Danıştay 6. Daire E.2018/393 K.2021/13727

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır.

Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 17/10/2017 tarihli, E:2013/340, K:2017/7809 sayılı kararı kaldırılarak işin esası incelendi:

Dava, Mersin ili, Toroslar ilçesi,.

Köyü, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmazın yürürlükteki 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "ticari alan" olan kullanımının "akaryakıt istasyonu" olarak değiştirilmesi istemiyle yapılan başvurunun kabulüne ilişkin Akdeniz Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının uygun görülmeyerek parselin tadilat öncesi haline getirilerek anılan kararın tadilen onaylanmasına ilişkin Mersin Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılmış,

İdare Mahkemesince dava konusu taşınmazın 1/5000 ölçekli nazım imar planında "akaryakıt istasyonu" 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "ticari alan" olan kullanımının 1/5000 ölçekli nazım imar planında işaretli olduğu şekliyle "akaryakıt istasyonu" olarak değiştirilmesinin plan hiyerarşisinin gereği olduğu, tadilat teklifinin kabulüne ilişkin Akdeniz Belediye Meclisinin … tarih ve …sayılı kararının uygun görülmeyerek parselin tadilat öncesi haline getirilerek anılan kararın tadilen onaylanmasına, yani 1/1000 ölçekli planda "ticari alan" işlevli olarak bırakılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı,

öte yandan davalı idarenin savunmasında ileri sürülen parselin minimum cephe ve derinlik yönünden asgari şartları taşımadığından ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planında akaryakıt istasyonu olarak işlenmesinin mümkün olmadığına ilişkin hususların yapılaşma koşullarıyla belirlenebilecek hususlar olduğundan planlar arası uyumu bozmayı haklı göstermesinin hukuken mümkün olmadığı sonuca varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, bu karar davalı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesinin dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan halinde, "Nazım İmar Planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının;

genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır.

Uygulama İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır" hükmü yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden, Mersin ili, Toroslar ilçesi,. Köyü, … pafta, …ada, … parsel sayılı mülkiyeti Mersin Büyükşehir Belediyesinde olan taşınmazın Mersin Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve …sayılı kararıyla 1/5000 ölçekli nazım imar planında akaryakıt alanı olarak belirlendiği, daha sonra söz konusu taşınmazın. İnş. Trz. Tic. San. Ltd.

Şti.'ye satıldığı, şirketin başvurusu üzerine söz konusu taşınmaz üzerinde akaryakıt istasyonu yapılmasına yönelik Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından … tarih ve … sayılı yapı ruhsatının ve inşaat faaliyetlerinin tamamlanmasının akabinde 28.05.1996 tarihinde yapı kullanma izin belgesinin verildiği, söz konusu … ada … sayılı parselin imar uygulaması görerek 3 ayrı parsele bölündüğü ve dava konusu akaryakıt istasyonunun … ada … parsel sayılı taşınmaz (1.987 m2) içerisinde kaldığı,

dava konusu … ada … parsel sayılı taşınmazın yürürlükteki 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ticari alan olan kullanımının akaryakıt istasyon alanına dönüştürülmesine yönelik Akdeniz Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının Mersin Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile uygun görülmeyerek reddedildiği, tapu kayıtlarından … ada … sayılı parselin tamamı. Petrol Tarım Ürünleri İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.

Üzerine kayıtlı iken 30.06.2009 tarihli satış işlemiyle 1/2 hisseyle davacı … ve 1/2 hisseyle davacı …kaydına geçtiği, yürürlükteki 1/1000 ölçekli uygulama imar planında dava konusu parselin H:7,50 metre yapılaşma koşullu ticari alan kullanımında olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar dava konusu taşınmaz üst ölçekli 1/5000 ölçekli nazım imar planında akaryakıt fonksiyonunda kalmakta ise de, dava konusu taşınmazın yol boyunca uzanan eski … ada … parsel sayılı taşınmazda yapılan imar uygulaması sonucunda oluştuğu, söz konusu imar uygulaması sonucunda … ada … parsel, .. ada … parsel ve dava konusu … ada … parsel sayılı taşınmazların meydana geldiği, dava konusu taşınmazın üzerinde bulunan mevcut akaryakıt istasyonunun anılan … ada … sayılı parsel zamanında yapı ruhsatı alınarak inşa edildiği, buna müteakip yapı kullanma iznine bağlandığı,

ilerleyen süreçte yapılan mevcut akaryakıt istasyonun imar uygulaması neticesinde oluşan dava konusu … ada … parsel sayılı taşınmaz üzerinde kaldığı, dava konusu imar adasının da imar uygulamasından önceki … ada … parsel sayılı taşınmazın bulunduğu (mevcut … ada … parsel, …ada … parsel ve dava konusu … ada … parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alan) alandan müteşekkil olduğu görülmektedir.

Bu itibarla, 1/5000 ölçekli nazım imar planında dava konusu taşınmazın da bulunduğu yapı adasındaki 3 adet parselin tamamının bir bütün olarak akaryakıt istasyonu kullanımında olduğu, buna karşın söz konusu yapı adasındaki 3 adet parselin yürürlükte bulunan 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ticaret alanında kaldığı ve davacı tarafından yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği isteminin tek parsel yönünden olduğu göz önüne alındığında,

bu haliyle davacı talebinin planların kademeli birlikteliği ilkesine aykırılık taşıdığı sonucuna ulaşıldığından 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından davanın reddi yolunda karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle; 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne, dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 13/12/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, karar düzeltme isteminin reddi gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyoruz.