Danıştay 6. Daire E.2019/17437 K.2023/9687

2- … Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Denizli ili, Merkezefendi ilçesi, ... Mahallesi, ... Mevkii, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın park alanı olarak belirlenmesine dair (kapanan) Gümüşler Belediye Meclisinin … gün ve … sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi üzerine düzenlenen rapor ile dosyada bulunan bilgi ve belgelerle birlikte incelenmesi sonucunda, Denizli ili, Merkezefendi ilçesi, ... Mahallesi ...

Mevkii, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz kısmen konut ve kısmen de park alanı olarak planlı iken dava konusu edilen (kapanan) Gümüşler Belediye Meclisinin … gün ve … sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile tamamının park alanı haline getirildiği, söz konusu parselin bulunduğu alanda nüfus yoğunluğunda artış yaşandığı, gelişime açık bir alan olduğu, bu nedenle yeşil alan ve sosyal donatı alanlarında artış yapılmasına ihtiyaç duyulduğu, bu bağlamda davacıların parselinin de park alanı olarak belirlendiği,

bu parselin park alanı olarak belirlenmesinin şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına, üst ölçekli planlara, kamu yararına ve hizmet gereklerine ve belde ihtiyaçlarına uygun olduğu ve dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, bilirkişiler tarafından taşınmazın kamulaştırılması gerektiğinin belirtildiği ancak davalı idare tarafından taşınmazın kamulaştırma programında olmadığının açıkça belirtildiği, mülkiyet hakkının kısıtlandığı, emlak vergisini ödemesine rağmen taşınmazını kullanamadığı, dava konusu imar planlarının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı … Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, davanın süresinde açılmadığı, dava konusu imar planlarının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına uygun olduğu savunulmaktadır.

Davalı … Belediye Başkanlığı tarafından, davacının mağduriyetinin giderilmesi için Denizli Büyükşehir Belediyesinin 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapması gerektiği, bu sebeple Merkez Efendi Belediye Başkanlığının hasım mevkiine alınamayacağı, imar planlarına karşı öğrenilme tarihinden itibaren değil imar planlarının ilanı üzerine süresi içerisinde dava açılabileceği, dolayısıyla işbu davanın süresinde açılmadığı , dava konusu imar planlarının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Duruşma yapılmasına gerek görülmedi.

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Denizli ili, Merkezefendi ilçesi, ... Mahallesi ... Mevkii, ... pafta, ... ada, … nolu parsel sayılı taşınmazın (kapanan) Gümüşler Belediye Meclisinin … gün ve … sayılı kararı ile kabul edilerek 12/12/2005-17/01/2006 tarihleri arasında ilan edilen 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planları ile park alanı olarak belirlendiği akabinde davacı tarafından … Belediyesinin internet sitesinden 29/08/2016 tarihinde alınan e-imar durum belgesi üzerine 06/10/2016 tarihinde bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin 1. fıkrasında, "Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür." ve aynı maddenin 4. fıkrasında, ''İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz'' hükmüne yer verilmiştir.

Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasının ll) numaralı bendinde imar durum belgesi, bir parselin kanun, uygulama imar planı, plan notlarını ve bu Yönetmelikte yer alan kullanım kararlarını ve yapılaşma şartlarını içeren, yapının inşa edileceği imar parselini sınır ve boyutlarıyla gösteren belge olarak tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İmar durum belgesi; taşınmazın imar planı kapsamında olup olmadığını, taşınmaz için planda öngörülen arazi kullanım kararı ile yapılaşma koşullarını detaylı bir şekilde gösteren, imar planı ve/veya yönetmelik hükümlerine uygun olarak tespit edilen kat adedi, bina yüksekliği, bina derinliği, ön bahçe, arka bahçe ve yan bahçe mesafeleri, bina cephesi gibi hususların rakam ve kroki ile yer aldığı, varsa imar planı ve plan notları ile Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği ya da Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği uyarınca düzenlenen belgedir. İdarelerce, uygulama imar planına göre imar durum belgesi düzenlenmesi üzerine imar durumunun dayanağı düzenleyici işlem mahiyetindeki planların iptali istenebilecektir.

Uyuşmazlıkta, davacı tarafından, Merkezefendi Belediyesinin internet sitesinden 29/08/2016 tarihinde alınan e-imar durum belgesi üzerine 06/10/2016 tarihinde dayanak imar planlarının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açıldığı görülmektedir. Bu durumda, belediyenin internet sitesinden alınan e-imar durum belgesinin uygulama işlemi olup olmadığının anlaşılması için mevzuatta tanımı yapılan imar durum belgesi şartlarını sağlayıp sağlamadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Dosyaya sunulan 29/08/2016 tarihli e-imar durum belgesinde belgenin yalnızca bilgi amaçlı olduğu, herhangi bir resmi işte kullanılamayacağı, belediye kayıtlarının esas olduğu, planın güncelliğinin belediye arşivinden kontrolü gerektiği, e-imar durum belgesindeki bilgiler ile herhangi bir hak talep edilemeyeceği ifadelerine yer verildiği görülmektedir. Bu ifadelerden yola çıkılarak yapılan değerlendirmede e-imar durum belgesinin bilgilendirici nitelikte olduğu mevzuatta tanımı yapılan ve uygulama işlemi niteliğinde olan imar durum belgesi mahiyetini taşımadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu durumda davacı tarafından 12/12/2005-17/01/2006 tarihleri arasında ilan edilen dava konusu imar planlarına karşı son ilan tarihinden itibaren 60 gün içinde ve en geç 18/03/2006 tarihinde dava açılması gerekirken uygulama işlemi niteliğinde bulunmayan e-imar durum belgesi üzerine 06/10/2016 tarihinde açılan davanın süreaşımı nedeniyle incelenemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, bilgilendirici nitelikte olan e-imar durum belgesine dayanarak açılan işbu davada süreaşımı bulunduğundan davanın süreaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı sonucu itibariyle isabetsiz bulunmamıştır.