Danıştay 6. Daire E.2019/1648 K.2021/10932

Dava konusu istem: Adana ili, Seyhan ilçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parseli de kapsayan alanda Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin 15/05/2015 tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgeler ile yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden dava konusu imar planında şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin 15/05/2015 tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planının 15/04/2016 - 16/05/2016 tarihleri arasında askıya çıkarıldığı, davacının askı süresi içerisinde 02/05/2016 tarihli dilekçe ile yaptığı itirazın reddine ilişkin 17/06/2016 tarih ve … sayılı Adana Büyükşehir Belediyesi Meclisi kararının 08/11/2016 tarihli yazıyla davacıya bildirilmesi üzerine 20/12/2016 tarihinde bakılan davanın açıldığı,

son ilan tarihi olan 16/05/2016 tarihinden itibaren altmış gün içerisinde cevap verilmemesi nedeniyle 15/07/2016 tarihinde zımni ret işleminin gerçekleştiği, buna göre davacı tarafından 15/07/2016 tarihinden itibaren altmış gün içerisinde ve en son 19/09/2016 tarihine kadar dava açılması gerekirken bu süre geçirildikten sonra 20/12/2016 tarihinde açılan davanın esasının incelenemeyeceği sonucuna varılarak İdare Mahkemesi kararında sonucu itibariyle isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyize konu kararın onanması istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Adana ili, Seyhan ilçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parseli de meydan alanı olarak belirleyen Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin 15.05.2015 tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planının 05.04.2016-16.05.2016 tarihleri arasında askı ilanına çıkartıldığı, davacı kurum tarafından 02.05.2016 gün ve … sayılı yazı ile 1/5000 ölçekli planda yeniden düzenleme yapılarak taşınmazın imar durumunun Merkezi İş Alanına (MİA) dönüştürülmesi yönünde yapılan başvurunun Adana Büyükşehir Belediye Meclisi'nin 17.06.2016 gün ve … sayılı kararı ile reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin 15/05/2015 tarih ve … sayılı kararından söz konusu imar planına yapılan itirazların bir kısmının uygun bulunduğu görülmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7.maddesinde, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri hüküm altına alınmakla, ilanı gereken düzenleyici işlemler yönünden ilgililere uygulama üzerine dava açma olanağı tanındığı tartışmasızdır.

Aynı Kanunun 11.maddesinin dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki halindeki ilk üç bendinde ise, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılmasının, geri alınmasının, değiştirilmesinin veya yeni bir işlem tesis edilmesinin üst makamdan, üst makam yoksa işlemi tesis etmiş olan makamdan idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, başvuruya altmış gün içinde cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı,

isteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması durumunda ise dava açma süresinin yeniden işlemeye başlayacağı ve başvurma tarihine kadar geçen sürenin de hesaba katılacağı hükme bağlanmıştır.

3194 sayılı İmar Kanununun 5.maddesinde, uygulama imar planı; "tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan" olarak tanımlanmıştır.

3194 sayılı İmar Kanununun 8.maddesinin 1.fıkrasının (b) bendinde, imar planlarının, nazım imar planı ve uygulama imar planından meydana geldiği, mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planlarının ilgili belediyelerce yapılacağı veya yaptırılacağı, planların, belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe gireceği, bu planların onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edileceği,

bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebileceği, belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazların ve planların belediye meclisince on beş gün içinde incelenerek kesin karara bağlanacağı, onaylanmış planlarda yapılacak değişikliklerin de yukarıdaki usullere tabi olduğu, kesinleşen imar planlarının bir kopyasının, Bakanlıkça oluşturulan elektronik ortamdaki Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısı üzerinden, ilgili idaresi tarafından, arşivlenmek üzere Bakanlığa gönderileceği hükümlerine yer verilmiştir.

5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun 14.maddesinin son fıkrasında da, "Büyükşehir kapsamındaki ilçe belediye meclisleri tarafından alınan imara ilişkin kararlar, kararın gelişinden itibaren üç ay içinde büyükşehir belediye meclisi tarafından nazım imar plânına uygunluğu yönünden incelenerek aynen veya değiştirilerek kabul edildikten sonra büyükşehir belediye başkanına gönderilir. Üç ay içinde büyükşehir belediye meclisinde görüşülmeyen kararlar onaylanmış sayılır." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıya alıntılanan mevzuat hükümlerine göre uygulama imar planının ilçe belediye meclisinin kabulünden sonra büyükşehir belediye meclisince onaylandıktan sonra yürürlüğe girip bir ay süreyle ilan edildikten sonra kesinleşeceği açık olup bu süre içinde yapılan itirazların tamamı ya da bir kısmının kabul edilmesi halinde uygulama imar planının yeniden bu süreci takip edip ilan edilerek kesinleştirilmesi, buna göre dava açma süresinin son ilan süresinin son gününden itibaren başlatılması gerekmektedir.

Bu hale göre, Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin 17/06/2016 tarih ve … sayılı kararından dava konusu uygulama imar planına yapılan itirazların bir kısmının kabul edildiği görülmekte olup bu kararın bir ay süreyle askıya çıkarılarak ilan edilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, dava konusu Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin 17/06/2016 tarih ve … sayılı kararının usulüne uygun bir biçimde ilan edilip edilmediği, edilmiş ise davanın son ilan tarihinden itibaren yasal dava açma süresi içinde açılıp açılmadığının araştırılması suretiyle yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

Buna göre, eksik incelemeye dayalı … Bölge İdare Mahkemesi … . İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.