Danıştay 6. Daire E.2016/5194 K.2020/12177

Dava konusu istem: Sivas ili, … Mahallesi, … ada, … ve … parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı belediye encümeni kararının ve dayanağı imar planının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, Sivas Belediye Meclisinin … tarihli, …sayılı kararının 3. maddesiyle dava konusu taşınmazın bulunduğu bölgede minimum 1000 m2 parsel büyüklüğü şartının getirildiği, dava konusu parselasyon işlemi ile plana göreparseller oluşturulduğu, davacı taşınmazının da içinde bulunduğu alanda gerçekleştirilen dava konusu işlemin 3194 sayılı İmar Kanununun 18.maddesine uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu Mahkeme kararının yasal ve yeterli gerekçeye dayanmadığı, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu Sivas ili, Gökçebostan Mahallesi, … ada … ve … parsel sayılı taşınmazların imar planında ayrık nizam 8 katlı yapılaşma koşullu konut alanında kaldığı, Sivas Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararının 3. maddesiyle ayrık nizam 8 kat yapılaşma koşullu konut alanı olarak belirlenmiş bölgelerde minimum 1000 m2 parsel büyüklüğü şartının getirildiği, meclis kararını uygulama amacıyla alanda ikinci defa dava konusu olan … tarih ve … sayılı belediye encümeni kararıyla onaylanan parselasyonun yapıldığı,

uygulama sonucu … ada, … ve … sayılı parsellerin oluşturulduğu ,parselasyondan önceki … ada …, … ve … sayılı parsellerin tamamının parselasyonda aynı yerdeki … ada … sayılı parsele, yine … ada, …, … ve … sayılı parsellerin tamamının parselasyonda aynı yerdeki … ada, … sayılı parsele dağıtımın yapıldığı, … ada … sayılı parseldeki maliklerin ise, … ada … ve … sayılı parsellere hisseleri oranında dağıtımın yapılması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

İşlem tarihi itibariyle yürürlükte olan 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinde, “İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır.

Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha, düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında "düzenleme ortaklık payı" olarak düşülebilir. Ancak, bu maddeye göre alınacak düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden önceki yüzölçümlerinin yüzde kırkını geçemez.” hükmüne yer verilmiştir.

İşlem tarihinde yürürlükte olan mülga İmar Kanununun 18 inci Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlenmesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğin "İmar Parsellerinin Oluşturulması ve Dağıtımındaki Esaslar" başlıklı 10. maddesinde, "İmar parsellerinin oluşturulması ve dağıtımında aşağıdaki esaslar dikkate alınır:

a) Düzenlemeyle oluşacak imar parsellerinin mümkün mertebe aynı yerdeki veya yakınındaki eski parsellere tahsisi sağlanır,

b) Plân ve mevzuata göre korunması mümkün olan yapıların tam ve hissesiz bir imar parseline intibak ettirilmesi sağlanır,

c) Mal sahibine tahsis edilen miktarın bir imar parselinden küçük olması veya diğer teknik ve hukuki nedenlerle müstakil imar parseli verilmemesi halinde,

İmar parselasyon plânları ve imar durumu belirlenmiş düzenleme alanlarında yapılacak binaların toplam inşaat alanı veya bağımsız bölüm adetleri belirtilen imar adaları veya parselleri, kat mülkiyetine esas olmak üzere hisselendirilebilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından … tarih ve … sayılı belediye encümeni kararıyla kabul edilen parselasyon işlemi ile dayanağı uygulama imar planının iptali istemi ile bakılan davanın açıldığı, İdare Mahkemesince, dava konusu işlem olarak anılan her iki işlemin gösterilmesine karşın, sadece parselasyon işlemi incelenerek davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, İdare Mahkemesince; öncelikle parselasyon işleminin dayanağı olan uygulama imar planının değerlendirilerek bu konuda karar verilmesinden sonra parselasyon işlemi hakkında yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

Ayrıca yukarıda yer verilen Yönetmeliğe göre, parselasyon işlemi sonucunda; düzenleme sahasındaki parsel maliklerine mümkün mertebe eski parsellerinin bulunduğu veya yakınındaki yerden ve müstakil olarak imar parseli verilmesi gerekmektedir.

Hukuki veya teknik zorunlulukların bulunması halinde ise, parsel maliklerine eski parsellerine eşdeğer nitelikte başka bir yerden imar parseli tahsis edilebileceği gibi imar tahsislerinin hisseli olarak yapılması da mümkün olduğu, dava konusu parselasyon ile davacının hisselendirildiği … ada, … parselde çok sayıda, birbiri ile önceden ilişkisi bulunmayan malikler adına hisselendirme yapıldığı, bu durumun söz konusu hisselerin ekonomik değerini düşüreceği açık olduğu, daha az hissedar ile şuyulandırmanın mümkün olup olmadığının bilirkişilerden ek rapor alınarak açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Bu itibarla, davanın reddine ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.