Danıştay 6. Daire E.2020/9306 K.2023/6150

Dava konusu istem: Isparta ili, Merkez … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda yargı kararları dikkate alınarak, 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca onaylanan parselasyon işleminin geri alınması ve eski imar durumuna dönülmesi istemli 18.04.2018 tarihli başvurunun reddine ilişkin … tarihli, … sayılı Isparta Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının 18/04/2018 tarihli başvurusunun yeni bir parselasyon yapılması yönünde bir talep değil mevcut işlemin geri alınması için 2577 sayılı Kanununun 11. maddesi kapsamında bir başvuru olduğu, davacının aynı parsele ilişkin 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında yapılan değişikliklerin iptali istemiyle açılan dava dosyasında bulunan dava dilekçesinde uyuşmazlık konusu uygulama işleminden bahsedildiği ve bu işlemden haberdar olduğu,

aynı zamanda davalı idarece verilen savunma dilekçesinde de ilgili uygulama işlemine ilişkin encümen kararının sunulduğu ve bu savunma dilekçesinin davacıya 08/09/2016 tarihinde tebliğ edildiği, davacının uyuşmazlık konusu parselasyon işleminden herhalde savunma dilekçesinin davacıya tebliğ edildiği 08/09/2016 tarihinde haberdar olunduğunun anlaşıldığı,

haberdar olduğu tarihten itibaren 60 günlük yasal süre içerisinde davanın açılmadığı yahut 2577 sayılı yasanın 11. maddesi kapsamında başvuru yapıp başvurunun reddi üzerine süresi içerisinde de dava açılmadığı ayrıca 18/04/2018 tarihinde yapılan başvurunun dava açma süresini ihya etmeyeceği, bu nedenle belirtilen süreler geçirildikten sonra 08/02/2019 tarihinde açılan davada süre aşımı bulunduğu sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Uyuşmazlığa konu uygulama işlemi tesis edilirken koruma kurulu kararı alınmadığı, imar planlarının yargı kararıyla iptal ediliği, dava konusu işlemde açıkça hukuka aykırılk bulunduğundan ötürü süreye bağlı kalınmaksızın itiraz edilebileceği bu sebeple temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Isparta ili, Merkez.

Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca Isparta Belediye Encümeninin … tarihli, … sayılı kararıyla parselasyon işlemi onaylanmış, davacı tarafından uyuşmazlık konusu alana ilişkin imar planları iptal edildiğinden parselasyon işleminin geri alınarak eski imar durumuna dönülmesi, yeni parselasyon işlemi yapılması istemiyle 18.04.2018 tarihinde davalı idareye başvuru yapılmış, anılan başvuru Belediye Başkan Yardımcısı tarafından … tarihli, … sayılı işlem ile ret edilmiş, davacı tarafından bu işleme karşı açılan davada.

İdare Mahkemesinin … tarihli, E:. K: … sayılı kararı ile işlemin yetki yönünden hukuka aykırı olduğu, ilgili başvurunun belediye encümeni tarafından tesis edilmesi gerektiği belirtilerek iptal kararı verilmiş, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusu. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile reddedilmiş, bunun üzerine temyiz kanun yoluna başvurulmuş ve bu karar Danıştay Altıncı Dairesinin 15/06/2020 tarihli, E:2019/20188, K:2020/5367 sayılı kararı ile onanarak kesinleşmiş, anılan yargı kararının uygulanması amacıyla Isparta Belediye Encümeni tarafından … tarihli, … sayılı kararı ile davacının başvurusu reddedilmiş ve bunun üzerine görülmekte olan dava açılmıştır.

Ayrıca davacı tarafından dava konusu parsele ilişkin olarak Isparta Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle 27/07/2016 tarihinde dava açılmış, açılan davanın sonucunda. İdare Mahkemesince verilen … tarihli,. E. K sayılı karar ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusu. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ile ek gerekçe eklenmek suretiyle reddedilmiş, kararın temyizi üzerine Danıştay Altıncı Dairesince verilen 13/10/2021 tarih ve E:2018/7349 K:2021/11287 sayılı karar ile davanın esasa ilişkin kısmı onanarak kesinleşmiş, yargılama giderlerine ilişkin kısmının ise bozulmasına karar verilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun işlem tarihinde yürürlükte olan 10. maddesinde. "İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgiler altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler.

Altmış günlük süre içinde verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı istemin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." kuralı yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İlgililerin idari davaya konu olabilecek bir işlemin tesis edilmesi istemiyle 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında her zaman idareye başvurabileceği açık olup, uyuşmazlık konusu alanda oluşan yeni hukuki durum esas alınarak parselasyon yapılması istemiyle yapılan başvuru sonrası idarece tesis edilecek işlemin tebliği üzerine süresi içinde bu işleme karşı dava açması mümkündür.

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından uyuşmazlık konusu alanda imar planlarının iptal edildiği, yeni oluşan durum gözetilerek alanda yeni parselasyon yapılması istemiyle 18.04.2018 tarihinde yapılan başvurunun Belediye Başkan Yardımcısı tarafından tesis edilen 11/06/2018 tarihli, 2893 sayılı işlem ile reddedildiği, anılan işlemin iptali istemiyle açılan davada işlemin yetki yönünden hukuka aykırı olduğu, anılan başvurunun belediye encümenince değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle iptaline karar verildiği, anılan kararın kesinleştiği, bunun üzerine yargı kararının uygulanması amacıyla dava konusu işlemin tesis edildiği ve davacının 08.02.2019 tarihinde bakılan davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, 18.04.2018 tarihli başvurusunun içeriği ve niteliğine göre yeni bir başvuru olarak değerlendirilmesi ve bu başvuru üzerine düzenlenen işleme karşı açılan davanın 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi uyarınca yapılan başvuru üzerine tesis edilen işleme karşı açılmış bir dava olarak nitelendirilmesi gerekmektedir.

Bu durum karşısında, davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet görülmemiştir.

Öte yandan, uyuşmazlığa konu alanda onaylanan imar planlarının yargı kararı ile iptal edildiği, bu alanda yeni imar planları ve parselasyon işlemi yapılıp yapılmadığının da araştırılması suretiyle karar verilmesi gerekmektedir.