Danıştay 6. Daire E.2018/6742 K.2021/807

Ticaret A.Ş VEKİLİ : Av. … 2- (DAVALI) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı/… VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF

1- (DAVALI) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı 2- (DAVACI) … İnşaat Gıda Turizm Ticaret A.Ş

İSTEMİN ÖZETİ

Ankara ili, Yenimahalle ilçesi, İstanbul Yolu, …, … ada, … parsel sayılı taşınmaz ile 62687 sayılı adaya yönelik olarak yapılan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile aynı yer …, …, … sayılı adalar ile … ada, … parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı yönünden iptali,

Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı yönünden davanın reddi yolundaki. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

SAVUNMALARIN ÖZETİ

Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü: Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın davalı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının temyiz isteminin oyçokluğuyla, davacının temyiz isteminin oybirliğiyle reddine ve anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 28/01/2021 tarihinde karar verildi.

KARŞI OY (X) :Yargısal denetim amacıyla her idari işleme karşı herkes tarafından iptal davası açılmasının idari işlemlerde istikrarsızlığa neden olmaması ve idarenin işleyişinin bu yüzden olumsuz etkilenmemesi için, dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçüler içinde menfaat ilişkisi bulunması koşuluna ihtiyaç vardır.

Her olay ve davada, dava açan kişinin menfaatinin, iptali istenen işlemle ne ölçüde ihlal edildiğinin takdiri yargı mercilerince yapılmaktadır. İptal davası açılabilmesi için gerekli olan menfaat ilişkisi; kişisel, meşru ve güncel olması halinde gerçekleşecektir.

Başka bir anlatımla, iptal davasına konu olan işlemin davacının menfaatini ihlal ettiğinden söz edilebilmesi için, davacıyı etkilemesi, davacının menfaatlerini ihlal etmesi, işlem ile davacı arasında ciddi ve makul bir ilişkinin bulunması gerekmektedir. Bu ilişki, uyuşmazlığın niteliğine göre bazen mülkiyet hakkından, bazen de komşuluk hukukundan doğabilmektedir.

Sonuç olarak; idari işlemlerin hukuka uygunluğunun yargı yoluyla denetimini amaçlayan iptal davasının görüşülebilmesi için ön koşullardan olan "dava açma ehliyeti" iptal davasına konu idari işlemin niteliğine ve dava açanın hukuken korunması gereken menfaatlerine göre idari yargı yerince değerlendirilmektedir.

Çevre, tarihi ve kültürel değerlerin korunması amacıyla kamu yararını yakından ilgilendiren konularda Danıştay içtihatları ile belde sakini olmak dava açmak için yeterli görülmüş ise de, bu kapsamda bulunmayan bir alanda imar planın değişikliğinin iptali istemiyle dava açabilmek için komşu, bitişik parsel maliki olmak gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden, davacının taşınmazına ilişkin plan değişikliği yapılmasına yönelik Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile anılan belediye meclis kararının alındığı tarihte davacının taşınmazların dışında aynı planlama bölgesi içinde …, …, … ve … sayılı adalara ilişkin nazım ve uygulama imar planı değişikliklerinin de onaylandığı, davacının hem kendi taşınmazı bakımından hem de aynı planlama bölgesi içinde bulunan adalara ilişkin plan değişikliklerinin iptali istemiyle bakılan davayı açtığı, davacının kendi taşınmazı dışındaki uyuşmazlık konusu taşınmazlarla mülkiyet ilişkisi bulunmadığı gibi, söz konusu taşınmazların komşuluğunda veya civarında maliki olduğu herhangi bir taşınmazın da bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu haliyle ikamet ettiği yere uzak konumdaki alanda yapılan imar planı değişikliğiyle doğrudan hiçbir menfaat ilişkisi olmayan davacının, aynı planlama bölgesinde yaşayan bir kişi olarak açtığı bu davadaki istemlerinin, çevrenin, tarihi ve kültürel değerlerin korunması gibi kamu yararını yakından ilgilendiren hususlar kapsamında değerlendirilmesine de imkan bulunmamaktadır.

Bu durumda, davanın Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararına yönelik olarak davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasının incelenmesi suretiyle verilen kararda isabet bulunmadığından temyiz isteminin kabulü ile … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyu ile kararın bu kısmına katılmıyorum.