Danıştay 6. Daire E.2018/2767 K.2021/9203

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden, yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 6. bendinde: "Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." kuralı yer almaktadır.

Anılan Kanunun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde: "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:

a) Düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları.

b) Konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar.

c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.

d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.

e) Müşterek kararnameyle yapılan atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri ile daire başkanı ve daha üst düzey kamu görevlilerinin atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri hakkında açılan iptal davaları.

f) İmar planları, parselasyon işlemlerinden kaynaklanan davalar.

g)Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonu ve Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunca itiraz üzerine verilen kararlar ile 18/11/1983 tarihli ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun uygulanmasından doğan davalar.

h) Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mevzuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar.

ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar.

i) Liman, kruvaziyer limanı, yat limanı, marina, iskele, rıhtım, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı boru hattı gibi kıyı tesislerine işletme izni verilmesine ilişkin mevzuatın uygulanmasından doğan davalar.

j) 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun uygulanmasından ve 16/7/1997 tarihli ve 4283 sayılı Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanunun uygulanmasından doğan davalar.

k) 6/6/1985 tarihli ve 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanununun uygulanmasından doğan davalar.

l) 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun uygu-lanmasından doğan davalar.

m) Düzenleyici ve denetleyici kurullar tarafından görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili olarak alınan kararlara karşı açılan davalar." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun 48. maddesinin 6. fıkrasında. "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödenmemiş olması halinde kararı veren; merci tarafından verilecek yedi günlük süre içerisinde tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçilmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, ilgili merci, kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir.

Temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde de kararı veren merci, temyiz isteminin reddine karar verir. İlgili merciin bu kararları ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına ilişkin kararlarına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir." hükmü.

7. fıkrasında ise, "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin ödenmemiş olduğu, dilekçenin 3 üncü madde esaslarına göre düzenlenmediği, temyizin kanuni süre içinde yapılmadığı veya kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hâllerde, 2 ve 6 ncı fıkralarda sözü edilen kararlar, dosyanın gönderildiği Danıştayın ilgili dairesi ve kurulunca, kesin olarak verilir. " hükmü yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bakılan davanın konusunun, davacı şirketin denetim sorumluluğunda olan Iğdır ili, Merkez ilçesi, …Mahallesi, … ada, … sayılı parselde bulunan taşınmaz üzerindeki … numaralı inşaatın 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde denetlenmediğinden bahisle aynı Kanunun mülga 8. maddesi uyarınca 07/10/2012 tarih ve 28434 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, davacı şirketin denetim faaliyetinin 3 ay durdurulmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile cezalandırmaya esas aykırılıkların, Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinin geçici 11. maddesi uyarınca,

23/04/2015 tarih ve 6645 sayılı Kanun ile değiştirilen 4708 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca "yeni iş almaktan men cezası" verilmesini gerektirdiğinden bahisle davacının yapı denetim izin belgesinin iptal edilerek faaliyetine son verilmesi bakımından kayıtlarının tutulması ve kararın Resmi Gazete'de ilan ettirilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda, Yapı denetim kuruluşu hakkında davalı idarece Bakanlıkça kayıt tutulması işleminin, 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde tahdidi olarak sayılan temyize konu işlemlerden olmadığı sonucuna ulaşıldığından; bu uyuşmazlıkla ilgili bölge idare mahkemesi idari dava dairesince yapılan istinaf incelemesi neticesinde verilen kararın temyiz edilmesi yukarıda anılan Kanun kapsamında mümkün değildir.

Öte yandan, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında, temyiz yolunun açık olduğunun belirtilmesinin, kanunen temyiz yolu öngörülmeyen davalarda ilgilisine temyiz hakkı vermeyeceği de açıktır.

KARŞI OY (X)

4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un "İdari müeyyideler ve teminat" başlıklı 8. maddesinin (h) bendinde " Yeni iş almaktan men yönünde verilen ilk cezanın ilan edilmesinden sonra, yeni iş almaktan men yönünde cezayı gerektiren ikinci bir fiilin işlenmesi ve bundan dolayı ceza verilip ilan edilmesinden sonra üçüncü defa yeni iş almaktan men yönünde ceza vermeyi gerektiren bir fiilin işlenmesi ve bundan dolayı da ceza verilip ilan edilmesi hâlinde, son ilan tarihinden itibaren Merkez Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Bakanlıkça yapı denetim kuruluşunun izin belgesi iptal edilerek faaliyetine son verilir ve teminatı irat kaydolunur " hükmüne yer verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 6. bendinde: "Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." kuralı yer almaktadır.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde: "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:

...

c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.

d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.

..." hükmü yer almaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; davacı şirketin denetim sorumluluğununda olan Iğdır ili, Merkez ilçesi,.

Mahallesi, … ada, … sayılı parselde bulunan taşınmaz üzerindeki … numaralı inşaatın 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde denetlenmediğinden bahisle aynı Kanunun mülga 8. maddesi uyarınca 07/10/2012 tarih ve 28434 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, davacı şirketin denetim faaliyetinin 3 ay durdurulmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile cezalandırmaya esas aykırılıkların, Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinin geçici 11. maddesi uyarınca,

23/04/2015 tarih ve 6645 sayılı Kanun ile değiştirilen 4708 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca "yeni iş almaktan men cezası" verilmesini gerektirdiğinden bahisle davacının yapı denetim izin belgesinin iptal edilerek faaliyetine son verilmesi bakımından kayıtlarının tutulması ve kararın Resmi Gazete'de ilan ettirilmesine ilişkin … tarih ve …. sayılı işlemin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda; yapı denetim kuruluşlarına üç ayrı yeni iş almaktan men cezası verilmesi halinde, yapı denetim kuruluşunun izin belgesinin iptal edileceği ve faaliyetine son verileceği dikkate alındığında; 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümlere göre yapı denetim kuruluşu hakkında Bakanlıkça kayıt tutulmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararının, 2577 sayılı Kanun'un 46/1-c ve 46/1-d hükümleri uyarınca temyiz edilebilecek kararlar kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, aksi yöndeki çoğunluk görüşüne katılmıyorum.