Danıştay 6. Daire E.2019/1892 K.2022/5441

Dava konusu istem : İstanbul ili, Sultanbeyli ilçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada… 1 parsel sayılı taşınmazın sosyal kültürel tesis ve yol alanına alınmasına ilişkin … tarihli, … sayılı büyükşehir belediye meclisi kararı ile kabul edilen, 09.10.2009 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli Sultanbeyli Nazım İmar Planının ve parselin konut alanına alınmasına yönelik 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarihli, … sayılı imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti :.

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ile dosyada yer alan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, dava konusu parselin 1/5000 ölçekli nazım imar planında kısmen sosyal kültürel tesis, kısmen yol alanında kaldığı, 1/5000 ölçekli nazım imar planının, 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planına uygun olduğu, uyuşmazlık konusu alanda 2.5 kişi/m2 ayrılması gereken sosyal kültürel tesis alanının 0.6 kişi/m2 ayrıldığı, dolayısıyla sosyal kültürel tesis alanına ihtiyaç olduğu,

bu fonksiyonun kaldırılması halinde yoğunluğun daha da artacağı, 1/5000 ölçekli nazım imar planında ve plan değişikliği talebinin reddine ilişkin işlemde şehircilik ilkelerine ve planlama esaslarına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti : İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Bilirkişi raporuna yaptığı itirazların dikkate alınmadığı, parselin 6292 sayılı Kanun uyarınca orman sınırları dışına çıkarılmasının ardından satın alındığı, parselin kamu hizmetine tahsis edilmesinin 6292 sayılı Kanunun amacına aykırı olduğu, dava konusu planın yapıldığı tarihte parselin orman vasfında olması nedeniyle davalının bu parsele ilişkin olarak imar planı yapma yetkisinin bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Plan yapım sürecinde İstanbul Orman Bölge Müdürlüğünün görüşünün alındığı, davacının alanda plan yapılamayacağı iddiasının doğru olmadığı, alanda 1/5000 ölçekli nazım imar planı yapma yetkisinin büyükşehir belediye meclisine ait olduğu, davacının, dava konusu parselin kısmen sosyal kültürel tesis alanında, kısmen yolda kaldığını bilerek satın aldığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ : Uyuşmazlığın 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı yönünden;

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın, 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Uyuşmazlığın 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarihli, … sayılı imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğü işlemine ilişkin kısmı yönünden;

İmar planlarının ve değişikliklerinin yapılması ve yürürlüğe girmesinin belediye meclisi kararıyla gerçekleşeceği ve bu planlara veya plan değişikliklerine yapılacak itirazların da belediye meclisi tarafından görüşülerek karara bağlanacağı açıktır.

Olayda, davacının plan değişikliği yapılması istemi hakkında belediye meclisince görüşülüp bir karar verilmesi gerekirken, plan değişikliği talebinin doğrudan imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğünce reddedilmesine ilişkin … tarihli, … sayılı işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu durumda, 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarihli, … sayılı imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğü işleminin iptaline karar verilmesi gerekirken, anılan işlem yönünden davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin olarak verilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bu kısmında isabet bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, temyize konu kararın 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmının onanmasına, plan değişikliği talebinin reddine yönelik işleme ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planında, uyuşmazlık konusu … ada, … parsel sayılı taşınmazın büyük bir bölümü sosyal ve kültürel tesis alanında, küçük bir bölümü yolda kalmış, davacı tarafından parselin 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılarak konut alanına alınması istemiyle yapılan başvuru, parselin maliklerinin tamamının muvafakati alınarak hazırlanacak 1/5000 ölçekli plan değişikliği teklifi dosyasının sunulması durumunda konunun büyükşehir belediye meclisine iletilebileceği belirtilerek, dava konusu … tarihli, … sayılı imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğü işlemiyle reddedilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun 8. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinin 1. fıkrasının (b) bendinde, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planlarının ilgili belediyelerce yapılacağı veya yaptırılacağı, bu planların belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe gireceği, bu planların onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde bir ay süre ile ilan edileceği, bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebileceği, belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planların belediye meclisince onbeş gün içinde incelenerek kesin karara bağlanacağı, aynı maddenin 3. fıkrasında onaylanmış planlarda yapılacak değişikliklerin de 1. fıkranın (b) bendinde belirtilen usullere tabi olacağı hükme bağlanmıştır.

5393 sayılı Belediye Kanununun "Meclisin Görev ve Yetkileri" başlığını taşıyan 18. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde; imar planlarını görüşmek ve onaylamak belediye meclisinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlığın 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı yönünden; Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın, 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Uyuşmazlığın 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarihli, … sayılı imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğü işlemine ilişkin kısmı yönünden;

Yukarıda belirtilen yasa hükümlerine göre, imar planlarının ve değişikliklerinin yapılması ve yürürlüğe girmesinin belediye meclisi kararıyla gerçekleşeceği ve bu planlara veya plan değişikliklerine yapılacak itirazların da belediye meclisi tarafından görüşülerek karara bağlanacağı açıktır.

Olayda, davacının plan değişikliği yapılması istemi hakkında belediye meclisince görüşülüp bir karar verilmesi gerekirken, plan değişikliği talebinin doğrudan imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğünce reddedilmesine ilişkin … tarihli, … sayılı işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu durumda, 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarihli, … sayılı imar ve şehircilik daire başkanlığı planlama müdürlüğü işleminin iptaline karar verilmesi gerekirken, anılan işlem yönünden davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin olarak verilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bu kısmında isabet bulunmamaktadır.