Danıştay 6. Daire E.2020/6353 K.2021/1074

İstemin konusu

... İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararının yapı tatil tutanağına ilişkin kısmının onanması, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 3. fıkrası uyarınca para cezası verilmesine dair … tarih ve … sayılı Sarıyer Belediye Encümeni kararına ilişkin kısmının ise bozulmasına dair Danıştay Altıncı Dairesinin 17/12/2019 tarih ve E:2019/7295, K:2019/14395 sayılı kararının bozmaya ilişkin kısmının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi davalı idare tarafından istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: İstanbul İli, … İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazda bulunan yapıda ruhsata aykırı inşai faaliyette bulunulduğundan bahisle 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun 11 ve 12. maddeleri uyarınca tesis edilen 25.05.2015 tarih ve 1349 sıra no'lu yapı tatil tutanağı ile bu tutanak dayanak alınarak 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinin 3. fıkrası uyarınca yapı müteahhidi davacı şirkete 2.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Sarıyer Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesince; dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, Boğaziçi etkilenme bölgesinde kalan uyuşmazlığa konu binada yapılan inşai faaliyetlerin ruhsat gerektiren faaliyetler olduğu, dolayısıyla, bunun tespiti işlemi ile para cezası verilmesine yönelik encümen kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay Altıncı Dairesince, Mahkeme kararının yapı tatil tutanağına ilişkin kısmının onanmasına, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 3. fıkrası uyarınca para cezası verilmesine dair encümen kararına ilişkin kısmının ise bozulmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI

Davalı tarafından, dava konusu 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davacıya para cezası verilmesine ilişkin encümen kararının … tarih ve … sayılı encümen kararıyla iptal edildiğinden bahisle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Altıncı Dairesinin 17/12/2019 tarih ve E:2019/7295, K:2019/14395 sayılı kararının para cezasına ilişkin kısmı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İstanbul İli, … İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazda bulunan yapıda ruhsata aykırı inşai faaliyette bulunulduğu 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun 11 ve 12. maddeleri uyarınca düzenlenen … tarih ve … sıra no'lu yapı tatil tutanağı tespit edilmiştir. … tarih ve … sıra no'lu yapı tatil tutanağı dayanak alınarak 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinin 3. fıkrası uyarınca yapı müteahhidi davacı şirkete 2.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Sarıyer Belediye Encümeni kararı tesis edilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

18/05/2018 tarihli, 30425 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 16. maddesi ile 3194 sayılı İmar Kanununa eklenen Geçici 16. maddenin 1. fıkrasında.

"Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir.

Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." hükmüne, 4. fıkrasında. "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun ve 2960 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir."hükmüne yer verilmiştir.

Anılan madde uyarınca 06/06/2018 tarihli, 30443 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esasların 6. maddesinin 1. fıkrasında "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapıların malikleri, bu belgenin bir örneğini belediye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine vermek zorundadır." hükmü, 3. fıkrasında da "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir. " hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, yapı kayıt belgesi verilen yapılarla ilgili alınmış para cezasına ilişkin kararların iptali için encümen tarafından karar alınması gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; karar düzeltme dilekçesinde davalı idare tarafından, dava konusu para cezasına ilişkin … tarih ve … sayılı Sarıyer Belediye Encümeni kararının, ruhsat ve eki projeye aykırı inşai faaliyette bulunulan yapının tamamı için düzenlenmiş Yapı Kayıt Belgesi sunulması üzerine … tarih ve … sayılı encümen kararıyla iptal edildiğinin ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Ruhsat ve eki projeye aykırı inşai faaliyetler nedeniyle 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca para cezası verilmesine ilişkin olarak tesis edilen encümen kararının, dava devam ederken aykırılıklar Yapı Kayıt Belgesine bağlanarak para cezasının idare işlemi ile iptal edilmesi durumunda; para cezasına ilişkin kararın sonradan iptal edilmiş olması nedeniyle uygulanması olanaklı olmadığından; konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.

Bu durumda, İdare Mahkemesince; davalı tarafından beyan edilen … tarih ve … sayılı Sarıyer Belediye Encümeni kararının işleme konu yapıya ilişkin olup olmadığı hususunun araştırılması ve işleme konu yapıya ilişkin ise davanın para cezasına ilişkin kısmının konusuz kalması nedeniyle, konusu kalmayan davanın bu kısmı hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.