Danıştay 6. Daire E.2019/18487 K.2021/9096

Dava konusu istem: Aksaray ili, Merkez ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın yapılaşma koşullarının E:1,60 kat adedinin 6 kat olarak belirlenmesi istemiyle yapılan 29/01/2018 tarihli başvurunun reddine ilişkin Aksaray Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile.

3194 sayılı Kanun'un 8.maddesinin 1. fıkrasının b bendi ile 5393 sayılı Kanun'un 18.maddesinin 1. fıkrasında c bendi uyarınca, belediye sınırları içerisinde yapılan imar planlarını görüşerek karara bağlama yetkisinin belediye meclisine ait olduğu, bu yetkinin söz konusu planlarla ilgili değişiklik talepleri ile itirazların incelenmesini de kapsadığı, bu çerçevede yürürlükte bulunan imar planları ile ilgili değişiklik taleplerinin anılan yasal düzenlemelerde öngörülen usul çerçevesinde belediye meclisi tarafından görüşülerek karara bağlanması gerektiğinin açık olduğu,

davacı tarafından yapılan ve imar planı değişikliği talebi niteliği taşıyan başvurunun yetkili mercii olan belediye meclisi tarafından değerlendirilerek karara bağlanması gerekirken, anılan talebi değerlendirme yetkisi bulunmayan İmar ve Şehircilik Müdürlüğü müdür vekili tarafından tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan davacının talebinin yetkili organ olan belediye meclisi tarafından değerlendirilerek yeniden işlem tesis edileceğinin de açık olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; imar planı değişikliği isteminin Belediye Başkanı adına İmar ve Şehircilik Müdürlüğü müdür vekili tarafından reddedildiği görülmekte ise de, imar planı değişikliği istemleri hakkında karar verme hususunda yetkili mercii belediye meclisi olmakla birlikte Mekansal Planlar Yönetmeliği'nin 31. maddesinin 3. fıkrası uyarınca belli şartları taşımayan imar planı tadilat tekliflerinin belediye meclisi gündemine alınmayacağının açık olduğu, somut olayda da, davacı tarafından imar planı değişikliği başvurusunun yalnızca bir dilekçe ile yapıldığı,

bu başvurunun bir plan müellifince hazırlanan plan paftası, plan raporu, plan notları gibi belgeleri içermediği, dolayısıyla Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği uyarınca geçerli ve yeterli bir plan teklifi mahiyetinde kabul edilemeyeceği, bu nedenle de anılan talebin karar mercii olan belediye meclisine sunulmaksızın belediye başkanlığı işlemi ile reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı, öte yandan davacının imar plan değişikliği talebinin yükseklik ve emsal artışına, dolayısıyla yoğunluk artışına yönelik olduğu,

böyle bir değişikliğin sosyal donatı/yoğunluk dengesi gözetilmeksizin tek başına bir taşınmazda yapılmasının Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin 26. maddesinde düzenlenen plan değişikliği esaslarına uygun düşmeyeceği gibi bölgedeki diğer taşınmazları da kapsayacak şekilde yapılacak revizyon imar planı çalışmalarında değerlendirilebileceği gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun kabulü ile dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Taşınmazın bulunduğu bölgede yapılan parselasyon ile komşu taşınmazların yapılaşma değeri E:1,60 kat yüksekliğinin ise 6 kat olarak belirlendiği, ancak mülkiyeti kendisine ait taşınmazın emsal yapılaşma değerinin E:1,20 kat yüksekliğinin ise 4 kat olarak belirlendiği, anılan taşınmazın yapılaşma değeri ile kat yüksekliğinin komşu taşınmazlar ile uyumlu hale getirilmesi gerektiği, belediye tarafından yapılan bu uygulama ile taşınmazının değer kaybına uğradığı belirtilerek temyiz isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İmar planı değişikliği teklifine yönelik herhangi bir teknik dosya sunulmadığı ve mevzuatta belirtilen şartları taşımadığından belediye meclisi gündemine alınmadığı, uyuşmazlık konusu taşınmazın köşebaşı konumunda olduğu ve 25 metrelik yoldan cephe aldığı, bu nedenle emsal yapılaşma değerinin E:1,20 olarak belirlendiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacıya ait, Aksaray ili, Merkez ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın yapılaşma koşullarının E:1,60, kat adedinin 6 kat olarak belirlenmesi istemiyle yapılan 29/01/2018 tarihli başvuru, taşınmaza ilişkin emsal ve kat artışı talebinin revizyon imar planı çalışması esnasında değerlendirileceği belirtilerek Aksaray Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü müdür vekili tarafından … tarih ve … sayılı işlem ile reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan şekliyle 3194 sayılı İmar Kanununun 8. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinin 1. alt bendinde, "İmar Planları. Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planından meydana gelir. Mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer.

Bu planlar onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir.Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir.

Belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planları belediye meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar." hükmüne, 3. alt bendinde ise "Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de yukarıdaki usullere tabidir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen Kanun hükümlerine göre imar planı, imar planı revizyonu ve imar planı değişlikliklerini onaylama yetkisi belediye meclisine ait olduğundan, belediyelere yapılan imar planı değişikliği tekilflerinin karara bağlanmak üzere belediye meclisine sunulması gerekmektedir. İmar planı değişikliği tekliflerinin belediye meclisine sunulmaksızın doğrudan belediye başkanlığınca reddedilmesi yetki unsuru yönünden hukuka aykırı olacaktır.

Uyuşmazlıkta, davacının imar plan değişikliği başvurusunun belediye meclisi tarafından görüşülüp karara bağlanması gerekirken, söz konusu başvurunun belediye meclisine sunulmaksızın Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü işlemiyle reddedilmesinde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerekmektedir.