Danıştay 6. Daire E.2016/5990 K.2021/2106

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

Dava,Ordu İli,. İlçesi,. Mahallesi, … ada …, …, … parsel sayılı taşınmazlarda, 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca tevhit işlemi yapılmasına yönelik talebin reddine dair … tarihli, … sayılı belediye encümeni kararının iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince.

İmar Kanununun 18. Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlemesi İle İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 15. maddesi uyarınca, parselâsyon plânı bulunmayan ve beş yıllık imar programına alınmayan kadastro parsellerinde de istisnaen ifraz ve tevhit yapılmasının mümkün olduğu hususu dikkate alındığında; davacının, taşınmazlarının tevhit edilmesine ilişkin başvurusunun, imar plânına uygun olup olmadığının ve plân bütünlüğünün bozulup bozulmayacağının incelenmesi suretiyle bir işlem yapılması gerekirken, mülkiyet hakkını belirsiz süreli olarak sürümcemede bırakacak şekilde;

davacının parsellerinin bulunduğu imar adasında belediye encümenince onanmış parselasyon planı bulunmadığı (taşınmazların arsa vasfında olmadığı) ve parselasyon işlemi yapılmadan tevhit ve ifraz yapılamayacağı gerekçe gösterilerek tevhit talebinin reddedilmesine ilişkin dava konusu işlem de hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiş, bu karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan şekliyle 3194 sayılı İmar Kanununun "İfraz ve tevhit" başlıklı 15. maddesinde, "İmar planlarına göre yol, meydan, yeşil saha, park ve otopark gibi umumi hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan gayrimenkullerin bu kısımlarının ifrazına veya tevhitine izin verilmez. İmar parselasyon planı tamamlanmış olan yerlerde yapılacak ifraz veya tevhitin bu planlara uygun olması şarttır. İmar planlarında parsel cepheleri tayin edilmeyen yerlerde yapılacak ifrazların, asgari cephe genişlikleri ve büyüklükleri yönetmelikte belirtilen esaslara göre tespit edilir. İmar planı dışında kalan alanlarda yönetmeliklerinde tayin edilecek miktarlardan küçük ifrazlara izin verilmez." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun "Tescil ve Şüyuun İzalesi" başlıklı 16. maddesinde, "Belediye ve mücavir alan hudutları içindeki gayrimenkullerin re'sen veya müracaat üzerine tevhit veya ifrazı, bunlar üzerinde irtifak hakkı tesisi veya bu hakların terkini, bu Kanun ve yönetmelik hükümlerine uygunluğu belediye encümenleri veya il idare kurullarınca onaylanır.

Onaylama işlemi, müracaatın belediyelere veya valiliklere intikalinden itibaren en geç 30 gün içinde sonuçlandırılır ve tescil veya terkini için 15 gün içinde tapuya bildirilir. Tapu dairesi, tescil veya terkin işlemini bir ay içinde sonuçlandırmak zorundadır. Bu Kanun hükümlerine göre şüyulandırılan gayrimenkullerin sahipleri ilgili idarenin tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde aralarında anlaşamadıkları veya şüyuun izalesi için, mahkemeye müracaat edilmediği taktirde ilgili idare hissedarmış gibi, şüyuun izalesi davası açabilir. Tarafların rızası veya mahkeme kararı ile şüyuun izalesi ve arazi taksimi de yukarıdaki hükümlere tabidir." hükmüne yer verilmiştir.

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca çıkarılan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin "Parselasyon planı, ifraz-tevhit ve istisnalar" başlıklı 19. maddesinin 1. fıkrasında, "Her türlü imar adasında, parselasyon planı yapılmadan bu adadaki parsellerde ifraz ve tevhit yapılamaz." hükmüne yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, kadastro planı niteliğinde bulunan dava konusu … ada, …, …, … sayılı parsellerin 1/1000 ölçekli uygulama imar planında bitişik nizam 6 kat (B-6) yapılaşma koşullu ticaret alanında kaldığı ve taşımazların bulunduğu imar adasında parselasyon yapılmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, uygulama imar planlarının uygulanması ve yapılaşmaya uygun imar parsellerinin oluşturulmasında parselasyon işlemi yapılmasının esas olduğu imar planı bulunan ve henüz parselasyon işlemi yapılmamış bir imar adasında ifraz ve tevhit işlemlerinin yapılmasının hukuken olanaklı olmadığı sonucuna ulaşıldığından temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.