Danıştay 6. Daire E.2018/9142 K.2022/2270

2- … 3- … 4- … 5- … 6- …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Bursa ili, Mudanya İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … parsel sayılı taşınmaza ilişkin Bursa Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla kabul edilen 1/5000 ölçekli Güzelyalı Nazım İmar Planı Değişikliğinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, taşınmazı özel eğitim alanı olarak belirleyen Bursa Büyükşehir Belediye meclisi kararıyla kabul edilen dava konusu nazım imar planı değişikliğinin arazi kullanım kararları yönünden plan kademelenmesine uygun olmadığı, trafik yoğunluğu üretebileceği, plan bütünlüğünü bozduğu, planlama ilkeleri, şehircilik esasları ve kamu yararına uygun olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Önceki nazım imar planının iptaline karar verilmesi üzerine dava konusu nazım imar planı değişikliğinin tesis edildiği ve hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bursa ili, Mudanya İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … parsel sayılı taşınmazın konut olan fonksiyonunun özel eğitim alanı olarak değiştirilmesine ilişkin 1/5000 ölçekli Güzelyalı Nazım İmar Planı Değişikliği, Bursa Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla kabul edilmiş, komşu taşınmaz maliki olan davacılar tarafından da anılan nazım imar planı değişikliğinin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesinde, nazım imar planı; varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak hali hazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları gösteren ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporu ile beraber bir bütün olan plan olarak tanımlanmıştır.

İşlem tarihinde yürürlükte bulunan Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 'İmar planı değişiklikleri' başlıklı 26. maddesinde, (1) İmar planı değişikliği; plan ana kararlarını, sürekliliğini, bütünlüğünü, sosyal ve teknik altyapı dengesini bozmayacak nitelikte, kamu yararı amaçlı, teknik ve nesnel gerekçelere dayanılarak yapılır. (2) İmar planlarında sosyal ve teknik altyapı hizmetlerinin iyileştirilmesi esastır.

Yürürlükteki imar planlarında öngörülen sosyal ve teknik altyapı standartlarını düşüren plan değişikliği yapılamaz. (3) İmar planlarında bulunan sosyal ve teknik altyapı alanlarının kaldırılması, küçültülmesi veya yerinin değiştirilmesine dair plan değişiklikleri zorunluluk olmadıkça yapılmaz.

Zorunlu hallerde böyle bir değişiklik yapılabilmesi için: a) İmar planındaki durumu değişecek olan sosyal ve teknik altyapı alanındaki tesisi gerçekleştirecek ilgili yatırımcı Bakanlık veya kuruluşların görüşü alınır. b) İmar planında yer alan yol hariç sosyal ve teknik altyapı alanlarının ve kamuya ait sosyal ve kültürel tesis alanlarının kaldırılabilmesi veya küçültülmesi ancak bu tesislerin hitap ettiği hizmet etki alanı içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılması suretiyle yapılabilir.

Eşdeğer alanın ayrılmasında yüzölçümü ve konum özellikleri korunur. Bu alanların yerinin değiştirilmesinde, mevcut plandaki hizmet etki alanına göre aynı uygulama etabı veya bölge içinde kalması, yaya erişim mesafelerinin dikkate alınması ve yeni tespit edilen alanın tesisin yapılmasına müsait olması zorunludur...." kuralına yer verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinde: "Bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler ile elektronik işlemlerde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygunlanır. Ancak, davanın ihbarı ve bilirkişi seçimi Danıştay, mahkeme veya hakim tarafından re'sen yapılır." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık konusu olayda, dava konusu nazım imar planı değişikliği ile Bursa ili, Mudanya İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … parsel sayılı ve konut alanı olan taşınmazın fonksiyonunun özel eğitim alanı olarak değiştirildiği görülmektedir. Ancak söz konusu değişiklik yapılmadan önce yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca, ilgili kurum olan Milli Eğitim Bakanlığının görüşünün alınmadığı, ihtiyaç olup olmadığının araştırılmadığı, planlama bölgesinin çevresindeki alanın durumu, bölgenin hedef nüfusu için gerekli olan okul ihtiyacının başka bir yerde karşılanıp karşılanamayacağına ilişkin herhangi bir araştırma ve inceleme yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, komşu taşınmaz malikleri tarafından dava konusu nazım imar planı değişikliğinin iptalinin istenildiği, ancak taşınmaz malikine davanın ihbar edilmediği, iş bu davanın sonucuyla yakından ilgisi olması nedeniyle yukarıda belirtilen Kanun hükmünde öngörülen davanın ihbarı için geçerli koşulların oluştuğu anlaşıldığından, yeniden karar verilirken davaya konu taşınmaz malikine davanın ihbar edilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, eksik inceleme ve değerlendirme sonucu verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.