminin reddine ilişkin kısmının hukuka aykırılığının saptanmış olması karşısında, davalı idarelerin dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan kısıtlılığı kaldırma yönünde bir idari işlem tesis ederek mahkeme kararını yerine getirmeleri gerektiğinden dava konusu işlemin taşınmazın kamulaştırılması isteminin reddine ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin imar planlarında değişiklik yapılması isteminin reddine ilişkin kısmının iptaline,

uyuşmazlık konusu taşınmazın kamulaştırılması isteminin reddine ilişkin kısmı bakımından davanın reddine karar verilmiş, bu kararın iptale ilişkin kısmı davalı idarenin vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesinde, 1/25.000 ve 1/5000 ölçekli nazım imar planları ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planında değişiklik yapılarak taşınmazın "belediye hizmet alanı"ndan çıkartılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istenmiştir. Ancak davacı tarafından yapılan başvuruda herhangi bir plan ölçeği belirtilmemiş olması ve başvuru yapılan Yenişehir Belediye Başkanlığının imar planı yapma ve onaylama yetkisinin 1/1000 ölçekli uygulama imar planları ile sınırlı olması karşısında; bu başvurunun uyuşmazlık konusu taşınmazın uygulama imar planında değişiklik yapılmak suretiyle "belediye hizmet alanı"ndan çıkartılması istemiyle yapıldığı kabul edilerek görülmekte olan davanın bu çerçevede incelenmesi gerekmektedir.

İdare Mahkemesince, davacı tarafından 1/1000 ölçekli uygulama imar planının değiştirilmesi istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemin 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili Yönetmelik çerçevesinde değerlendirmeye tabi tutularak başta üst ölçekli planlara, şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına uygun olup olmadığı ortaya konulduktan sonra yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden imar planı değişikliği başvurusunun zımnen reddi işleminin iptali istemiyle açılan davanın hukuki el atmadan kaynaklı bir tam yargı davası gibi değerlendirilerek dava konusu işlemin iptali yolunda verilen kararda isabet görülmemiştir.

Öte yandan, uyuşmazlık konusu taşınmazın 1/25.000 ve 1/5000 ölçekli nazım imar planlarında "belediye hizmet alanı"ndan çıkartılması, bunun mümkün olmaması halinde ise taşınmazın kamulaştırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığının … tarihli, … sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada,.

İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işlemin taşınmazın imar planlarında "belediye hizmet alanı"ndan çıkartılması isteminin reddine ilişkin kısmının iptaline, taşınmazın kamulaştırılması isteminin reddine ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiş, bu kararın iptale ilişkin kısmının Danıştay Altıncı Dairesinin 10/12/2020 tarihli, E:2016/11070, K:2020/12553 sayılı kararı ile gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanmasına karar verilmiştir.