Danıştay 6. Daire E.2019/12851 K.2021/11874

Dava konusu istem: İstanbul ili, Beşiktaş ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda mevcut binanın projesindeki yükseklik ölçülerinin imar planına eklenmesi ve imar durum belgesi düzenlenmesi hakkında yapılan ... tarih ve ... sayılı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararda.

18.06.1993 onanlı 1/5000 ölçekli Beşiktaş Geri Görünüm ve Etkilenme Bölgesi Revizyon Nazım İmar Planı ve 10.12.1993 onanlı 1/1000 ölçekli Beşiktaş Geri Görünüm ve Etkilenme Bölgesi Uygulama İmar Planında taşınmaza ilişkin 02.08.1954 onanlı … mevzi imar planının geçerli olduğunun belirtildiği, imar planlarının kapsadığı bölgedeki yapılaşma biçimi ile koşullarını ve arazinin fiziksel kullanımını belirlediği, planda getirilen yapılaşma koşullarının esas alınması suretiyle taşınmazın imar planındaki durumunu gösteren imar durumu belgesinin düzenlendiği, imar planında öngörülen yapılaşma koşullarının uygulandığı,

bu durumda dava konusu ... tarih ve ... sayılı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalının ve mahkemenin de kabul ettiği gibi 02.08.1954 onanlı mevzi imar planının halen yürürlükte olduğu, 1954 yılından beri alanda revizyon yapılmadığı, imar durumuna ilişkin belgenin verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu taşınmazın bulunduğu alanda ilk olarak 02.08.1954 onay tarihli mevzi imar planı yapılmış, bu planda dava konusu taşınmaz konut alanı olarak belirlenmiş, taşınmaz üzerine 4 katlı yapı inşa edilmiş ve 1954 yılında yapı kullanma izin belgesi verilmiş, daha sonra alanda 18.06.1993 onanlı 1/5000 ölçekli Beşiktaş Geri Görünüm ve Etkilenme Bölgesi Revizyon Nazım İmar Planı ve 10.12.1993 onanlı 1/1000 ölçekli Beşiktaş Geri Görünüm ve Etkilenme Bölgesi Uygulama İmar Planı yapılmış, bu planlarda da dava konusu alan "onanlı mevzii imar planı geçerli alanlar" lejantında bırakılmıştır.

Davacılar tarafından, 31/05/2017 tarihli dilekçe ile Beşiktaş Belediye Başkanlığına başvurularak mevcut binanın projesindeki yüksekliklerinin imar planına işlenmesi, projeden iptal edilen bölümlerin yeniden plana işlenerek imar durum belgesi düzenlenmesi talep edilmiş, davalı idare tarafından başvurunun zımnen reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.

Dava dilekçesinde zımnen ret üzerine dava açıldığı belirtilmiş ise de dava açılmadan önce Beşiktaş Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün 07/07/2017 tarihli işlemi ile dava konusu taleplerin revizyon uygulama imar planı çalışmaları kapsamında değerlendirileceği belirtilmiş, fakat bu kararın davacıya tebliğ tarihi dosya içerisindeki mevcut bilgi ve belgelerden tespit edilmemiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

İşlem tarihi itibariyle yürürlükte olan şekliyle 3194 sayılı İmar Kanununun "Planların Hazırlanması ve Yürürlüğe Konulması" başlıklı 8. maddesinde. "Planların hazırlanmasında ve yürürlüğe konulmasında aşağıda belirtilen esaslara uyulur...b) İmar Planları. Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planı'ndan meydana gelir.

Mevcut ise Bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren Belediye Başkanlığı’nca tespit edilen ilan yerlerinde bir ay süre ile ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edebilir.

Belediye Başkanlığı'nca Belediye Meclisi'ne gönderilen itirazlar ve planları Belediye Meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar. Belediye ve mücavir alan dışında kalan yerlerde yapılacak planlar valilik veya ilgilisince yapılır veya yaptırılır. Valilikçe uygun görüldüğü takdirde onaylanarak yürürlüğe girer. Onay tarihinden itibaren valilikçe tespit edilen ilan yerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir.

Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. İtirazlar valiliğe yapılır, valilik itirazları ve planları onbeş gün içerisinde inceleyerek kesin karara bağlar. Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de yukarıdaki usullere tabidir." hükmüne yer verilmiştir

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, öncelikle davanın konusunun açık olarak tespiti gerekmektedir. Davacının 31/05/2017 tarihli dilekçe ile Beşiktaş Belediye Başkanlığına yaptığı başvuruda taşınmaz üzerindeki mevcut binanın yüksekliklerinin plana işlenmesini ve projeden iptal edilen bölümlerin yeniden plana işlenerek imar durum belgesi düzenlenmesini talep ettiği görülmektedir. Bu bağlamda davanın konusu plan değişikliği talebi ve imar durum belgesi düzenlenmesi isteminin zımnen reddine ilişkin işlemdir.

Dosyanın incelenmesinden, temyize konu kararda mevcut binanın yüksekliklerinin plana işlenmesi istemiyle yapılan plan değişikliği teklifi hakkında değerlendirme yapılmadan karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık değerlendirildiğinde; imar planı değişikliğinin yapılması için öncelikle değerlendirilmesi gereken hususun böyle bir değişiklik isteminin şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uygunluğunun bulunup bulunmadığıdır. Davacının mülkiyetindeki taşınmaza yönelik imar planı değişikliğiyle ilgili talebin, şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararı yönünden uygun olup olmadığı hususu değerlendirilerek karar verilmesi gerekmektedir.

Öte yandan imar durum belgesi, imar parselinin boyutlarını, sınırını, imar planındaki kullanım şeklini ve yapılacak yapının vaziyet ve teknik şartlarını bir başka deyişle yapılaşma şartlarını gösteren çaplı bir belgedir. İmar durum belgesi bu haliyle taşınmazın sahibi olan kişilerin talebi üzerine taşınmazın imar planındaki kullanım amacı ve yapılaşma koşullarının somutlaştırıldığı bir uygulama işlemidir.

İmar durumu belgesinin yürürlükte bulunan 1/1000 ölçekli uygulama imar planına göre düzenlenmesi gerekmektedir. Uyuşmazlıkta ise alanda yürürlükte uygulama imar planı bulunduğundan ve bu planın yargı yerince iptal edildiği ya da idarece geri alındığı yolunda dava dosyasında bilgi ve belge olmadığından bu plana göre imar durum belgesi verilmesi gerekirken davacının isteminin zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, eksik inceleme sonucunda verilen davanın reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.